Chạy đua với thời gian - tất cả vì tiền tuyến
Ngoài nhiệm vụ bảo đảm giao thông thông suốt trên các tuyến đường, lực lượng TNXP còn đảm nhận nhiệm vụ vận chuyển lương thực, đạn dược và chăm sóc thương binh. Theo các tài liệu lịch sử, với tính chất khẩn trương, căng thẳng, lực lượng TNXP phải tăng tốc, chạy đua với thời gian trong việc vận chuyển, tăng năng suất bốc vác, tăng cân, tăng chuyến, giải phóng nhanh phương tiện và mặt đường. Nhiều đại đội đã có những cách làm sáng tạo, tăng hiệu quả làm việc. Tiêu biểu như các đại đội 295, 297, 408, 410 làm nhiệm vụ trên tuyến đường 41 đã giảm thời gian bốc xếp hàng trên 1 xe ô tô từ 25 phút xuống còn 6 phút. Các đại đội khác trên tuyến cũng giải phóng được 40 - 50 xe, đột xuất giải phóng tới 80 xe trong một đêm. Toàn lực lượng đều thi đua làm việc với tình thần “Tất cả cho tiền tuyến, tất cả để chiến thắng”.
Bà Phạm Thị Bảy, cựu TNXP, hiện đang sinh sống tại tổ 3, phường Thanh Bình, thành phố Điện Biên Phủ kể lại: “Tôi thuộc đội vận chuyển vũ khí phục vụ Chiến dịch Điện Biên Phủ. Thời điểm đấy, tôi nhận nhiệm vụ vận chuyển đạn 82. Chúng tôi vận chuyển đạn bằng quang gánh. Đạn 82 khá nặng, song đang tuổi thanh niên, có sức khỏe, tôi thường gánh mỗi đầu gánh 4 quả đạn. Nhiều lúc gánh mỗi lần 10 quả đạn. Đường vận chuyển rất hiểm trở, thường xuyên trèo đèo, lội suối, phải vượt qua núi cao, vực sâu. Mặc dù vậy, anh chị em TNXP vẫn luôn động viên nhau, cùng nhau hướng về chiến thắng, tạo động lực để hoàn thành nhiệm vụ”.
Quá trình thực hiện nhiệm vụ giữa mưa bom, bão đạn, lực lượng TNXP, bộ đội không thể tránh khỏi bị thương. Trong tình thế chiến dịch đang căng thẳng, lực lượng TNXP tiếp tục được phân nhiệm vụ chăm sóc thương binh, vận chuyển thương binh về tuyến sau. Các đội viên được lựa chọn thực hiện nhiệm vụ là những thanh niên trẻ khỏe, dũng cảm, yêu thương đồng đội. Đồng thời, các đội viên được huấn luyện cách vận chuyển người bị thương bằng cáng, cách chăm sóc thương binh. “Dù đêm hay ngày, khi có người bị thương tôi phải tìm đường đến để cấp cứu, nhẹ thì cấp cứu rồi theo dõi, nặng thì phải tổ chức chuyển anh em về tuyến sau để cứu chữa”- cụ Trần Khắc Lộng chia sẻ.
Ngày 7.5.1954, sau 56 ngày đêm "khoét núi ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt, máu trộn bùn non. Gan không núng, chí không mòn" của các chiến sĩ, Quân đội ta đã tiêu diệt toàn bộ quân địch ở tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ, diệt và bắt sống 16.000 quân địch. Chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng. Ngày 8.5.1954, Bác Hồ gửi thư khen bộ đội, TNXP, dân công hỏa tuyến và đồng bào Tây Bắc, trong đó có đoạn: “Quân ta đã giải phóng Điện Biên Phủ, Chính phủ thân ái gửi lời khen ngợi cán bộ, chiến sĩ, dân công, TNXP và đồng bào các địa phương đã làm tròn nhiệm vụ một cách vẻ vang”. Lực lượng TNXP đã được tặng 1 Huân chương Kháng chiến hạng Nhất, 60 huân chương các loại cho các tập thể và cá nhân, 120 huy hiệu Bác Hồ.
