Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954
Chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1954 là đỉnh cao quân sự trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, "lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu", buộc Pháp phải ký Hiệp định Giơ-ne-vơ và rút quân khỏi Đông Dương.
Cuối năm 1953, trước nguy cơ thất bại ngày càng rõ rệt, thực dân Pháp áp dụng Kế hoạch Navarre nhằm giành lại thế chủ động chiến lược. Pháp đã chọn lòng chảo Điện Biên Phủ làm điểm quyết chiến, xây dựng nơi đây thành một tập đoàn cứ điểm quân sự khổng lồ với 49 cứ điểm, hỏa lực mạnh mẽ và lực lượng tinh nhuệ nhằm thu hút và tiêu diệt quân chủ lực của ta. Pháp tự tin tuyên bố Điện Biên Phủ là "pháo đài không thể công phá".
Về phía Việt Nam, tháng 12 năm 1953, Bộ Chính trị và Chủ tịch Hồ Chí Minh quyết định chọn Điện Biên Phủ làm điểm quyết chiến chiến lược. Đại tướng Võ Nguyên Giáp được giao làm Tổng chỉ huy chiến dịch. Với quyết định lịch sử chuyển từ phương châm "Đánh nhanh, thắng nhanh" sang "Đánh chắc, tiến chắc", quân và dân ta đã huy động hàng chục vạn dân công, thanh niên xung phong xẻ núi mở đường, kéo pháo bằng tay qua đèo dốc hiểm trở và vận chuyển hàng vạn tấn lương thực, đạn dược ra mặt trận.
Chiến dịch kéo dài 56 ngày đêm (từ 13/3 đến 07/5/1954) trải qua 3 đợt tiến công dũng cảm:
Đợt 1 (13/3 – 17/3): Quân ta bất ngờ tiến công tiêu diệt phân khu Bắc, san bằng các cứ điểm Him Lam, Độc Lập, Bản Kéo, mở rặng cửa phía Bắc và Tây Bắc lòng chảo, đe dọa trực tiếp sân bay Mường Thanh.
Đợt 2 (30/3 – 30/4): Cuộc đọng độ diễn ra vô cùng ác liệt tại các ngọn đồi phía Đông (A1, C1, D1...). Quân ta siết chặt vòng vây, dùng chiến thuật đào hầm lấn dúi, cắt đứt hoàn toàn sân bay Mường Thanh – đường tiếp tế duy nhất bằng không quân của Pháp.
Đợt 3 (01/5 – 07/5): Ta mở cuộc tổng công kích toàn diện. Đêm ngày 6/5, quả khối thuốc nổ 1.000kg bộc phá thành công trên đồi A1 làm rung chuyển lòng chảo. Đến 17 giờ 30 phút ngày 7/5/1954, lá cờ "Quyết chiến Quyết thắng" tung bay trên nóc hầm Tướng De Castries, toàn bộ Bộ chỉ huy tập đoàn cứ điểm Pháp bị bắt sống.
Thắng lợi Điện Biên Phủ đập tan hoàn toàn Kế hoạch Navarre và ý chí xâm lược của thực dân Pháp, kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống Pháp kéo dài 9 năm, đồng thời trở thành nguồn cổ vũ to lớn cho phong trào giải phóng dân tộc trên toàn thế giới.
