Chuyện về "Người điểm hoả quả bộc phá 1.000kg trên đồi A1" trong chiến dịch Điện Biên Phủ

Những ngày cuối tháng 4/1954, trên chiến trường Điện Biên Phủ, quân ta thắng lớn, nhưng cuộc chiến ngày càng gay go quyết liệt. Muốn giải phóng Điện Biên, bằng mọi cách phải chiếm được đồi A1.

Địch kiên quyết chống trả làm hàng trăm chiến sỹ ta phải đổ máu thương vong ngay chân đồi A1. Hai bên dành nhau từng tấc đất, lúc ta chiếm, lúc địch chiếm, bất phân thắng bại.

Trước tình hình đó, Bộ chỉ huy chiến dịch quyết định chọn phương án đào hầm ngầm vào sâu trong lòng đồi tới tận chân lô cốt địch để đánh bộc phá. Đơn vị thực hiện nhiệm vụ đào hầm ngầm và đánh bộc phá là Đại đội công binh M83 của Trung đoàn công binh 151 thuộc Đại đoàn 351.

Cấp trên giao đánh đồi bằng 1.000kg thuốc nổ nhưng chỉ cấp 500kg, còn lại đại đội phải tự kiếm lấy. Đúng lúc đang bí thì thật may, có người của đơn vị pháo phòng không đến báo họ vừa bắn rơi một chiếc máy bay B24 gần đồi Độc Lập. Máy bay vẫn còn bom, lại rơi rất gần trận địa pháo. Ông Bạch mừng quá xung phong dẫn đầu một tốp gồm bốn chiến sĩ bí mật luồn lách qua sân bay Mường Thanh và đồi Độc Lập, mất một tuần đánh vật với bom tạ thu về gần 500kg thuốc nổ mang về, coi như đã “đủ chỉ tiêu”.

Ngày 5/5, đường hầm ngầm xuyên dưới chân đồi A1 hoàn thành cũng là lúc khối bộc phá nghìn cân đã chuẩn bị xong với 5 nụ xòe để đảm bảo chỉ cần điểm hỏa một lần là khối bộc phá sẽ phát nổ.

Tuy nhiên, khi dùng máy phát điện 100W điểm hỏa thử trên mô hình thì khối bộc phá lại không nổ theo đúng yêu cầu. Để “chắc ăn”, ông Bạch mang thêm quả bộc phá 5kg trong người, phòng trường hợp kíp nổ không cháy, ông sẽ điểm hỏa trực tiếp và tan xác cùng khối bộc phá.

Tối 6/5/1954, theo kế hoạch phối hợp tác chiến, khi pháo binh bắn dồn dập vào trận địa địch trên đồi A1, khối bộc phá sẽ được điểm hỏa. Sau khi bộc phá nổ, bộ binh sẽ xung phong. Rồi cái giây phút ấy cũng đến, pháo bắt đầu bắn dồn dập, nhưng không bắn vào đồi A1. Chờ khoảng 5 phút, Bạch mới chắc đấy là pháo lệnh, liền dồn sức giật nụ xòe, lúc đó là 20h30’ ngày 6/5/1954.

Giật xong, ông theo đường hầm cấp tốc chạy ra ngoài. Một tiếng nổ ầm vang như tiếng sấm, rung chuyển như động đất, khói bốc cao ngùn ngụt, đen ngòm, toàn quân xung phong. Riêng Nguyễn Văn Bạch bị sức ép nhấc bổng lên trời, rơi xuống, thêm một tảng đá to đè lên chân, ông đau đớn ngất xỉu.

Năm 2010, ông được Nhà nước truy tặng danh hiệu anh hùng. Tên ông là Nguyễn Văn Bạch, là người đã điểm hoả quả bộc phá 1.000kg trên đồi A1 Điện Biên Phủ ngày 6/5/1954. Về sau khi đã biết về ông, hàng trăm bài báo được xuất bản với nhiều nhan đề khác nhau như: “Người điểm hỏa trong đường hầm đồi A1” - “Người chiến sĩ và tiếng nổ trên đồi A1” - “Lặng lẽ một người lính”... và “Người gây động đất đồi A1”.