Cô gái giữ lửa Trường Sơn
Tôi nhìn cô – người phụ nữ đã đi qua chiến tranh – và chợt hiểu, “thời hoa lửa” không chỉ là những năm tháng gian khổ, mà còn là thời của lòng dũng cảm, của tình người và của những trái tim biết sống vì điều lớn lao.
Tôi gặp cô Hạnh trong một buổi sinh hoạt của Hội cựu Thanh niên xung phong. Cô đã ngoài sáu mươi, mái tóc bạc nhưng ánh mắt vẫn sáng và nụ cười vẫn ấm áp. Khi được hỏi về những năm tháng chiến tranh, cô chỉ cười nhẹ:
“Đó là thời hoa lửa… mà cũng là thời đẹp nhất của đời cô.” Rồi cô bắt đầu kể. Năm ấy, cô Hạnh vừa tròn mười tám tuổi, rời quê lên đường tham gia Thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn. Ngày đi, cô chỉ mang theo một chiếc khăn tay mẹ thêu và lời dặn:
“Con gái mẹ phải sống thật dũng cảm.” Công việc của cô và đồng đội là mở đường, san lấp hố bom, dẫn đường cho xe ra tiền tuyến. Ban ngày, họ ẩn mình trong rừng sâu để tránh máy bay địch. Ban đêm, họ làm việc không ngừng nghỉ. “Có những đêm, tụi cô làm việc đến quên cả mệt,” cô kể. “Chỉ mong con đường được thông, xe kịp đi.” Trong đội của cô có nhiều người trẻ như cô – có người mới mười bảy, mười tám tuổi. Họ gọi nhau là “chị em”, cùng chia nhau từng ngụm nước, từng nắm cơm. Cô Hạnh nhớ nhất là một đêm mưa rừng. Hôm đó, một đoạn đường bị bom đánh sập hoàn toàn. Nếu không sửa kịp, đoàn xe chi viện sẽ bị chậm lại. Cả đội lao vào làm việc giữa mưa lớn. Đất nhão ra, bám chặt vào chân, mỗi bước đi đều nặng trĩu. Nhưng không ai dừng lại. Đang làm, một tiếng hô vang lên:
“Có bom nổ chậm!” Mọi người khựng lại. Quả bom nằm ngay bên đường, chỉ cần sơ suất là có thể phát nổ. Không khí căng thẳng. Cô Hạnh kể, lúc đó tim cô đập rất nhanh. Ai cũng hiểu nguy hiểm, nhưng nếu không xử lý, con đường sẽ không thể thông. Một chị trong đội – chị Thu – bước lên. Chị nói:
“Để chị làm. Các em tiếp tục san đường.” Cô Hạnh chạy đến giữ lại:
“Chị ơi, nguy hiểm lắm!” Chị Thu chỉ cười:
“Phải có người làm chứ. Đường không thể chờ.” Nói rồi, chị tiến về phía quả bom. Cô Hạnh kể, khoảnh khắc ấy, tất cả mọi người đều nín thở. Một lúc sau… tiếng nổ vang lên. Quả bom đã được xử lý. Nhưng chị Thu… đã không trở về. Cô Hạnh dừng lại, giọng chùng xuống:
“Đêm đó, tụi cô vừa làm vừa khóc… nhưng không ai dừng tay.” Con đường được thông. Đoàn xe vẫn kịp đi qua. Sau này, chiến tranh kết thúc, cô Hạnh trở về quê. Cuộc sống dần ổn định, nhưng ký ức về những năm tháng ấy vẫn luôn ở trong tim cô. Cô nói với tôi:
“Tuổi trẻ của tụi cô không dài, nhưng rất rực rỡ. Như hoa nở giữa lửa.” Tôi nhìn cô – người phụ nữ đã đi qua chiến tranh – và chợt hiểu, “thời hoa lửa” không chỉ là những năm tháng gian khổ, mà còn là thời của lòng dũng cảm, của tình người và của những trái tim biết sống vì điều lớn lao. Và những cô gái như cô Hạnh, như chị Thu… chính là những “bông hoa” đẹp nhất của thời ấy.



