Cuốn sổ tay của người lính trẻ

Cựu chiến binh Đặng Văn Lâm, sinh năm 1950, từng chiến đấu tại chiến trường Quảng Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Ông kể rằng giữa những năm tháng bom đạn, mỗi người lính thường có một món đồ nhỏ luôn mang theo bên mình để làm kỷ niệm hoặc giữ gìn những điều quan trọng nhất. Với ông, đó là một cuốn sổ tay nhỏ đã theo ông suốt thời gian chiến đấu. Theo lời ông Lâm, cuốn sổ ấy được mẹ ông mua cho trước ngày nhập ngũ. Bìa sổ màu nâu, đã cũ và sờn góc sau nhiều năm sử dụng. Trong sổ, ông ghi lại tên của những người đồng đội, những nơi đơn vị từng đi qua, những trận đánh lớn và cả những bài hát mọi người thường hát cùng nhau. Ông nhớ rằng mỗi khi có thời gian rảnh, ông lại lấy sổ ra viết vài dòng. Có hôm ông viết về cơn mưa rừng kéo dài cả tuần, có hôm viết về bữa cơm chỉ có muối vừng và rau rừng, có hôm lại ghi lại tên một người đồng đội vừa hy sinh. Ông Lâm kể rằng trong đơn vị có một người bạn rất thân tên Quý. Hai người thường ngồi cạnh nhau vào buổi tối để trò chuyện về gia đình và tương lai sau chiến tranh. Quý từng nhờ ông nếu có chuyện gì xảy ra thì hãy ghi tên mình vào cuốn sổ để sau này gia đình biết rằng mình đã từng sống và chiến đấu như thế nào. Ít lâu sau, Quý hy sinh trong một trận càn. Đêm hôm đó, ông Lâm đã ngồi rất lâu bên ngọn đèn dầu nhỏ để viết tên bạn mình vào cuốn sổ, bên cạnh là dòng chữ: “Đã chiến đấu rất dũng cảm.” Sau chiến tranh, cuốn sổ tay ấy vẫn được ông giữ gìn cẩn thận. Dù giấy đã ố vàng, chữ viết đã nhòe đi theo thời gian nhưng mỗi trang sổ đều chứa đựng ký ức về một thời tuổi trẻ không thể nào quên. Đối với ông Lâm, cuốn sổ tay không chỉ là vật lưu niệm mà còn là nơi lưu giữ tình đồng đội, những kỷ niệm chiến tranh và tên của những người đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.