Đại tá, Anh hùng Hán Duy Long – Người lính 81 ngày đêm ở Thành cổ Quảng Trị

Đại tá, Anh hùng Hán Duy Long – Người lính 81 ngày đêm ở Thành cổ Quảng Trị

Mùa hè năm 1972.

Quảng Trị trở thành một trong những chiến trường khốc liệt nhất của cuộc kháng chiến.

Giữa mưa bom, bão đạn, có những người lính trẻ đã bước vào Thành cổ Quảng Trị và chiến đấu trong suốt 81 ngày đêm.

Trong số đó có một người lính quê Hà Tĩnh:

Hán Duy Long.

Sau này ông trở thành Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Nhưng ngày ấy, ông chỉ là một Thượng sĩ, Trung đội trưởng, tuổi đời còn rất trẻ.

Người lính trẻ từ Hà Tĩnh

Hán Duy Long sinh năm 1953, quê ở xã Hương Trạch, huyện Hương Khê, Hà Tĩnh.

Tháng 1 năm 1971, ông nhập ngũ.

Tuổi trẻ của ông gắn liền với những năm tháng chiến tranh ác liệt.

Không lâu sau ngày nhập ngũ, ông đã có mặt trên chiến trường.

Đến mùa hè năm 1972, ông chiến đấu tại Quảng Trị, thuộc Đại đội 9 bộ binh, Tiểu đoàn 3 bộ đội địa phương.

Trước mắt ông là Thành cổ.

Phía sau là quê hương.

Và giữa hai nơi ấy là một trận chiến mà không ai biết mình có thể sống sót trở về hay không.

81 ngày đêm trong “túi bom”

Thành cổ Quảng Trị mùa hè năm 1972 trở thành một chiến trường vô cùng khốc liệt.

Bom đạn trút xuống ngày đêm.

Đất đá tung lên.

Những căn hầm rung chuyển.

Những người lính phải chiến đấu trong điều kiện thiếu thốn và hiểm nguy.

Nhưng họ vẫn bám trụ.

Họ hiểu rằng mỗi vị trí giữ được đều có ý nghĩa.

Mỗi giờ đứng vững là thêm một phần thời gian để giữ thế trận.

Trong những ngày tháng ấy, Hán Duy Long cùng đồng đội liên tục chiến đấu, chỉ huy bộ đội và chống lại những đợt tiến công, phản kích.

Người trung đội trưởng không rời trận địa

Làm trung đội trưởng giữa chiến trường có nghĩa là phải luôn ở nơi nguy hiểm.

Ông phải quan sát.

Phải chỉ huy.

Phải động viên chiến sĩ.

Và khi cần thiết, chính mình phải trực tiếp chiến đấu.

Có những lúc tiếng bom lớn đến mức đất đá phủ kín người.

Có những lúc khói thuốc súng che kín cả trận địa.

Nhưng người trung đội trưởng vẫn cố gắng giữ liên lạc với đồng đội và bám trụ.

Những quả đạn B40, B41

Một trong những trận chiến ác liệt nhất đã trở thành ký ức không thể quên trong cuộc đời ông.

Khi đối phương tổ chức phản kích nhằm tái chiếm trận địa, Hán Duy Long trực tiếp sử dụng hỏa lực chống lại những đợt tiến công.

Trong tình thế vô cùng căng thẳng, ông liên tiếp bắn 9 quả đạn B40 và 1 quả đạn B41.

Mỗi lần bóp cò là một lần đối mặt với sức ép khủng khiếp của tiếng nổ.

Ông chiến đấu cho đến khi cơ thể không còn chịu đựng được nữa.

Rồi người trung đội trưởng ngất lịm đi.

Nhưng trước đó, ông đã cùng đồng đội giữ vững trận địa.

Năm lần bị thương

Chiến tranh không cho người lính nhiều cơ hội nghỉ ngơi.

Từ năm 1971 đến năm 1973, Hán Duy Long bị thương tổng cộng 5 lần.

Có những vết thương rất nặng.

Nhưng điều khiến đồng đội nhớ mãi về ông không chỉ là số lần bị thương.

Mà là mỗi khi vết thương chưa lành hẳn, ông lại muốn trở về trận địa.

Có người khuyên ông ở lại điều trị.

Nhưng ông luôn đau đáu với đơn vị.

Bởi ngoài kia, đồng đội vẫn đang chiến đấu.

“Tôi còn chiến đấu được”

Đối với người lính, có những lúc tình đồng đội trở thành sức mạnh lớn hơn cả nỗi đau thể xác.

Một người bị thương có thể đau.

Có thể mệt.

Có thể sợ hãi.

Nhưng khi nghĩ đến những người đang ở lại phía trước, họ lại muốn trở về.

Hán Duy Long đã nhiều lần như vậy.

Vết thương chưa hoàn toàn bình phục.

Ông lại trở về đơn vị.

Lại tiếp tục chỉ huy.

Lại đứng giữa trận địa.

Những con số phía sau chiến công

Trong những năm tháng chiến đấu, Hán Duy Long cùng đồng đội đã loại khỏi vòng chiến đấu nhiều quân địch, thu giữ nhiều vũ khí và phương tiện thông tin.

Riêng ông được ghi nhận đã trực tiếp loại khỏi vòng chiến đấu 90 tên địch.

Nhưng phía sau những con số ấy là một sự thật đau lòng.

Mỗi trận đánh đều có thương vong.

Có những người đồng đội hôm trước còn ngồi bên nhau.

Ngày hôm sau đã mãi mãi nằm lại.

Có những người không kịp nói lời tạm biệt với gia đình.

Người sống sót mang theo ký ức

Chiến tranh rồi cũng kết thúc.

Nhưng đối với những người từng chiến đấu ở Thành cổ Quảng Trị, chiến tranh không bao giờ thực sự biến mất khỏi ký ức.

Mỗi tiếng nổ.

Mỗi con đường.

Mỗi cái tên.

Có thể gợi lại hình ảnh của những đồng đội đã hy sinh.

Hán Duy Long cũng mang theo những ký ức ấy trong suốt cuộc đời.

Người anh hùng tuổi 23

Ngày 15 tháng 1 năm 1976, khi mới 23 tuổi, Hán Duy Long được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Đó là sự ghi nhận đối với một người lính trẻ đã chiến đấu kiên cường trong những năm tháng khốc liệt.

Nhưng danh hiệu ấy không làm ông quên đi những người đã nằm lại.

Bởi ông hiểu rằng:

Một người còn sống trở về là may mắn.

Còn những người không trở về mới là những người phải được nhớ đến suốt đời.

Từ người lính đến Đại tá

Sau ngày đất nước thống nhất, Hán Duy Long không rời quân đội.

Ông tiếp tục học tập, công tác và cống hiến.

Từ người trung đội trưởng năm nào, ông từng bước trưởng thành và sau này nghỉ hưu với quân hàm Đại tá.

Chiến tranh đã kết thúc, nhưng trách nhiệm của người quân nhân vẫn tiếp tục.

Đi tìm đồng đội

Khi trở về cuộc sống đời thường, ông vẫn không quên những người đã cùng mình chiến đấu.

Ông tích cực tham gia các hoạt động xã hội.

Đặc biệt, ông đau đáu với việc xác định danh tính và tìm kiếm phần mộ những đồng đội đã hy sinh.

Đó là một hành trình không dễ dàng.

Có những địa danh đã thay đổi.

Có những chiến trường năm xưa không còn nguyên dấu tích.

Có những thông tin chỉ còn trong ký ức của những người sống sót.

Nhưng ông vẫn tìm.

Bởi ông hiểu rằng:

Một người lính có thể hy sinh trên chiến trường, nhưng không nên bị lãng quên trong thời bình.

Người trở về từ Thành cổ

Ngày nay, khi nhắc đến Hán Duy Long, người ta có thể nhớ đến một Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Nhưng có lẽ hình ảnh giản dị nhất vẫn là hình ảnh một người lính trẻ năm nào:

Đứng giữa Thành cổ Quảng Trị.

Trong tay là vũ khí.

Xung quanh là bom đạn.

Bên cạnh là đồng đội.

Phía trước là những đợt phản kích.

Và trong lòng chỉ có một suy nghĩ:

Phải giữ trận địa.

Lời tri ân

81 ngày đêm ở Thành cổ Quảng Trị đã trở thành một phần của lịch sử.

Nhưng lịch sử ấy không chỉ được tạo nên bởi những chiến dịch lớn hay những mệnh lệnh trên bản đồ.

Nó được tạo nên bởi những con người cụ thể.

Những người lính trẻ.

Những người trung đội trưởng.

Những người đã bị thương nhiều lần nhưng vẫn trở lại.

Những người đã chiến đấu đến khi kiệt sức.

Và những người đã nằm lại mãi mãi.

Đại tá, Anh hùng Hán Duy Long là một trong những người đã bước ra từ những ngày tháng khốc liệt ấy.

Ông trở về.

Nhưng trong hành trang của người lính già vẫn có những người đồng đội chưa trở về.

Vì thế, hành trình sau chiến tranh của ông không chỉ là tiếp tục cuộc sống.

Đó còn là hành trình đi tìm những người đã nằm lại.

Để mỗi cái tên được gọi lên.

Mỗi phần mộ được xác định.

Mỗi gia đình có thêm một câu trả lời.

Và để những người lính đã hy sinh ở Thành cổ Quảng Trị hiểu rằng:

Họ chưa bao giờ bị lãng quên.

Bởi có những người sống sót không chỉ để kể lại câu chuyện của mình.

Họ sống để kể câu chuyện về những người đã không thể trở về.