Đặng Thùy Trâm – Những dòng nhật ký không bao giờ khép lại

Đặng Thùy Trâm – Những dòng nhật ký không bao giờ khép lại

Có những con người đi qua chiến tranh không để lại những công trình lớn lao, mà để lại một cuốn sổ nhỏ và một câu chuyện khiến nhiều thế hệ sau phải lặng người khi đọc lại. Đặng Thùy Trâm là một người như thế.

Sinh năm 1942, lớn lên tại Hà Nội, năm 1966, sau khi tốt nghiệp Đại học Y khoa Hà Nội, Đặng Thùy Trâm tình nguyện vào chiến trường miền Nam. Chị nhận nhiệm vụ tại bệnh viện huyện Đức Phổ, Quảng Ngãi. Khi ấy, chiến tranh đang diễn ra vô cùng ác liệt. Bệnh xá không có những điều kiện đầy đủ như một bệnh viện bình thường. Thuốc men thiếu thốn, thương binh liên tục được đưa về, còn bom đạn và những cuộc càn quét có thể xảy ra bất cứ lúc nào.

Giữa hoàn cảnh ấy, người nữ bác sĩ trẻ vẫn ngày ngày chữa trị cho thương binh và chăm sóc người bệnh. Công việc của chị không chỉ là cứu chữa những vết thương trên cơ thể mà còn là động viên những người đang phải chịu đựng đau đớn giữa chiến tranh. Có những lúc chị vui vì cứu được một người, nhưng cũng có những lúc đau đớn khi không thể giữ họ lại. Những điều ấy được chị ghi lại bằng những dòng chữ chân thành trong nhật ký.

Chi tiết đáng nhớ nhất là hai cuốn nhật ký mà Đặng Thùy Trâm để lại. Đó không chỉ là những trang giấy ghi lại công việc mà còn là nơi chị gửi gắm những suy nghĩ sâu kín nhất của mình. Trong đó có nỗi nhớ gia đình, tình cảm dành cho đồng đội, những phút cô đơn và cả những trăn trở của một cô gái trẻ đang sống giữa chiến trường. Chính những dòng chữ rất đời thường ấy khiến hình ảnh Đặng Thùy Trâm trở nên gần gũi và chân thực hơn.

Một chi tiết đặc biệt khác là hành trình 35 năm của hai cuốn nhật ký. Sau khi chị hy sinh, sĩ quan quân báo Mỹ Frederic Whitehurst đã giữ lại những cuốn sổ. Người phiên dịch Nguyễn Trung Hiếu khi ấy đã nói một câu khiến nhiều người sau này vẫn nhớ: “Bản thân trong nó đã có lửa rồi.” Những cuốn nhật ký được Frederic Whitehurst giữ gìn trong nhiều năm và đến năm 2005 mới trở về với gia đình Đặng Thùy Trâm. Từ một kỷ vật nhỏ bé giữa chiến trường, chúng trở thành chiếc cầu nối giữa quá khứ và hiện tại.
Nhưng người viết những dòng chữ ấy đã không thể trở về. Ngày 22/6/1970, trên đường đi công tác, Đặng Thùy Trâm bị phục kích và hy sinh khi mới 27 tuổi. Chị ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ, để lại phía sau gia đình, đồng đội, những bệnh nhân và những ước mơ còn dang dở.

Điều khiến câu chuyện về Đặng Thùy Trâm có ý nghĩa với thế hệ trẻ hôm nay không chỉ nằm ở sự hy sinh của chị mà còn ở cách chị sống. Chị cũng là một cô gái biết nhớ nhà, biết cô đơn và có những phút yếu lòng. Nhưng trước những khó khăn, chị vẫn lựa chọn hoàn thành nhiệm vụ và chăm sóc những người đang cần mình. Qua câu chuyện ấy, em hiểu hơn giá trị của lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và sự cống hiến của tuổi trẻ.

Những năm tháng chiến tranh đã đi qua, nhưng những trang nhật ký của Đặng Thùy Trâm vẫn còn ở lại. Người viết đã khép lại cuộc đời mình từ năm 1970, nhưng câu chuyện của chị vẫn tiếp tục được kể cho những thế hệ sau. Những dòng nhật ký ấy, vì thế, chưa bao giờ thực sự khép lại.