Di tích lịch sử Nà Kiến Thôn Nà Kiến, xã Nghĩa Tá - nơi Bế giảng khóa 2, 3 Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn ngày 28/10/1947.

Thôn Nà Kiến, xã Nghĩa Tá - nơi Bế giảng khóa 2, 3 Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn ngày 28/10/1947.

Thực hiện Nghị quyết của Hội nghị quân sự Bắc Kỳ, ngày 25/6/1945 tại Khuổi Kịt, xã Tân Trào, tỉnh Tuyên Quang. Trường Quân Chính kháng Nhật khai giảng khóa I gồm 82 học viên là những người con ưu tú của dân tộc tề tựu về dưới mái trường quân sự đầu tiền của chính quyền cách mạng. Đồng chí Hoàng Văn Thái được Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ định làm Giám đốc, đồng chí Nguyễn Thanh Phong làm Phó Giám đốc, đây chính là tiền thân của Trường Sĩ quan lục quân I ngày nay.

Từ ngày 16/4/1946, trường mang tên mới là Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn, tên của trường là do Chủ tịch Hồ Chí Minh đặt để nhắc nhở các học viên của trường tự hào, noi theo người anh hùng dân tộc kiệt xuất Trần Quốc Tuấn.

Ngày 17/02/1947, khóa 2 trường Võ bị Trần Quốc Tuấn (do đồng chí Nguyễn Sơn làm Giám đốc ) khai giảng tại thị xã Tuyên Quang. Khóa 2 gồm 340 học viên, toàn bộ học viên được biên chế thành một Tổng đội gồm 3 đại đội, đồng chí Nguyễn Sỹ Tuấn được bổ nhiệm làm Tổng đội trưởng.

Đồng chí Nguyễn Sơn sau đó lại được Bộ quốc phòng bổ nhiệm làm Khu trưởng Khu 4, kiêm Giám đốc Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn nên toàn bộ cán bộ, học viên Khóa 2 phải di chuyển vào học tập, rèn luyện tại Khu 4 cùng đồng chí Nguyễn Sơn.

Ngày 30/3/1947, Bộ Quốc phòng ra Nghị định lập phân hiệu Lục quân Bắc Bộ với tên gọi Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn. Đồng chí Hoàng Đạo Thúy được cử làm Giám đốc tổ chức chiêu sinh Khóa 3 . Tổng số học viên Khóa 3 là 286 người, được biên chế thành hai đại đội, mỗi đại đội gồm 4 trung đội.

Khóa 3 khai giảng ngày 01/5/1947 tại thị xã Bắc Kạn.

Như vậy Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn đồng thời tiến hành hai khóa học, khóa 2 ở Khu 4 và Khóa 3 ở Bắc Kạn.

Ở Khu 4, Khóa 2 học tập trên địa bàn hai tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, học viên phải ở nhà dân hoặc một số đình, chùa, nhà thờ, có khi vừa hành quân vừa học. Sau khi huấn luyện xong chiến thuật cấp tiểu đoàn, theo lệnh của Bộ Quốc phòng, Khóa 2 hành quân ra Việt Bắc, ngày 06/9/1947, toàn bộ học viên tập kết đầy đủ tại Bắc Kạn để cùng Khóa 3 học chiến thuật cấp trung đoàn.

Ngày 07/10/1947, quân dù Pháp nhảy xuống thị xã Bắc Kạn, Chợ Mới, Chợ Đồn, một đạo quân tiến hướng Đông theo đường số 4 , đạo quân phía Tây tiến theo sông Lô tạo thành hai gọng kìm bao vây Việt Bắc. Khi quân địch nhảy dù xuống thị xã Bắc Kạn đồng chí Tổng Tham mưu trưởng trực tiếp ra lệnh cho trường phải tích cực đánh địch, giúp đỡ địa phương, bảo vệ các cơ quan Bộ tài chính, Cục Quân nhu, Cục Quân giới, giúp đỡ các cơ quan này di chuyển cơ quan, kho tàng đến địa điểm mới.

Tối 07/10/1947, Hiệu ủy họp và quyết định tạm ngừng việc huấn luyện, cử một số cán bộ, học viên giúp đỡ nhân dân, quân du kích các châu Chợ Đồn, Chợ Rã chống địch. Trường tổ chức thành một đơn vị chiến đấu để tự bảo vệ, phái một số bộ phận đi giúp các đơn vị theo mệnh lệnh của cấp trên.

Ngày 09/10/1947, Trường biên chế tạm thời thành một trung đoàn, lấy phiên hiệu là Trung đoàn 79 do đồng chí Hoàng Đạo Thúy làm Trung đoàn trưởng, đồng chí Lê Đình làm Chính trị viên.

Nhờ sự hiệp lực của nhà trường, xưởng in Bộ Tài chính, nhiều kho của Cục Quân nhu, Cục Quân giới, di chuyển đến địa điểm mới an toàn. Sau đó các bộ phận của trường rời Bắc Kạn, hành quân lên Chợ Rã về Bản Thi (thuộc huyện Chợ Đồn) để trực tiếp chiến đấu. Vận dụng những khoa mục đã học, cán bộ, chiến sỹ nhà trường đã giành những thắng lợi ngay từ trân đầu ra quân như trận phục kích quân địch gần Km số 8 đường Đầm Hồng - Bản Thi, trận tập kích đồn Yên Thịnh đêm 18/10/1947. sau những thắng lợi đầu tiên. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tặng nhà trường danh hiệu “Trung dũng quyết thắng”.

Chấp hành Chỉ thị của Bộ Quốc phòng cần kết thúc khóa học để tăng cường cán bộ cho các đơn vị quân đội và các địa phương, cơ quan, chống lại kế hoạch tiến công lên Việt Bắc của thực dân Pháp.

Ngày 28/10/1947, tại Pù Slấn, thôn Nà Kiến xã Nghĩa Tá, huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn. Khóa 2, 3 trường Võ bị Trần Quốc Tuấn đã tổ chức Lễ Bế giảng. Buổi Lễ tuy đơn giản nhưng trang trọng như một ngày lễ lớn. Nhà trường mời cả những đồng chí cán bộ đang hoạt động trên địa bàn đến dự như các ông: Nông Văn Quang, Triệu Phú Dương, Triệu Văn Ton (Dương Công Ton).

Trong buổi lễ, được sự ủy nhiệm của Bộ Quốc phòng - Tổng chỉ huy, lãnh đạo nhà trường đọc Quyết định của Chính phủ tặng huân chương cho một số cán bộ, học viên có thành tích xuất sắc, tuyên dương các đồng chí học viên đã có thành tích trong học tập, chiến đấu.

Sau ngày bế giảng, các học viên Khóa 2, 3 được giao nhiệm vụ trở về các mặt trận tiếp tục phát huy những kiến thức đã học được tại nhà trường, đóng góp công sức cùng toàn quân, toàn dân ra sức đánh giặc lập công, đưa cuộc kháng chiến đi đến thắng lợi hoàn toàn.

Ngày 19/11/2007 Uỷ ban nhân dân tỉnh Bắc Kạn đã ban hành Quyết định số 2291/QĐ-UBND xếp hạng di tích Nà Kiến, xã Nghĩa Tá, huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn là di tích cấp tỉnh.