Di tích lịch sử trường Đảng Nguyễn Ái Quốc

Đầu năm 1949, Trường Đảng Nguyễn Ái Quốc (nay là Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh) chính thức trở thành trường huấn luyện cán bộ thường xuyên của Trung ương Đảng, đánh dấu bước phát triển mới trong công tác đào tạo cán bộ của Đảng trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp. Địa điểm đầu tiên của Trường được đặt tại Làng Luông, xã Bình Thành, huyện Định Hóa, thuộc Chiến khu Việt Bắc.

Trường nhận được sự quan tâm đặc biệt của Hồ Chí Minh và Thường vụ Trung ương Đảng. Trường Chinh trực tiếp phụ trách công tác tuyên huấn và lãnh đạo Trường. Đội ngũ giảng viên gồm nhiều lãnh đạo cấp cao như Lê Đức Thọ, Hoàng Quốc Việt, Võ Nguyên Giáp, Phạm Văn Đồng, Tôn Đức Thắng… Điều này thể hiện vai trò quan trọng của công tác đào tạo cán bộ trong kháng chiến.

Khóa học đầu tiên được mở từ tháng 2 đến tháng 4 năm 1949 với 40 học viên là cán bộ cốt cán của các cơ quan Trung ương và các địa phương trong Chiến khu Việt Bắc. Dù bận nhiều công việc, Chủ tịch Hồ Chí Minh vẫn theo dõi và chỉ đạo lớp học. Khóa II mở vào tháng 9 năm 1949 với 175 học viên đến từ nhiều liên khu kháng chiến, trong đó có học viên là người dân tộc Mông, Nùng, Thái, Dao.

Ngay buổi đầu tiên của khóa II, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đến thăm Trường và viết vào sổ vàng những lời dạy sâu sắc: “Học để làm việc, làm người, làm cán bộ; học để phụng sự Đoàn thể, phụng sự giai cấp và nhân dân, phụng sự Tổ quốc và nhân loại; muốn đạt mục đích phải cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư.” Những lời dạy này trở thành phương châm đào tạo cán bộ của Trường.

Ngày 21-4-1950, Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp tục đến thăm và nhấn mạnh việc rèn luyện đạo đức cách mạng. Trong khóa II, Tổng Bí thư Trường Chinh cũng ghi vào sổ vàng về việc vận dụng chủ nghĩa Mác – Lênin vào thực tiễn và nâng cao đạo đức cách mạng.

Ngày 2-5-1950, đoàn đại biểu Đảng Cộng sản Pháp do Leo Figuères dẫn đầu đã đến thăm Trường, đánh dấu sự kiện có ý nghĩa trong quan hệ quốc tế của Nhà trường.

Trong thời gian kháng chiến, Trường phải nhiều lần di chuyển đến các địa điểm như Chiêm Hóa, Sơn Dương và Đan Phượng. Trước khi chuyển về Hà Nội, Trường đã đào tạo được 5.750 cán bộ phục vụ cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.

Ngày nay, địa điểm Làng Luông trở thành di tích lịch sử quan trọng và là ngày truyền thống của Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh. Nhà trường đã đóng góp to lớn trong việc đào tạo hàng vạn cán bộ cho Đảng và Nhà nước qua các thời kỳ, góp phần quan trọng vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam.