Hai Bà Trưng – Khúc tráng ca về tinh thần quật cường dân tộc
Trong dòng chảy hàng nghìn năm lịch sử của dân tộc Việt Nam, hình ảnh những người phụ nữ anh hùng luôn chiếm một vị trí trang trọng và kiêu hãnh. Ngược dòng thời gian về những năm đầu sau Công nguyên, khi đất nước ta còn chìm trong đêm trường nô lệ dưới ách đô hộ của nhà Hán, có hai người con gái đất Phong Châu đã đứng lên phất cờ khởi nghĩa, viết nên trang sử vàng chói lọi. Đó chính là Hai Bà Trưng – biểu tượng bất diệt của lòng yêu nước và ý chí độc lập tự do.
Hai Bà Trưng là hai chị em sinh ra trong một gia đình lạc tướng tại huyện Mê Linh (nay thuộc Hà Nội). Chị là Trưng Trắc, em là Trưng Nhị. Lớn lên trong cảnh nước mất nhà tan, chứng kiến sự bạo ngược, tham tàn của thái thú Tô Định và nỗi thống khổ của nhân dân, lòng căm thù giặc trong hai bà sớm đã sục sôi. Đặc biệt, sau khi chồng bà Trưng Trắc là Thi Sách bị Tô Định sát hại vì ý chí chống đối, nợ nước hòa cùng thù nhà đã trở thành động lực mạnh mẽ thúc đẩy hai bà đứng lên.
Năm 40 sau Công nguyên, tại cửa sông Hát (Hát Môn), Hai Bà Trưng đã lập đàn thề, chính thức phất cờ khởi nghĩa. Lời thề của bà Trưng Trắc trước giờ xuất quân đã đi vào sử sách như một bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên:
Một xin rửa sạch quốc thù
Hai xin đem lại nghiệp xưa họ Hùng
Ba kẻo oan ức lòng chồng
Bốn xin vẻn vẹn sở công lênh này"
Dưới ngọn cờ đại nghĩa của hai bà, nhân dân khắp nơi từ khắp các quận Giao Chỉ, Cửu Chân, Nhật Nam đều đồng lòng hưởng ứng. Với khí thế như triều dâng thác đổ, nghĩa quân của Hai Bà đã nhanh chóng đánh chiếm được 65 thành trì, đuổi quân xâm lược về nước. Thái thú Tô Định phải cắt tóc, thay hình đổi dạng, lẩn lốn chạy trốn về phương Bắc. Cuộc khởi nghĩa thành công nhanh chóng đã khẳng định sức mạnh đại đoàn kết của dân tộc và tài năng quân sự kiệt xuất của những người phụ nữ Việt Nam.
Sau khi giành lại độc lập, bà Trưng Trắc được suy tôn làm vua, đóng đô ở Mê Linh. Tuy vương triều ấy chỉ tồn tại trong một thời gian ngắn ngủi, nhưng ba năm độc lập dưới thời Hai Bà Trưng là quãng thời gian vô cùng quý giá, minh chứng rằng người Việt đủ sức tự quản lý và bảo vệ chủ quyền của mình. Dù sau này, trước thế lực xâm lược hùng mạnh của nhà Hán do Mã Viện chỉ huy, Hai Bà đã anh dũng hy sinh trên dòng sông Hát để giữ trọn khí tiết, nhưng tinh thần của hai bà thì vẫn sống mãi.
Hình ảnh Hai Bà Trưng cưỡi voi ra trận, uy nghi và lẫm liệt, đã trở thành biểu tượng cho sức mạnh của phụ nữ Việt Nam – những con người "anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang". Hai Bà là những người đầu tiên chứng minh cho thế giới thấy rằng: khi Tổ quốc cần, phụ nữ cũng có thể đứng lên gánh vác việc quân, việc nước, làm chuyển rung cả một vương triều xâm lược phương Bắc.
Ngày nay, hằng năm vào ngày mùng 6 tháng Giêng, nhân dân ta lại trang trọng tổ chức lễ hội đền Hai Bà Trưng để tưởng nhớ công đức của hai vị nữ vương. Hai Bà Trưng không chỉ là những anh hùng của lịch sử, mà đã trở thành những vị thánh trong tâm thức dân gian, luôn phù hộ và nhắc nhở thế hệ con cháu phải biết giữ gìn từng tấc đất thiêng liêng của cha ông để lại.
