HOÀNG ĐĂNG VINH – NGƯỜI CHIẾN SĨ 19 TUỔI BẮT SỐNG TƯỚNG ĐỜ CÁT TẠI ĐIỆN BIÊN PHỦ

Hoàng Đăng Vinh sinh năm 1935 tại thôn Hoàng Các, xã Tiên Tiến, huyện Phù Cừ, tỉnh Hưng Yên. Sinh ra trong những năm đất nước còn dưới ách thống trị của thực dân Pháp, ông sớm chứng kiến cảnh quê hương bị chiến tranh và áp bức. Tháng 9 năm 1952, khi mới 17 tuổi, Hoàng Đăng Vinh nhập ngũ, được biên chế vào Đại đội 360, Tiểu đoàn 130, Trung đoàn 209, Đại đoàn 312. Từ một người nông dân trẻ tuổi, ông từng bước được rèn luyện trong môi trường quân đội, trưởng thành qua chiến đấu và trở thành một trong những chiến sĩ làm nên dấu mốc đặc biệt của Chiến thắng Điện Biên Phủ.

Tháng 3 năm 1954, Hoàng Đăng Vinh là Tiểu đội trưởng Tiểu đội 2, Trung đội 1, Đại đội 360. Trong những ngày đầu của Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông cùng đồng đội tham gia chiến đấu bảo vệ công sự, trận địa trước khu vực Him Lam. Qua từng trận đánh, người chiến sĩ trẻ ngày càng trưởng thành, cùng đơn vị tiến sâu vào hệ thống cứ điểm của quân Pháp. Sau khi quân ta làm chủ đồi A1, Đại đội 360 tiếp tục tham gia đánh chiếm các điểm cao 507, 508, 509, từng bước áp sát khu vực trung tâm của tập đoàn cứ điểm.

Ngày 7 tháng 5 năm 1954, chiến dịch bước vào trận quyết định. Sau khi các đơn vị của ta liên tục tiến công, vòng vây quanh sở chỉ huy Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ ngày càng được siết chặt. Khoảng 17 giờ 30 phút, Đại đội trưởng Đại đội 360 Tạ Quốc Luật cùng các chiến sĩ Hoàng Đăng Vinh, Bùi Văn Nhỏ, Đào Văn Hiếu và Nguyễn Văn Lam tiến vào khu vực hầm chỉ huy của quân Pháp.

Bên trong căn hầm, nhiều sĩ quan Pháp đã mất tinh thần và buộc phải giơ tay đầu hàng. Riêng tướng De Castries vẫn ngồi tại vị trí của mình. Đại đội trưởng Tạ Quốc Luật ra lệnh cho Hoàng Đăng Vinh tiến đến bắt ông ta phải đầu hàng. Người chiến sĩ 19 tuổi lập tức thực hiện mệnh lệnh, buộc viên tướng chỉ huy Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ phải khuất phục.

Khoảnh khắc ấy đã trở thành một trong những hình ảnh tiêu biểu của Chiến thắng Điện Biên Phủ. Việc bắt sống De Castries cùng toàn bộ Bộ chỉ huy Tập đoàn cứ điểm đánh dấu sự sụp đổ của hệ thống phòng thủ cuối cùng của quân Pháp tại Điện Biên Phủ. Chiến thắng ngày 7 tháng 5 năm 1954 đã kết thúc 56 ngày đêm chiến đấu và góp phần quyết định vào thắng lợi của Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Sau chiến thắng, Hoàng Đăng Vinh cùng một số chiến sĩ tiêu biểu được lựa chọn về gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh nhân dịp sinh nhật lần thứ 64 của Người vào ngày 19 tháng 5 năm 1954. Tại cuộc gặp, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tặng ông Huân chương Chiến công hạng Nhất và trực tiếp gắn Huy hiệu Chiến sĩ Điện Biên lên ngực áo. Hoàng Đăng Vinh khi ấy mới 19 tuổi và là người trẻ nhất trong đoàn chiến sĩ được gặp Bác.

Chiến thắng Điện Biên Phủ không phải là điểm kết thúc con đường chiến đấu của Hoàng Đăng Vinh. Sau năm 1954, ông tiếp tục cùng đồng đội tham gia cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Ông từng chiến đấu trên các chiến trường Quảng Bình, Vĩnh Linh – Quảng Trị, Cánh đồng Chum – Xiêng Khoảng của Lào và tham gia Chiến dịch “Điện Biên Phủ trên không” năm 1972. Qua các chiến trường, ông tiếp tục phát huy tinh thần của người chiến sĩ Điện Biên, hoàn thành nhiệm vụ được giao và được Nhà nước tặng thưởng nhiều huân chương, huy chương.

Năm 1990, Hoàng Đăng Vinh nghỉ hưu với quân hàm Đại tá. Sau khi trở về cuộc sống đời thường, ông tiếp tục tham gia các hoạt động xã hội, công tác cựu chiến binh và đặc biệt dành nhiều thời gian kể lại ký ức về Điện Biên Phủ cho thế hệ trẻ. Những câu chuyện của ông không chỉ giúp thế hệ sau hiểu thêm về một thời kỳ lịch sử mà còn nhắc nhớ về sự hy sinh của biết bao đồng đội đã nằm lại trên chiến trường.

Ngày 10 tháng 8 năm 2015, Chủ tịch nước phong tặng Đại tá Hoàng Đăng Vinh danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vì những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu. Đây là sự ghi nhận của Đảng và Nhà nước đối với những đóng góp của ông trong hai cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc.

Năm 2019, Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hoàng Đăng Vinh qua đời. Ông được an táng tại Nghĩa trang nhân dân thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh.

Tên tuổi Hoàng Đăng Vinh gắn với một khoảnh khắc đặc biệt của lịch sử dân tộc: một người lính trẻ mới 19 tuổi được giao nhiệm vụ tiến vào hầm chỉ huy và bắt sống viên tướng chỉ huy Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Nhưng phía sau chiến công ấy là quá trình rèn luyện, chiến đấu cùng đồng đội và sự hy sinh của hàng vạn cán bộ, chiến sĩ trên chiến trường. Chính vì vậy, câu chuyện về Hoàng Đăng Vinh không chỉ là câu chuyện về một cá nhân lập chiến công, mà còn là câu chuyện về sức mạnh của ý chí, lòng dũng cảm và tinh thần đoàn kết của những người lính Việt Nam trong những năm tháng gian khổ của cuộc kháng chiến.