KAN LỊCH – CÁNH ÉN BẠC CỦA ĐẠI NGÀN TRƯỜNG SƠN
Câu chuyện lịch sử về Anh hùng LLVTND Kan Lịch và huyền thoại nữ dũng sĩ diệt Mỹ của đồng bào Pa Cô miền Tây Thừa Thiên
1. Chí lớn dấn thân từ bản làng miền Tây Thừa Thiên
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước vĩ đại của dân tộc, dải đất miền Tây tỉnh Thừa Thiên (nay là huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế) là địa bàn chiến lược đặc biệt quan trọng thuộc dãy Trường Sơn hùng vĩ. Nơi đây không chỉ là căn cứ địa cách mạng kiên cường mà còn là hành lang vận tải huyết mạch chi viện cho toàn bộ chiến trường Tri Thiên. Trưởng thành từ chính đại ngàn bao la ấy, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân (LLVTND) Kan Lịch – nữ dũng sĩ dân tộc Pa Cô – đã trở thành biểu tượng kiêu hãnh cho tinh thần yêu nước, chí khí quật cường và sự dũng cảm phi thường của phụ nữ Việt Nam.
Kan Lịch sinh năm 1943 tại bản Trợ, xã Hồng Bắc, huyện A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng. Tuổi thơ của chị chìm trong cảnh quê hương bị tàn phá dưới bão bom, giặc Mỹ và chính quyền tay sai liên tục càn quét, bắt bớ, dồn dân vào các ấp chiến lược. Chứng kiến cảnh dân làng bị đàn áp dã man, đồng bào Pa Cô thiếu ăn, thiếu mặc nhưng vẫn một lòng hướng về Đảng và Bác Hồ, lòng căm thù giặc và ý chí dấn thân đánh giặc bảo vệ bản làng đã sục sôi trong trái tim người thiếu nữ trẻ.
2. Nữ du kích mưu trí với những chiến công vang dội đại ngàn
Mới 16 tuổi, Kan Lịch đã hăng hái tham gia Đội Du kích xã Hồng Bắc. Với vóc dáng nhỏ nhắn nhưng nhanh nhẹn như con sóc rừng, đôi mắt sáng cùng tinh thần kiên quyết không lùi bước, chị nhanh chóng trở thành một chiến sĩ du kích nòng cốt, giỏi ngụy trang và bắn súng bách phát bách trúng.
Trên chiến trường miền Tây Thừa Thiên, giặc Mỹ dồn lực lượng hỏa lực khổng lồ với máy bay B-52, trực thăng vũ trang và các binh đoàn sừng sỏ hòng đập tan căn cứ cách mạng. Thế nhưng, dưới sự chỉ chỉ huy mưu trí của Kan Lịch, du kích địa phương đã biến núi rừng Trường Sơn thành cạm bẫy tử thần đối với quân xâm lược. Chị cùng đồng đội sáng tạo nên nhiều lối đánh du kích độc đáo: gài bẫy chông, mìn tự chế, phục kích bên vách đá và áp sát gạt tên lửa máy bay.
Một trong những chiến công lẫy lừng nhất của Kan Lịch là việc chị tự tay dùng súng trường bộ binh bắn rơi máy bay trực thăng Mỹ khi chúng đang chở quân oanh tạc bản làng. Trong suốt những năm tháng tham gia chiến đấu trực tiếp, Kan Lịch đã đánh 49 trận, tự tay tiêu diệt 150 tên địch (trong đó có nhiều lính Mỹ), bắn rơi 1 máy bay trực thăng và phá hủy nhiều phương tiện chiến tranh đối phương. Tên tuổi của nữ du kích Kan Lịch trở thành niềm tự hào của đồng bào các dân tộc miền Tây Thừa Thiên và là mối hoang mang, khiếp đảm cho các đồn bốt giặc.
3. Tình yêu tha thiết với Bác Hồ và khí tiết cách mạng kiên trung
Không chỉ là một dũng sĩ diệt Mỹ quả cảm ngoài mặt trận, Kan Lịch còn là một cán bộ dân vận tài ba. Chị tích cực vận động đồng bào Pa Cô, Tà Ôi, Cơ Tu tăng gia sản xuất, giấu gạo nuôi quân, tải đạn và bảo vệ tuyệt đối bí mật cho các cơ quan chỉ đạo cách mạng. Nhờ sự đùm bọc che chở của nhân dân và tinh thần xả thân của chị, các tuyến đường giao liên chi viện qua miền Tây Thừa Thiên luôn được giữ vững thông suốt.
Năm 1968, Kan Lịch vinh dự là đại biểu nữ du kích miền Nam ra miền Bắc báo công và được gặp Chủ tịch Hồ Chí Minh. Tình cảm bao la, sự chăm sóc chu đáo cùng những lời dặn dò ân cần của Bác Hồ đã trở thành nguồn động viên tinh thần vô giá, tiếp thêm sức mạnh cho chị trong suốt hành trình chiến đấu và cống hiến.
4. Ngọn lửa lý tưởng cách mạng thắp sáng thế hệ trẻ
Với những chiến công đặc biệt xuất sắc và sự cống hiến quên mình vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, ngày 17 tháng 9 năm 1967, đồng chí Kan Lịch vinh dự được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý: Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân khi mới tròn 24 tuổi.
Sau ngày đất nước hoàn toàn giải phóng, Anh hùng Kan Lịch tiếp tục gắn bó, cống hiến công sức cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn an ninh trật tự và nâng cao đời sống cho đồng bào các dân tộc thiểu số tại quê nhà A Lưới. Chị sống cuộc đời giản dị, khiêm nhường, luôn là chỗ dựa tinh thần vững chắc cho nhân dân.
Cuộc đời và hành trạng chiến đấu lẫy lừng của Anh hùng LLVTND Kan Lịch là một thiên hùng ca bất tử về lòng yêu nước, chí khí quật cường và phẩm chất cao đẹp của người phụ nữ Việt Nam. Tấm gương ngời sáng của chị mãi là bài học lịch sử vô giá, giáo dục lý tưởng sống cách mạng cho thế hệ trẻ hôm nay về lòng tự hào dân tộc, ý chí vượt khó, sẵn sàng dấn thân và cống hiến cho sự phồn vinh, vững bền của Đất nước Việt Nam Xã hội Chủ nghĩa.



