Khoảnh khắc bên rạch Rạch Bần 1972

Ông Lê Văn Út, sinh năm 1948, nhập ngũ năm 1965, thuộc quân đoàn F330. Trong ký ức của ông, trận đánh ác liệt nhất diễn ra vào khoảng tháng 9 – 10 năm 1972 tại khu vực Thành Thới – cầu Rạch Bần – An Thạnh, thời điểm ta mở rộng vùng giải phóng trong chiến dịch mà bộ đội vẫn gọi là Nguyễn Huệ. Khu vực này lúc đó là yếu khu của địch, có nhiều đồn bốt xây dựng vòng giáp, lực lượng địa phương quân án ngữ bốn hướng.

Đồn chính của địch có khoảng tám tên lính. Khi đơn vị của ông bao vây, năm tên lính trong đồn nổ súng bắn loạn xạ để gọi ba tên đi tuần ở cầu Rạch Bần quay về ứng cứu. Tuy nhiên, trước sức tiến công áp đảo, cả tám tên lính đều bị ta khống chế, bắt sống; đồn bị ta phá tan toàn bộ, thu nhiều vũ khí. Sau khi đồn bị phá, địch phát hiện và bắt đầu bắn cối dữ dội suốt đêm. Ba tên lính chạy thoát, men theo hướng cầu Rạch Bần – An Thạnh về báo về quận, khiến cuộc phản kích của địch diễn ra rất nhanh.

Ngay lập tức, địch tung lực lượng lớn từ các hướng: đại đội ở cầu Rạch Bần, đại đội ở Thành Thới, đại đội ở Cả Chát với đại đội địa phương quân. Chúng tạo thành vòng vây “chặn đầu, khóa đuôi”, chia thành nhiều mũi đánh dồn dập nhằm tái chiếm đồn và tiêu diệt lực lượng ta. Ông Út lúc đó là trung đội phó, khi trận đánh diễn ra, địch sử dụng cối, 20 ly và bom nổ chụp, đánh phá dữ dội. Một quả bom rơi gần làm lật cả mái công sự, hất văng chiếc máy liên lạc. Bản thân ông bị choáng, gần như mất hết nhận thức trong khoảnh khắc đó. Trong công sự lúc ấy chỉ còn vài người sống sót.

Lúc này, đại đội phó lệnh cho ông Út và tổ trinh sát bắn vào “mục tiêu quy định trước” – những điểm đã được đánh dấu để mở đường thương vong ít nhất cho bộ đội. Pháo ta bắt đầu cấp tập giã xuống, làm địch hoảng loạn. Khi pháo vừa dứt, bộ đội ta lập tức xung phong, đánh giáp lá cà. Đạn dược đã gần cạn, có lúc phải đánh bằng lưỡi lê, bằng đất đá; mọi người đều xác định tinh thần hy sinh. Ông Út kể: “Tụi tao đánh nhặt miệng luôn, hết đạn thì lấy đất, lấy cây mà đánh. Xác định trận này là chấp nhận hy sinh hết.”

Trận đánh kéo dài, vô cùng ác liệt, nhưng cuối cùng ta đã làm chủ chiến trường, đánh tan lực lượng địch, bắt sống được ba tù binh; nhiều tên khác bị tiêu diệt hoặc bỏ chạy về cầu Rạch Bần.

Trận đánh này trở thành một trong những trận lớn và ác liệt nhất của địa phương trong năm 1972. Ta phá được đồn bốt kiên cố tại Thành Thới – Rạch Bần, giải phóng vùng, làm tan rã lực lượng địch, thu nhiều vũ khí và cả máy chỉ huy cấp quận. Đây cũng là trận thể hiện rõ tinh thần kiên cường, quyết tử của bộ đội F330 và lực lượng địa phương, nơi nhiều chiến sĩ đã ngã xuống, trong đó có người đồng đội Thái – hy sinh ngay bên cạnh ông Út trong công sự.