KHU DI TÍCH LỊCH SỬ QUỐC GIA: XÓM ĐẦM MUA, XÃ PHÚ THỊNH, TỈNH THÁI NGUYÊN
KHU DI TÍCH LỊCH SỬ QUỐC GIA: XÓM ĐẦM MUA, XÃ PHÚ THỊNH, TỈNH THÁI NGUYÊN
KHU DI TÍCH LỊCH SỬ QUỐC GIA: XÓM ĐẦM MUA, XÃ PHÚ THỊNH, TỈNH THÁI NGUYÊN
Trong dòng chảy hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam đã để lại biết bao di tích lịch sử thiêng liêng ghi dấu những trang sử hào hùng. Đó không chỉ là những công trình, địa điểm gắn với sự kiện, nhân vật lịch sử tiêu biểu, mà còn là minh chứng sống động cho truyền thống yêu nước, tinh thần đấu tranh bất khuất và khát vọng độc lập, tự do của dân tộc. Di tích lịch sử có giá trị to lớn trong việc giáo dục thế hệ trẻ về lòng tự hào dân tộc, ý thức trách nhiệm gìn giữ và phát huy truyền thống cha ông. Bởi vậy, việc trân trọng, bảo tồn và phát huy giá trị của các di tích lịch sử chính là cách chúng ta tri ân quá khứ và vun đắp tương lai.
Tại đồi Thành Trúc, xóm Đầm Mua, xã Bản Ngoại, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên (nay thuộc xã Phú Thịnh, tỉnh Thái Nguyên) là địa danh được Bác Hồ ở làm việc đầu tiên và lâu nhất (từ tháng 8 đến tháng 10/1954). Trong cuộc hành trình của Chủ tịch Hồ Chí Minh từ ATK Thái Nguyên chuẩn bị về tiếp quản Thủ đô Hà Nội (cũ). Đây cũng là nơi đã diễn ra nhiều cuộc họp quan trọng của Trung ương Đảng và Chính phủ quyết định vận mệnh của dân tộc. Vì vậy, sáng ngày 7/4/2007, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân xã Bản Ngoại (cũ) đã long trọng tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng di tích lịch sử cấp Quốc gia. Đây là một trong những cơ sở để xác định thành tích trong cuộc kháng chiến chống Pháp của nhân dân Bản Ngoại (nay xã Phú Thịnh, tỉnh Thái Nguyên), nên Chính phủ đã công nhận Bản Ngoại là xã ATK và được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Đây là một địa danh có giá trị lịch sử văn hoá dân tộc, một di sản vô giá về nhân cách, phẩm chất, đạo đức cách mạng của Người - nơi giáo dục truyền thống ý chí cách mạng cho các thế hệ mãi mãi về sau - nơi thu hút khách hành hương tìm về nguồn.
Với vị trí “tiến có thể đánh, lui có thể giữ” và là “nơi có nhân dân tốt, có cơ sở chính trị tốt”, năm 1947, xã Bản Ngoại (nay thuộc xã Phú Thịnh, tỉnh Thái Nguyên) được Trung ương Đảng chọn làm ATK. Vọng gác Dốc Điệp thuộc xã Phú Thịnh là cửa ngõ qua lại giữa miền xuôi và miền ngược, nên có nhiều cán bộ cách mạng hoạt động trong sự bao bọc, giúp đỡ của nhân dân địa phương.
Mảnh đất Phú Thịnh in dấu nhiều hoạt động cách mạng, kháng chiến và càng đậm nét hơn khi trong những ngày tháng 8, 9, 10/1954, các cơ quan của Trung ương tập trung tại đây trước khi về tiếp quản Thủ đô Hà Nội(cũ).
Theo lời kể của người dân và các tư liệu lịch sử của địa phương, khoảng tháng 8/1954, tại khu đồi Thành Trúc, xóm Đầm Mua, có một chiếc nhà sàn nhỏ được dựng lên. Nhà quay theo hướng Tây Nam, trước cửa là dòng suối La Bằng xanh mát, chảy róc rách đêm ngày. Tại đây thường có một cụ già ở và làm việc, mà mãi sau này người dân mới được biết đó chính là Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Cha già kính yêu của dân tộc. Trong suốt thời gian hoạt động bí mật ở đây, Bác thường ăn mặc giản dị và ân cần thăm hỏi bà con nhân dân về đời sống, tăng gia, sản xuất…
Chính tại ngôi nhà sàn đơn sơ trên đồi Thành Trúc, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chuẩn bị các bài phát biểu, văn bản phục vụ một số sự kiện quan trọng, như: Lời phát biểu trong buổi đón tiếp Ủy ban quốc tế ngày 12/8/1954; Thư gửi bộ đội, cán bộ và gia đình cán bộ miền Nam ra Bắc; Lời căn dặn các đơn vị bộ đội vào tháng 10/1954; Lời kêu gọi nhân Ngày giải phóng Thủ đô…
Đến ngày 12/10/1954 - hai ngày sau khi Thủ đô Hà Nội được hoàn toàn giải phóng, kết thúc 9 năm kháng chiến trường kỳ chống thực dân Pháp, mảnh đất Phú Thịnh là nơi vinh dự thay mặt chiến khu Việt Bắc chia tay Bác Hồ khi Người trở về Thủ đô Hà Nội.
Với những ý nghĩa lịch sử quan trọng, ngày 28/9/2006, Di tích nơi ở và làm việc của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại đồi Thành Trúc đã được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) xếp hạng Di tích lịch sử cấp Quốc gia. Tại Di tích này đã được xây dựng nhà bia tưởng niệm, ghi lại dấu ấn lịch sử Bác từng ở và làm việc tại Đầm Mua. Xã Bản Ngoại (nay thuộc xã Phú Thịnh, tỉnh Thái Nguyên) đã vinh dự được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Tấm bia Di tích Đồi Thành Trúc hôm nay như một lời nhắc nhở các thế hệ người dân Việt về một thời kỳ lịch sử. Thái Nguyên nói chung, Phú Thịnh nói riêng tự hào khi được Bác và cơ quan Trung ương Đảng chọn là một phần của Thủ đô kháng chiến.
Bảo tồn, giữ gìn nguyên vẹn giá trị di tích lịch sử là vận dụng thành quả khoa học kỹ thuật, hiện đại đảm bảo giữ nguyên trạng, hiện vật như vốn có về kích thước, vị trí, chất liệu, đường nét, màu sắc, kiểu dáng. Như vậy, bảo tồn và phát huy di tích lịch sử là các biện pháp để giữ gìn, tôn tạo các giá trị di tích lịch sử để chúng không bị mai một, mờ nhạt. Các giá trị di tích lịch sử được lan tỏa, có ý nghĩa tích cực trong đời sống xã hội của nhân dân, góp phần vào mục tiêu phát mọi mặt của đất nước.
