LÊ HOÀN – NGƯỜI GIỮ VỮNG ĐẠI CỒ VIỆT
LÊ HOÀN – NGƯỜI GIỮ VỮNG ĐẠI CỒ VIỆT
Năm 941, tại vùng đất Ái Châu, một cậu bé tên Lê Hoàn ra đời. Tuổi thơ của ông trải qua nhiều gian khó. Từ một người có xuất thân bình thường, Lê Hoàn từng bước trưởng thành trong những năm tháng đất nước còn nhiều biến động. Khi Đinh Bộ Lĩnh dẹp loạn mười hai sứ quân, Lê Hoàn theo về dưới trướng và nhanh chóng bộc lộ tài năng. Dưới triều Đinh Tiên Hoàng, ông giữ chức Thập Đạo Tướng quân, chức vụ võ quan cao nhất lúc bấy giờ.
Nhưng rồi biến cố bất ngờ xảy đến.
Năm 979, Đinh Tiên Hoàng và Đinh Liễn bị sát hại. Vua mới Đinh Toàn còn nhỏ, triều đình rơi vào cảnh rối ren. Đúng lúc ấy, từ phương Bắc, nhà Tống nhận thấy Đại Cồ Việt đang gặp khó khăn và chuẩn bị đưa quân xâm lược.
Đứng trước nguy cơ đất nước bị vó ngựa ngoại bang giày xéo, điều quan trọng nhất không còn là một ngai vàng thuộc về ai.
Đó là vận mệnh của cả Đại Cồ Việt.
Trong hoàn cảnh ấy, triều đình và quân sĩ tôn Lê Hoàn lên ngôi. Dương Thái hậu trao áo long cổn cho ông, mở đầu một triều đại mới – nhà Tiền Lê. Năm 980, Lê Hoàn lên ngôi Hoàng đế, lấy hiệu Lê Đại Hành, đặt niên hiệu Thiên Phúc và vẫn giữ quốc hiệu Đại Cồ Việt, đóng đô tại Hoa Lư.
Nhưng chiếc áo long cổn vừa khoác lên vai cũng là lúc ông phải mang trên mình một trọng trách nặng nề: giữ lấy đất nước trước một đạo quân xâm lược hùng mạnh.
Mùa xuân năm 981, quân Tống từ nhiều hướng tiến vào Đại Cồ Việt. Một cánh quân theo đường bộ, một cánh quân theo đường thủy tiến vào vùng Bạch Đằng. Lê Đại Hành trực tiếp tổ chức phòng thủ, huy động quân dân chống giặc và bố trí thế trận trên những địa hình hiểm yếu.
Trên sông Bạch Đằng, quân ta kiên trì cầm chân thủy quân Tống. Trận chiến kéo dài khiến đội quân xâm lược không thể nhanh chóng tiến sâu vào nội địa. Sau đó, quân Tống tiếp tục tiến lên nhưng bị quân Đại Cồ Việt chặn đánh quyết liệt.
Đỉnh cao của cuộc kháng chiến diễn ra ở Chi Lăng.
Lê Đại Hành trực tiếp chỉ huy quân đội. Bằng cách tổ chức thế trận chủ động và phục kích, quân Đại Cồ Việt đánh tan đạo quân do Hầu Nhân Bảo chỉ huy. Hầu Nhân Bảo bị giết, các cánh quân Tống lần lượt thất bại và phải rút chạy. Cuộc xâm lược năm 981 bị đập tan.
Chiến thắng ấy vang lên giữa một thời đại mà nền độc lập của Đại Cồ Việt còn non trẻ.
Nhưng Lê Đại Hành không chỉ đối mặt với hiểm họa từ phương Bắc. Năm 982, ông đem quân đánh Chiêm Thành sau khi sứ giả Đại Cồ Việt bị bắt giữ. Chiến dịch kết thúc với thắng lợi của quân Đại Cồ Việt. Bên cạnh việc dùng sức mạnh quân sự để bảo vệ đất nước, Lê Đại Hành còn chú trọng quan hệ ngoại giao, từng bước củng cố vị thế của Đại Cồ Việt trong khu vực.
Suốt những năm trị vì, từ 980 đến 1005, Lê Đại Hành vừa phải giữ vững bờ cõi, vừa xây dựng chính quyền và củng cố nền độc lập mà các thế hệ trước đã gây dựng. Chiến thắng trước quân Tống năm 981 đặc biệt có ý nghĩa: nó củng cố niềm tin của nhân dân vào khả năng bảo vệ chủ quyền của đất nước và khiến nhà Tống phải thừa nhận vị thế của chính quyền Đại Cồ Việt.
Năm 1005, Lê Đại Hành qua đời.
Người từng khoác áo long cổn giữa lúc đất nước đứng trước hiểm họa ngoại xâm đã đi hết chặng đường của mình. Ông không chỉ là vị vua đầu tiên của nhà Tiền Lê, mà còn là người đã đứng ra gánh lấy vận mệnh Đại Cồ Việt trong một thời điểm vô cùng hiểm nghèo.
Nếu Đinh Bộ Lĩnh là người thu về một mối những vùng đất chia cắt, thì Lê Đại Hành là người tiếp tục giữ lấy nền độc lập non trẻ ấy trước thử thách của ngoại xâm.
Hơn một nghìn năm đã trôi qua. Những chiến thuyền năm xưa không còn trên dòng Bạch Đằng, những đoàn quân cũng đã trở thành dấu tích trong sử sách. Nhưng hình ảnh Lê Đại Hành giữa những ngày đất nước nguy nan vẫn còn đó.
Bởi có những vị vua được nhớ đến bởi ngai vàng, nhưng cũng có những vị vua được lịch sử nhớ đến bởi khoảnh khắc họ đứng trước vận mệnh non sông và lựa chọn chiến đấu đến cùng. Lê Đại Hành là một trong những con người như thế.
