Lời Thép Trong Khám Lớn: Khí Phách Người Nữ Bí Thư Thành Ủy

Tháng 7 năm 1940, sau cuộc họp quan trọng của Xứ ủy Nam Kỳ bàn về chủ trương chuẩn bị Khởi nghĩa Nam Kỳ, đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai – Bí thư Thành ủy Sài Gòn – Chợ Lớn – không may bị mật thám Pháp phục kích và bắt giữ. Kẻ thù đưa chị về Bót Catinat rồi giam tại Khám Lớn Sài Gòn, dùng đủ mọi đòn tra tấn tàn khốc nhằm bẻ gãy tinh thần người nữ lãnh đạo.

Những trận đòn roi, điện giật dai dẳng không làm chị sờn lòng. Mỗi lần tỉnh lại trên sàn bót lạnh ngắt, chị lại dùng chính bầu máu nóng của mình để củng cố niềm tin. Trên bức tường vôi xám xịt của phòng giam, chị đã lấy mảnh gạch vỡ kiên trì khắc lên những dòng thơ kiên trung:

"Vững chí bền gan ai hỡi ai!

Kiên tâm giữ dạ mới anh tài.

Thời cuộc đẩy đưa người chiến sĩ,

Con đường cách mạng lắm chông gai."

Trong chốn lao tù ngột ngạt, Nguyễn Thị Minh Khai không chỉ đấu tranh cho bản thân mà còn trở thành điểm tựa tinh thần cho các nữ tù chính trị. Chị vận động chị em giữ vệ sinh, tổ chức học văn hóa, học lý luận cách mạng và kiên quyết đấu tranh đòi cải thiện chế độ nhà tù. Khi biết tin chồng mình – Tổng Bí thư Lê Hồng Phong – cũng đang bị giam cầm và tra tấn dã man tại Khám Lớn, lòng chị đau như cắt, nhưng chị nén đau thương thành sức mạnh, tiếp tục giữ vững liên lạc bí mật ra bên ngoài để chỉ đạo phong trào.

Tháng 8 năm 1941, thực dân Pháp đưa chị ra Tòa án Thượng thẩm Sài Gòn và tuyên án tử hình. Trước họng súng kẻ thù tại pháp trường Ngã ba Giồng (Hóc Môn) vào sáng ngày 28 tháng 8 năm 1941, chị giật phăng dải băng đen giặc buộc trên mắt, ngẩng cao đầu hướng về phía nhân dân và hô vang: "Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm! Cách mạng Việt Nam thành công muôn năm!"

Sự hy sinh anh hùng ở tuổi 31 của Nguyễn Thị Minh Khai đã biến tên chị thành ngọn lửa ngời sáng trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc của phụ nữ Việt Nam.