Lửa và tuổi trẻ...

Tôi vẫn thường tự hỏi, nếu không có chiến tranh, tuổi trẻ của chúng tôi sẽ trôi qua như thế nào?

Có lẽ sẽ là những buổi đến trường, những ước mơ giản dị, những ngày tháng vô tư không lo nghĩ. Nhưng năm ấy, khi Tổ quốc gọi tên, chúng tôi – những cô cậu vừa rời ghế nhà trường – đã chọn một con đường khác.

Con đường đi vào lửa.

Tôi lên đường khi vừa tròn hai mươi tuổi. Ba mẹ tiễn tôi ở đầu làng, không ai khóc, chỉ dặn dò vài câu rồi lặng lẽ quay đi. Tôi biết, ai cũng đang cố giấu đi nỗi lo trong lòng.

Đơn vị của tôi là thanh niên xung phong, làm nhiệm vụ mở đường, giữ đường. Nơi chúng tôi đến là một vùng đồi trọc, đất đá cằn cỗi, ngày nắng cháy da, đêm lạnh buốt. Nhưng đáng sợ nhất vẫn là những trận bom bất ngờ ập xuống.

Bom rơi không báo trước.

Có khi đang ăn, có khi đang ngủ, có khi đang cười nói… tất cả bỗng chốc bị xé toạc bởi tiếng nổ.

Nhưng rồi, sau mỗi trận bom, chúng tôi lại đứng dậy.

Phải đứng dậy.

Vì con đường phía trước cần được nối lại.

Tôi quen Minh trong một lần cùng nhau san lấp hố bom. Minh là người ít nói, nhưng làm việc thì không ai nhanh bằng. Những lúc nghỉ tay, Minh thường ngồi nhìn xa xăm, như đang nghĩ về một điều gì đó rất xa.

Một lần, tôi hỏi:
“Cậu đang nghĩ gì vậy?”

Minh cười nhẹ:
“Tớ đang tưởng tượng… sau này, nếu còn sống, tớ sẽ làm thầy giáo.”

Tôi ngạc nhiên:
“Giữa nơi này mà cậu vẫn nghĩ được thế à?”

Minh gật đầu:
“Phải nghĩ chứ. Nếu không có một ngày mai để tin vào, thì làm sao mình đi tiếp được?”

Câu nói ấy khiến tôi nhớ mãi.

Chúng tôi sống giữa lửa, nhưng không để lửa thiêu rụi hy vọng.

Một đêm, đơn vị nhận nhiệm vụ khẩn cấp. Một đoạn đường bị đánh sập hoàn toàn, xe không thể qua. Nếu không thông đường trước sáng, sẽ ảnh hưởng lớn đến cả tuyến.

Chúng tôi lao vào làm việc trong bóng tối.

Ánh đèn pin yếu ớt, tay cuốc xẻng không ngừng nghỉ. Ai cũng mệt, nhưng không ai dừng lại.

Bất ngờ, có tiếng hô:
“Bom nổ chậm!”

Tất cả khựng lại.

Quả bom nằm ngay giữa đoạn đường, nơi chúng tôi đang làm.

Không khí căng như dây đàn.

Minh bước lên.

“Tôi xử lý.”

Tôi nắm tay Minh:
“Đừng đi!”

Minh nhìn tôi, ánh mắt bình tĩnh lạ thường:
“Nếu không làm, mọi người sẽ nguy hiểm.”

Tôi muốn nói gì đó, nhưng cổ họng nghẹn lại.

Minh quay đi.

Từng bước, từng bước tiến về phía quả bom.

Thời gian như ngừng trôi.

Rồi—

Một tiếng nổ vang lên.

Đất đá tung lên, che khuất tất cả.

Khi khói tan, con đường đã thông.

Nhưng Minh… không còn nữa.

Tôi đứng lặng, không thể tin vào mắt mình. Mọi âm thanh xung quanh như biến mất. Chỉ còn lại một khoảng trống lớn trong tim.

Đêm hôm đó, chúng tôi vẫn tiếp tục làm việc.

Vẫn con đường ấy.

Vẫn ánh đèn pin ấy.

Nhưng thiếu đi một người.

Chiến tranh kết thúc.

Tôi trở về, mang theo ký ức về một thời tuổi trẻ cháy rực như ngọn lửa.

Nhiều năm sau, tôi trở lại nơi xưa. Con đường giờ đã đông đúc, những ngôi nhà mọc lên san sát. Trẻ em đi học, người lớn làm ăn, cuộc sống bình yên trôi qua từng ngày.

Không ai còn nhớ đến Minh.

Nhưng tôi nhớ.

Tôi đứng bên lề đường, nơi năm xưa Minh đã nằm xuống. Gió thổi qua, mang theo hương lúa chín từ cánh đồng xa.

Tôi khẽ nói:
“Minh à… ước mơ của cậu vẫn đang tiếp tục.”

Ở đâu đó, trong những lớp học nhỏ, có những người thầy đang đứng trên bục giảng. Và tôi tin, trong mỗi con chữ, trong mỗi bài học, đều có một phần của những người như Minh.

Tuổi trẻ của chúng tôi đã đi qua trong lửa.

Nhưng chính từ ngọn lửa ấy, đã thắp lên ánh sáng cho những ngày mai.

Và dù năm tháng có trôi đi—

Ngọn lửa của một thời tuổi trẻ ấy… sẽ không bao giờ tắt.