Lý Thường Kiệt

Lý Thường Kiệt có tên thật là Ngô Tuấn, tự là Thường Kiệt, sau được ban quốc tính (được mang họ nhà vua), nên gọi là Lý Thường Kiệt. Quê gốc của ông là làng An Xá, huyện Quảng Đức, kinh thành Thăng Long. Làng An Xá sau đổi tên là Phúc Xá (nay thuộc quận Ba Đình). Ông là một nhà quân sự kiệt xuất, có tài thao lược lỗi lạc trong mọi thế sự. Ông cũng là một nhà chính trị tài giỏi và ngoại giao xuất sắc của dân tộc.

Hình ảnh Lý Thường Kiệt được phác họa lại

Từ nhỏ, ông là người ham học, văn ôn võ luyện. Ở tuổi 23, ông đã được bổ nhiệm làm Hoàng môn chi hậu rồi tăng dần đến Thái úy. Trải qua ba triều Thái tông, Thánh tông, Nhân tông, ông đã có nhiều công lao phục vụ đất nước trong việc phá Tống, bình Chiêm, xây dựng đất nước.

Mang tư tưởng quân sự lớn, người đời không thể quên ý chí quyết tâm đánh giặc của ông: “Ngồi yên đợi giặc không bằng đem quân ra trước để chặn mũi nhọn của giặc”. Ông đã chỉ huy quân đội phá tan các vị trí tập kết và lương thảo của giặc Tống trước khi xâm lược nước ta.

Với những người chưa rõ Lý Thường Kiệt là ai thì chắc chắn không thể không biết đến bài thơ Nam Quốc Sơn Hà - bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của Việt Nam:

“Nam quốc sơn hà Nam đế cư,

Tiệt nhiên định phận tại thiên thư,

Như hà nghịch lỗ, lai xâm phạm,

Nhữ đẵng hành khan thủ bại hư”.

Bài thơ được viết năm 1076, sau khi rút về lập phòng tuyến sông Cầu, trên khúc sông Như Nguyệt thuộc phòng tuyến này, để cổ vũ tinh thần quyết chiến quyết thắng của quân dân ta. Cho đến ngày nay, tượng Lý Thường Kiệt được lưu giữ và thờ tự để thể hiện tinh thần uống nước nhớ nguồn của dân tộc.

Thăm quan khu di tích và đền thờ Lý Thường Kiệt

Đền thờ Lý Thường Kiệt tại Thanh Hóa

Ngôi đền thờ tượng Lý Thường Kiệt thuộc xã Hà Ngọc, huyện Hà Trung (Thanh Hóa). Là một trong những ngôi đền cổ ở Thanh Hóa, dù trải qua hàng trăm năm nhưng đến nay vẫn còn giữ được vẻ nguyên sơ với nhiều chứng tích lịch sử, văn hóa lớn. Ngôi đền mang tên Báo Ân được người dân Thanh Hóa lập lên để tưởng nhớ công lao cai quản và xây dựng, giữ gìn an bình cho dân chúng trong suốt 19 năm (1082 - 1101).

Những nét cổ kính tại ngôi đèn vẫn còn nguyên vẹn

Mang những sự tích linh thiêng nên hơn 300 năm nay, ngôi đền vẫn giữ được nét cổ kính, đồ vật cổ nguyên vẹn như: mũ, đôi hài, kiếm lệnh…

Mỗi năm, ngôi đền có hai ngày lễ lớn là ngày giỗ của ông (21/6 âm lịch) và ngày lễ Khai đầu năm vào ngày 25 tháng Giêng âm lịch. Ngày khai ấn được lý giải rằng: khi Thái úy Lý Thường Kiệt còn cai trị ở trấn Thanh Hóa, Tết âm lịch xong đến ngày 25 tháng Giêng mới bắt đầu làm việc. Ngày này trở thành ngày khai ấn để đi làm. Trong ngày này, người dân cũng thể hiện cầu mong một năm mới thuận lợi, tươi tốt….

Đền thờ Lý Thường Kiệt tại Bắc Ninh

Không những vậy, tỉnh Bắc Ninh hiện nay cũng đang xây dựng khu Đền thờ tượng đồng Lý Thường Kiệt nằm trong Khu du lịch, lịch sử - văn hóa Chiến tuyến Như Nguyệt tại xã Tam Giang. Cho đến nay, dự án đã hoàn thành hạng mục Đền thờ chính Thái úy Lý Thường Kiệt trên diện tích 800m2, kiểu chữ công, 7 gian tiền, 5 gian hậu. Nổi bật là bức tượng Lý Thường Kiệt bằng đồng cao 9 mét, nặng 16 tấn. Ngoài ra, còn các hạng mục khác cũng đang trong quá trình hoàn thiện dần.