LÝ TỰ TRỌNG

LÝ TỰ TRỌNG - TẤM GƯƠNG SÁNG VỀ Ý CHÍ KIÊN CƯỜNG CỦA TUỔI TRẺ VIỆT NAM

             Lý Tự Trọng
(1914-1931)

Trong dòng chảy nghìn năm của dân tộc Việt Nam, có những cuộc đời dù dừng lại ở tuổi thanh xuân nhưng đã kịp thắp lên ngọn đuốc soi đường cho cả một quốc gia. Anh hùng Lý Tự Trọng chính là hiện thân rạng ngời nhất cho tinh thần ấy – một biểu tượng bất khuất về ý chí gang thép và niềm tin sắt đá vào tương lai dân tộc.

Anh hùng Lý Tự Trọng tên thật là Lê Hữu Trọng, còn được gọi là Huy sinh ngày 20 tháng 10 năm 1914 tại làng Bản Mạy, tỉnh NaKhon - Thái Lan. Quê gốc của ông ở xã Thạch Minh, huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh. Cha ông là cụ Lê Hữu Đạt, mẹ là cụ Nguyễn Thị Sờm, cả hai cụ đều là những Việt kiều giàu truyền thống yêu nước.

Lớn lên, Lê Hữu Trọng được gia đình cho đi học tại ngôi trường trong Trại Cày do cụ Đặng Thúc Hứa - một sĩ phu yêu nước tổ chức dạy văn hóa. Lê Hữu trọng sớm bộc lộ tư chất thông minh, tiếp thu nhanh, trái tim luôn thổn thức vì đại cuộc, ông  đặc biệt say mê văn thơ yêu nước của Phan Bội Châu.  

Năm 1926, đồng chí Nguyễn Ái Quốc cử đồng chí Hồ Tùng Mậu đến Thái Lan lựa chọn ‘hạt giống’ cho cách mạng. Lê Hữu Trọng là một trong tám thiếu niên ưu tú được đưa sang Quảng Châu, Trung Quốc học tập, chuẩn bị xây dựng tổ chức Thanh niên Cộng sản ở Việt Nam.

     Hình ảnh Lê Hữu Trọng 12 tuổi, học tại trường trung học Tôn Trung Sơn

Đồng chí Vương (tức Lý Thụy - Nguyễn Ái Quốc) cùng các đồng chí trong Tổng bộ đã dự kiến kế hoạch chọn một số thiếu niên trong đó có Lý Hữu Trọng đưa sang Liên Xô để đào tạo lâu dài. Các thành viên trong nhóm đều được thay đổi sang họ Lý (cùng họ với Lý Thụy), Lê Hữu Trọng đổi tên thành Lý Tự Trọng, sau đó được Nguyễn Ái Quốc giới thiệu vào học trung học tại Quảng Châu. Vốn thông minh, hoạt bát, mưu trí trọng thành thạo tiếng trung, tiếng anh, tiếng thái lan, được cử làm liên lạc cho Tổng bộ Việt Nam thanh niên cách mạng đồng chí Hội ở Quảng Châu.

Năm 1929, tình hình cách mạng có chuyển biến mới. Lý Tự Trọng được cử về nước hoạt động tại Sài Gòn - Chợ Lớn hoạt động với bí danh là Nguyễn Huy, làm công nhân hãng than. Tham gia tổ chức các cuộc mít tinh tại Sài Gòn, Hội nghị công nhân Đông Dương, đồng thời đảm nhận nhiệm vụ liên lạc trong và ngoài nước cho Xứ ủy Nam Kỳ và làm nhiệm vụ đặc biệt : vận động tập hợp thanh niên trong các nhà máy, trường học để thành lập Đoàn Thanh niên cộng sản.

Ngày 08/02/1931, Khi quần chúng xem đá bóng ở sân bóng C.I.A xong, vừa đổ ra đường, đồng chí Phan Bôi đứng lên diễn thuyết, bọn cảnh sát ập đến, tên mật thám Legrand nhảy vào bắt đồng chí Phan Bôi. Không còn cách nào khác để cứu đồng chí, Lý Tự Trọng đã rút súng bắn tên mật thám gục xuống. Trước sự kiện chấn động đó, thực dân Pháp đã ra sức truy lùng và bắt sống được anh.

Sau khi bị thực dân Pháp bắt, Lý Tự Trọng bị đưa đi tra tấn và giam giữ lần lượt tại hai nơi là bốt Catinat và Khám lớn Sài Gòn. Dù bị tra tấn vô cùng dã man nhưng địch không thu được kết quả, bọn chúng đưa ông từ bót Catina đến tòa án để kết án.

Ngày 20/11/1931, chính quyền Thực dân Pháp ở Đông Dương đã mở một phiên tòa đại hình để xử một chiến sĩ cộng sản Việt Nam chưa đầy 18 tuổi. Lý Tự Trọng bị kết án tử hình, trước vành móng ngựa, anh lên án bọn thống trị, kêu gọi nhân dân đứng dậy đấu tranh. Khi luật sư bào chữa xin bọn thực dân “ mở lượng khoan hồng” vì anh chưa đến tuổi trưởng trường thành và hành động thiếu suy nghĩ. Lý Tự Trọng đã gạt phắt đi và dõng dạc nói: 

“ Tôi hành động có suy nghĩ, tôi hiểu việc tôi làm, tôi làm vì mục đích cách mạng. Tôi chưa đến tuổi thành niên thật, nhưng tôi đủ trí khôn để hiểu rằng con đường của thanh niên chỉ có thể là con đường cách mạng và không thể là con đường nào khác! ’’

“Đảng Cộng sản Đông Dương muôn năm” 

“Việt Nam, Việt Nam độc lập muôn năm! ”

“Cách mạng Việt Nam thành công muôn năm! ”

  “Vùng lên hỡi các nô lệ ở thế gian! Vùng lên, vùng lên...”. 

Khi đối diện với những kẻ cầm quyền tại tòa án thực dân, Lý Tự Trọng đã dõng dạc khẳng định bản lĩnh của mình, Anh hành động không phải vì sự bồng bột nhất thời, mà vì một mục đích cách mạng cao cả đã được định hình rõ rệt trong tâm trí.

Khát vọng của Anh không chỉ là lời nói, mà là sự minh chứng rằng: Khi cái tôi cá nhân hòa cùng nhịp đập với vận mệnh dân tộc, thanh niên sống có lý tưởng, bản lĩnh để chọn đúng con đường duy nhất dẫn đến vinh quang cho Tổ quốc. 

Anh không đi đến cái chết, Anh đang đi vào lịch sử. Người thiếu niên ấy đã ngã xuống, nhưng tinh thần của Anh đã hóa thành ngọn đuốc rực cháy, không thể dập tắt, biến máu đào thành ngọn cờ thúc giục triệu trái tim đứng lên giành lại giang sơn. 

Khát vọng của Anh năm ấy đã để lại bài học sâu sắc cho thế hệ hôm nay: Lý tưởng không phải là những gì to tát trên sách vở, mà nằm ngay trong sự tận hiến của mỗi hành động thường nhật. Khi được soi sáng bởi mục đích đúng đắn, mỗi việc nhỏ ta làm đều có thể trở thành sức mạnh tiên phong để bảo vệ và dựng xây Tổ quốc. Lý Tự Trọng đã dùng cuộc đời mình để chứng minh rằng: chỉ có dấn thân vì nghĩa lớn, tuổi thanh xuân mới thực sự trở thành một bản hùng ca bất tử cùng thời gian.