Bài viết

MẸ NGUYỄN THỊ RÀNH – NGƯỜI MẸ ĐẤT THÉP CỦ CHI

TP. Hồ Chí Minh19/08/2026Đoàn phường Cai Lậy (Phường Cai Lậy)4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Có những người mẹ bước vào lịch sử không phải bằng những chiến công vang dội, mà bằng sự hy sinh âm thầm và lòng kiên cường vượt lên trên những mất mát của chính mình. Trong những năm tháng chiến tranh, khi đất nước còn chìm trong bom đạn, biết bao người mẹ đã lặng lẽ tiễn chồng, tiễn con ra trận. Có người chờ đợi ngày đoàn tụ, nhưng cũng có người phải cả đời sống cùng những khoảng trống không bao giờ có thể lấp đầy.

Một trong những người mẹ như thế là Mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Rành, người con của vùng đất thép Củ Chi. Mẹ còn được người dân trìu mến gọi là Má Tám Trầu, “Bà má dũng sĩ” hay “Người mẹ Đất thép”. Cuộc đời mẹ là câu chuyện về lòng yêu nước, sự bất khuất và một tình mẫu tử đã hòa vào tình yêu quê hương, đất nước.

Mẹ Nguyễn Thị Rành sinh năm 1900 tại ấp Trại Đèn, xã Phước Hiệp, huyện Củ Chi. Tuổi thơ của mẹ đã trải qua nhiều nhọc nhằn, nhưng chính mảnh đất Củ Chi – nơi được biết đến với tinh thần kiên cường trong chiến tranh – đã tôi luyện nên một người phụ nữ có ý chí mạnh mẽ.

Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, gia đình mẹ đã có những đóng góp và mất mát vô cùng lớn lao. Tám người con trai và hai người cháu của mẹ đã hy sinh vì Tổ quốc. Đó là những người thân mà mẹ yêu thương nhất, lần lượt ra đi trong những năm tháng chiến tranh.

Mười người thân yêu đã nằm lại.

Chỉ một con số ấy thôi cũng đủ khiến người ta nghẹn lòng.

Nhưng điều khiến tôi xúc động hơn cả không chỉ là những mất mát mà mẹ phải chịu đựng, mà là cách mẹ đối diện với những mất mát ấy. Mẹ không để nỗi đau riêng khiến mình gục ngã. Trái lại, mẹ tiếp tục ở lại quê hương, tiếp tục làm những công việc mà cách mạng và quê hương cần đến.

Trong những năm kháng chiến chống Mỹ, mẹ là Hội trưởng Hội Mẹ chiến sĩ và Chính trị viên Xã đội Phước Hiệp. Mẹ cùng nhân dân Củ Chi đào hầm để chiến đấu, tự vệ và phục vụ kháng chiến; nuôi dưỡng cán bộ, chiến sĩ và du kích địa phương. Khi địch nhiều lần bắt giữ, dụ dỗ và tra tấn, mẹ vẫn giữ vững khí tiết, không khuất phục, không rời bỏ cách mạng.

Tôi tự hỏi: Một người mẹ phải có trái tim mạnh mẽ đến nhường nào mới có thể đứng vững trước những mất mát như thế?

Có lẽ, không ai có thể trả lời được câu hỏi ấy.

Bởi tình yêu của mẹ dành cho những người con không bao giờ mất đi. Nhưng tình yêu ấy đã được mẹ nâng lên thành một tình yêu lớn hơn – tình yêu dành cho quê hương, cho đồng bào và cho độc lập của dân tộc. Những người con của mẹ ra đi, còn mẹ ở lại để tiếp tục chiến đấu theo cách của mình.

Mẹ không cầm súng trên chiến trường như những người con, nhưng mẹ góp phần bảo vệ cách mạng bằng chính đôi tay và lòng can đảm của mình. Những căn hầm được đào trong lòng đất, những cán bộ được mẹ che chở, những chiến sĩ được mẹ nuôi dưỡng… tất cả đều là những đóng góp thầm lặng nhưng vô cùng quý giá trong cuộc kháng chiến.

Ở mẹ Nguyễn Thị Rành, tôi nhìn thấy một vẻ đẹp rất đặc biệt của người phụ nữ Việt Nam: yêu thương nhưng không yếu đuối, đau đớn nhưng không khuất phục, mất mát nhưng vẫn kiên cường đứng lên.

Năm 1978, mẹ Nguyễn Thị Rành được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Năm 1994, mẹ được Nhà nước phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng. Những danh hiệu ấy là sự ghi nhận đối với những đóng góp và hy sinh to lớn của mẹ, nhưng có lẽ không một danh hiệu nào có thể đo hết những gì mẹ đã dành cho đất nước.

Mẹ qua đời năm 1979, nhưng câu chuyện về mẹ vẫn được lưu giữ trên mảnh đất Củ Chi. Nhà tưởng niệm Mẹ Việt Nam Anh hùng – Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Thị Rành được xây dựng tại xã Phước Hiệp, trở thành nơi để người dân và các thế hệ sau đến dâng hương, tưởng nhớ. Đây cũng là một địa chỉ góp phần giáo dục truyền thống yêu nước và

cách mạng cho thế hệ trẻ.

Ngày hôm nay, khi chiến tranh đã lùi xa, chúng ta có thể dễ dàng nói về hai chữ hòa bình. Nhưng câu chuyện của Mẹ Nguyễn Thị Rành nhắc chúng ta rằng hòa bình không phải điều tự nhiên mà có. Để có được những ngày tháng bình yên, biết bao người đã phải hy sinh tuổi trẻ, hạnh phúc và thậm chí cả tính mạng của mình.

Với thế hệ trẻ, có lẽ cách thiết thực nhất để tri ân những người như Mẹ Rành không phải chỉ là nhớ về họ trong những ngày lễ, mà là biết sống sao cho xứng đáng với những gì thế hệ trước đã đánh đổi. Đó có thể là cố gắng học tập, rèn luyện bản thân, sống có trách nhiệm với gia đình và cộng đồng, biết yêu quê hương và trân trọng những giá trị của hòa bình.

Tôi nghĩ rằng, nếu những người mẹ như mẹ Nguyễn Thị Rành có thể hy sinh những điều quý giá nhất của cuộc đời mình cho Tổ quốc, thì thế hệ hôm nay càng không có lý do để sống thờ ơ với quê hương.

Mẹ Nguyễn Thị Rành đã đi qua những năm tháng khốc liệt nhất của dân tộc. Mẹ đã mất đi tám người con trai và hai người cháu, nhưng từ sự hy sinh ấy, hình ảnh của mẹ đã trở thành biểu tượng của lòng yêu nước và tinh thần bất khuất của người phụ nữ Việt Nam.

Mẹ đã trở về với đất, nhưng câu chuyện về mẹ vẫn còn ở lại.

Ở lại trong những con đường mang tên mẹ.

Ở lại trong căn nhà tưởng niệm nơi người đời tìm về thắp nén hương.

Và hơn hết, ở lại trong ký ức của những thế hệ được sống dưới bầu trời hòa bình.

Nếu hôm nay tôi được nói một lời với mẹ, tôi chỉ muốn nói:

“Con cảm ơn mẹ. Cảm ơn mẹ vì đã biến những mất mát của riêng mình thành sự hy sinh cho Tổ quốc. Cảm ơn mẹ vì đã để thế hệ hôm nay được sống trong hòa bình. Chúng con sẽ nhớ về mẹ, không chỉ bằng lòng biết ơn, mà bằng cách sống có trách nhiệm với quê hương, để những hy sinh của mẹ và của biết bao người đi trước mãi mãi không bị lãng quên.”

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn