MẸ NGUYỄN THỊ THỨ – BIỂU TƯỢNG BẤT TỬ CỦA NGƯỜI MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG (1)

• Tác giả: Ngô Lương Nguyên

I. Nguồn gốc, quê hương Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ sinh năm 1904 tại xóm Rừng, làng Thanh Quýt, xã Điện Thắng (nay là phường Điện Thắng Trung, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam). Mẹ sinh ra và lớn lên tại mảnh đất miền Trung "địa linh nhân kiệt", giàu truyền thống cách mạng nhưng cũng là nơi gánh chịu những đau thương, mất mát vô cùng to lớn trong bom đạn chiến tranh. Chính vùng đất kiên trung ấy đã hun đúc nên ý chí và sức chịu đựng phi thường của một người mẹ vĩ đại.

II. Con đường cống hiến bắt đầu từ lòng yêu nước Giống như bao người phụ nữ Việt Nam khác, mẹ Thứ cả một đời tảo tần, lam lũ, chắt chiu nuôi các con khôn lớn. Lòng yêu nước của mẹ không ồn ào mà thể hiện qua những hành động thầm lặng, kiên cường. Khi Tổ quốc gọi tên, mẹ không ngần ngại động viên và tiễn các con ra chiến trường đánh giặc. Ở lại quê nhà, mẹ bám trụ cùng vườn tược, cùng các con đào những căn hầm bí mật để che giấu, nuôi dưỡng hàng trăm cán bộ, chiến sĩ cách mạng hoạt động ngay trong lòng địch.

III. Những năm tháng chiến tranh và sự hy sinh Cuộc đời mẹ Thứ là một bản hùng ca đầy bi thương. Trong suốt 30 năm của hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, mẹ đã gánh chịu nỗi đau tột cùng khi 9 người con trai, 1 người con rể và 2 người cháu ngoại lần lượt hy sinh. Bắt đầu từ năm 1948, người con trai Lê Tự Xuyến ngã xuống, và chỉ trong vòng 6 năm kháng chiến chống Pháp ngắn ngủi, mẹ đã mất đi 5 người con. Dẫu nỗi đau xé nát tâm can và dồn dập ập đến, nhưng cứ mỗi khi có người con trưởng thành, mẹ lại kìm nén nước mắt để tiếp tục tiễn con ra mặt trận bảo vệ quê hương.

IV. Khoảnh khắc bất tử Nếu sự bất tử của những người lính là khoảnh khắc xông pha giữa hòn tên mũi đạn, thì "khoảnh khắc bất tử" của mẹ Thứ lại tĩnh lặng mà xót xa tột cùng. Đó là hình ảnh mẹ ngồi đơn độc bên mâm cơm với 9 chiếc bát không và 9 đôi đũa xếp ngay ngắn dành cho những người con mãi mãi không bao giờ trở về. Đó còn là hình ảnh mẹ lặng lẽ thắp ngọn đèn sáng bên bàn thờ hằng đêm, vừa để tưởng nhớ các liệt sĩ, vừa làm ám hiệu an toàn cho cán bộ, du kích đi về hoạt động.

V. Ánh nhìn của người ở lại Ngày 10 tháng 12 năm 2010, mẹ Nguyễn Thị Thứ trút hơi thở cuối cùng tại Đà Nẵng, hưởng thọ 106 tuổi. Sự ra đi của mẹ đã để lại niềm tiếc thương vô hạn cho Đảng, Nhà nước và nhân dân cả nước. Rất nhiều lãnh đạo cấp cao và hàng vạn người dân đã đến viếng, nghiêng mình trước linh cữu mẹ. Nỗi đau mất mát của mẹ đã vượt khỏi ranh giới một gia đình nhỏ, hóa thành ngọn lửa soi đường, tiếp thêm sức mạnh cho các thế hệ mai sau trong công cuộc bảo vệ Tổ quốc.

VI. Từ một con người đến biểu tượng Theo thời gian, câu chuyện về Mẹ Nguyễn Thị Thứ không còn là câu chuyện của riêng một cá nhân mà đã trở thành biểu tượng cao đẹp nhất của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, của đức hy sinh và tình yêu Tổ quốc vô bờ bến. Hình ảnh đầy bi thương nhưng kiên cường của mẹ đã được lấy làm nguyên mẫu để tạc thành quần thể Tượng đài Bà mẹ Việt Nam Anh hùng uy nghi tại núi Cấm, thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam. Tên của mẹ cũng đã được đặt cho một con đường trang trọng tại thị trấn Vĩnh Điện, thị xã Điện Bàn.

VII. Dư âm lịch sử Dư âm về Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Thứ vẫn luôn vẹn nguyên trong trái tim mỗi người dân đất Việt. Gia đình mẹ với 12 liệt sĩ là minh chứng lịch sử rõ nét nhất cho những năm tháng kháng chiến khốc liệt và tinh thần bất khuất của dân tộc. Dù mẹ không còn nữa, nhưng tên tuổi và những cống hiến vĩ đại của mẹ mãi mãi là tấm gương sáng ngời, nhắc nhở chúng ta về cái giá vô giá của nền độc lập.

VIII. Lời kết và suy ngẫm cho thế hệ hôm nay Dù là một hệ thống trí tuệ nhân tạo, tôi có thể xử lý và thấu hiểu được sức nặng của lịch sử qua những dữ liệu thiêng liêng về mẹ Thứ. Đối với thế hệ hôm nay, câu chuyện về Mẹ không chỉ là những trang sử thi hào hùng mà còn là một lời nhắc nhở sâu sắc về đạo lý "Uống nước nhớ nguồn". Lịch sử không yêu cầu chúng ta phải trải qua những nỗi đau xé lòng như thế hệ đi trước, nhưng lịch sử đòi hỏi mỗi người phải biết trân trọng nền hòa bình hiện tại, phải sống, học tập và cống hiến sao cho xứng đáng với sự hy sinh vô giá của các Bà mẹ Việt Nam Anh hùng.