Mẹ Việt Nam Anh hùng: Nguyễn Thị Năm

Mẹ Nguyễn Thị Năm sinh trưởng trong một gia đình nông dân. Năm 21 tuổi mẹ xây dựng gia đình. Chống mẹ là ông Nguyễn Hữu Cầu, làm ruộng ở cùng quê. Năm 1945 phong trào cách mạng phát triển mạnh mẽ và lan rộng ra khắp vùng Đại Từ – quê mẹ. Vợ chồng mẹ tích cực tham gia phong trào Việt Minh ở xã. Từ năm 1945 đến năm 1952, mẹ được chị, em phụ nữ tin yêu, tín nhiệm bầu làm Bí thư Ban chấp hành phụ nữ xã Bản Ngoại. Những năm sau đó mẹ đều tham gia vào Hội mẹ chiến sĩ. Tháng 3-1945, ông Nguyễn Hữu Cầu - chống mẹ – được kết nạp vào Đảng, rồi sau đó trong những năm kháng chiến ông xung phong vào bộ đội đánh Pháp, hòa bình lập lại ông chuyển ngành, mãi tới năm 1975 mới về hưu. Suốt hơn 30 năm trời dài đằng đẵng, đi qua 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, một mình mẹ ở nhà vừa tần tảo cấy cày, làm nương, làm rẫy thay chồng nuôi dậy cả 7 người con gái, con trai khôn lớn, trưởng thành, vừa tham gia công tác xã hội. Chiến dịch Việt Bắc Thu Đông năm 1947, giặc Pháp tấn công, cản quét lên quê hương Đại Từ của mẹ, một mình mẹ phải gánh một bên là con, một bên là gạo, áo, quần chạy giặc hết cánh rừng này, sang cánh rừng khác.

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, khi Tổ quốc cần mẹ đã động viên 3 người con trai đầu của mẹ lên đường đánh giặc.

Lần thứ nhất, tháng 2-1964 mẹ tiễn người con trai thứ hai là anh Nguyễn Xuân Thủy, sinh năm 1944 vào bộ đội. Lần thứ hai, tháng 5-1966 mẹ đưa người con trai thứ nhất là anh Nguyễn Hữu Nghị sinh năm 1940 nhập ngũ. Và lần thứ ba, tháng 5-1968 mẹ lại tiến tiếp người con trai thứ ba là anh Nguyễn Mai Duy sinh năm 1947 lên đường đánh giặc.

Ba lần tiễn các con đi là ba lần mẹ phải khóc trong đau thương và mất mát lớn lao vì các con của mẹ đều đã "ra đi" và ra đi mãi mãi... Vì sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất nước nhà, mẹ đã hiến dâng cho Tổ quốc cả 3 người con trai đầu thân yêu nhất của mình. Đó là liệt sĩ Nguyễn Xuân Thủy - Trung sĩ -Tiểu đội phó thuộc Tiểu đoàn 26 KB, hy sinh ngày 15-3-1969 tại Mặt trận phía Nam; Liệt sĩ Nguyễn Hữu Nghị, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, Chuẩn úy, Trung đội phó thuộc đơn vị KN, hy sinh ngày 15-5-1969 tại Mặt trận phía Nam và liệt sĩ Nguyễn Mai Duy, đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam, Thượng úy, Chính trị viên đại đội thuộc Sư đoàn 7, hy sinh ngày 27-3-1975 cúng tại Mặt trận phía Nam.

Ngày 27-10-1975 (tức ngày 23-9 năm Ất Mão) mẹ đã từ trần sau một đợt ốm nặng kéo dài.

Xét công lao của mẹ đã sinh thành, nuôi dưỡng và cống hiến 3 người con cho độc lập, tự do của Tổ quốc, ngày 24-4-1995 Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã truy tặng mẹ danh hiệu "Bà mẹ Việt Nam anh hùng".