Bài viết

MẸ VIỆT NAM ANH HÙNG – NHỮNG TƯỢNG ĐÀI LẶNG LẼ DƯỚI BÓNG TRE LÀNG (1)

Thái Nguyên25/06/2026Ban Biên tập tổng hợp4 lượt xem0 lượt chia sẻ

Tác giả: Trần Nhất Long

Đơn vị: Lớp TKĐH K22C – Trường Đại Học Công nghệ Thông tin và Truyền thông Thái Nguyên

LỜI NÓI ĐẦU

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những câu chuyện được viết nên trong thời hoa lửa vẫn còn nguyên sức lay động đối với mỗi thế hệ người Việt Nam hôm nay. Là một sinh viên đại học, được học tập trong hòa bình, em đến với lịch sử không chỉ bằng tri thức sách vở mà còn bằng nhu cầu lắng nghe, thấu hiểu và đối thoại với quá khứ. Cuộc thi “Câu chuyện thời hoa lửa” chính là cơ hội để em nhìn lại những con người đã làm nên lịch sử bằng cả cuộc đời và sự hy sinh thầm lặng của mình.

Bài viết này xoay quanh anh hùng lao động, Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Suốt – người mẹ miền Trung kiên cường đã giữ vững tay chèo giữa mưa bom bão đạn. Qua câu chuyện về Mẹ, em mong muốn khắc họa một vẻ đẹp khác của người phụ nữ Việt Nam: không chỉ nhẫn nại hy sinh ở hậu phương mà còn can trường, hiên ngang đối mặt với kẻ thù ngay trên mặt sóng. Đó là minh chứng cho tinh thần "giặc đến nhà đàn bà cũng đánh", một điểm tựa tinh thần bất diệt cho thế hệ trẻ hôm nay.

I. Từ cát trắng Quảng Bình đến khí phách một người mẹ

Có những con người tên tuổi gắn liền với một dòng sông, một bến đò, để rồi trở thành một phần của hồn thiêng sông núi. Mẹ Suốt là một con người như thế. Mẹ sinh năm 1906, tại xã Bảo Ninh, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình – mảnh đất của "gió Lào cát trắng", nơi con người phải can trường từ trong máu thịt để sinh tồn giữa thiên nhiên khắc nghiệt và chiến tranh.

Cả đời mẹ gắn liền với con đò, với sóng nước Nhật Lệ. Cuộc sống lao động vất vả từ thuở nhỏ đã rèn luyện cho mẹ một sức vóc dẻo dai và một tinh thần cứng cỏi như phi lao trước gió biển. Ở mẹ, ta thấy một nhân cách được đẽo gọt bởi nắng, gió và vị mặn của biển cả. Chính sự bình dị, lam lũ ấy lại là nguồn sức mạnh để mẹ viết nên huyền thoại về người lái đò anh hùng.

II. Khi non sông cất tiếng gọi: Tay chèo hóa tay súng

Những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Quảng Bình trở thành "tọa độ lửa", nơi không quân Mỹ đánh phá điên cuồng để ngăn chặn sự chi viện cho miền Nam. Với mẹ Suốt, khi ấy đã ở tuổi 60, tiếng súng quân thù không làm mẹ run sợ mà chỉ càng thôi thúc ý chí hành động.

Năm 1964, mẹ tình nguyện đảm nhận công việc chèo đò chở cán bộ, thương binh và vũ khí qua sông Nhật Lệ. Trong bối cảnh bến phà bị đánh phá ác liệt, con đò của mẹ trở thành "huyết mạch" giao thông quan trọng. Mẹ không chỉ là người mẹ hiền hậu, mẹ đã chính thức bước vào cuộc chiến với tư cách một người chiến sĩ thực thụ trên mặt sông.

III. Những năm tháng lửa thử vàng: Chèo đò giữa mưa bom

Những năm 1965 - 1968, mỗi ngày trên sông Nhật Lệ là một cuộc đấu trí với cái chết. Máy bay địch gầm rú, bom đạn cày xới mặt nước, nhưng con đò của mẹ vẫn hiên ngang rẽ sóng. Đồng đội và nhân dân thời ấy vẫn còn nhớ mãi hình ảnh người mẹ tóc bạc phơ, tay chèo vững vàng giữa những cột nước cao ngất do bom nổ.

Mẹ không chỉ chèo đò, mẹ còn động viên các chiến sĩ trẻ: "Tụi con cứ yên tâm, có mẹ đây rồi". Trong hoàn cảnh ấy, mẹ Suốt hiện lên như một điểm tựa tinh thần khổng lồ. Sự trưởng thành của mẹ không đến từ danh hiệu, mà đến từ lòng dũng cảm phi thường khi coi cái chết nhẹ tựa lông hồng vì sự nghiệp giải phóng dân tộc.

IV. Khoảnh khắc bất tử: "Ngẩng đầu nhìn quân thù mà đi"

Có một câu thơ đã đi vào lịch sử khi viết về mẹ: "Ngẩng đầu nhìn quân thù mà đi". Đó chính là chân dung của mẹ Suốt. Mẹ chèo đò không phải vì không biết sợ, mà vì tình yêu đất nước đã lấn át nỗi sợ hãi. Khoảnh khắc mẹ đứng trên mạn đò, mặc kệ hỏa lực của kẻ thù để đưa bộ đội qua sông, chính là khoảnh khắc bất tử.

Mẹ đã hy sinh trong một trận oanh tạc của máy bay Mỹ vào ngày 11/10/1968 ngay bên bến đò quen thuộc. Mẹ ngã xuống trên mảnh đất mẹ đã bảo vệ, trong tư thế của một người đang tiến về phía trước. Cái chết của mẹ không phải là sự kết thúc, mà là sự hóa thân vào sóng nước Nhật Lệ, vào niềm tin chiến thắng của cả một dân tộc.

V. Ánh nhìn của người ở lại: Bến đò xưa vẫn rộn tiếng chèo

Sau ngày mẹ mất, bến đò Nhật Lệ vẫn không khi nào vắng bóng người. Những người chiến sĩ năm xưa từng ngồi trên đò của mẹ, mỗi lần qua sông đều cúi đầu tưởng nhớ. Họ hiểu rằng, những chuyến đò của mẹ đã góp phần làm nên những chiến thắng oanh liệt trên chiến trường miền Nam.

Trong ký ức của nhân dân Quảng Bình và cả nước, hình ảnh mẹ Suốt không còn là một cá nhân lái đò đơn thuần, mà trở thành biểu tượng của người phụ nữ Việt Nam "Anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang".

VI. Từ một con người đến biểu tượng của chủ nghĩa anh hùng

Sự hy sinh của mẹ Suốt mang chiều sâu của tinh thần lạc quan và ý chí quyết thắng. Năm 1967, mẹ được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động. Mẹ là đại diện tiêu biểu cho lớp người "tuổi cao chí càng cao", cho thấy sức mạnh của dân tộc không nằm ở vũ khí hiện đại mà nằm ở những con người bình thường có trái tim phi thường.

VII. Dư âm lịch sử: Tay chèo nâng bước tương lai

Nhiều năm đã trôi qua, bến đò mẹ Suốt nay đã có tượng đài uy nghi soi bóng xuống dòng Nhật Lệ. Chiến tranh đã lùi xa, nhưng mỗi lần nhìn vào hình ảnh mẹ tay cầm chèo, mắt hướng về phía trước, lòng người trẻ lại dâng lên niềm tự hào xen lẫn tự vấn.

Mẹ đã chèo đò qua gian khó để chúng em có con đường thênh thang hôm nay. Câu chuyện của mẹ nhắc nhở chúng em rằng: dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, chỉ cần có ý chí và tình yêu, chúng ta có thể vượt qua mọi thác ghềnh của cuộc sống.

VIII. Mẹ nằm xuống cho non sông liền một dải

Mẹ Suốt thuộc về lớp chiến công rực rỡ nhưng cũng rất đỗi gần gũi. Một con người đã dùng cả cuộc đời để nối liền hai bờ bến, nối liền hậu phương và tiền tuyến. Khi mẹ ngã xuống, mẹ đã gieo vào lòng đất mẹ hạt giống của lòng quả cảm.

Với tư cách là sinh viên hôm nay, viết về mẹ Suốt là cách để em tự nhắc nhở mình về lòng biết ơn. Lịch sử đòi hỏi chúng ta không được phép quên những chuyến đò trong mưa bom ấy. Chúng ta sẽ sống trách nhiệm hơn, mạnh mẽ hơn để xứng đáng với mỗi nhịp chèo của mẹ năm xưa. Mẹ vẫn còn đó, trong lời ru của biển, trong mỗi nhịp sống của dòng Nhật Lệ hôm nay.

NGUỒN TÀI LIỆU:

  • Hình ảnh “Anh hùng Nguyễn Thị Suốt”

  • Thơ “Mẹ Suốt” của nhà thơ Tố Hữu.

    • Hình ảnh “Tượng đài Mẹ Suốt tại Đồng Hới”: Cổng thông tin điện tử tỉnh Quảng Bình.

    Bạn cũng đang lưu giữ
    một câu chuyện lịch sử?

    Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

    Gửi câu chuyện của bạn