Một ngày trong chiến hào tại Chiến dịch Điện Biên Phủ

Bình minh lên chậm chạp trên chiến hào đầy bùn đất. Ánh sáng yếu ớt len qua màn sương dày đặc của núi rừng Tây Bắc, chiếu xuống những đoạn hào ngoằn ngoèo như những vết cắt dài trên mặt đất. Đêm qua mưa nhỏ, nên bùn dính chặt vào giày, vào áo, vào cả khuôn mặt những người lính vừa tỉnh giấc sau một giấc ngủ ngắn ngủi. Một người lính trẻ ngồi tựa lưng vào thành hào, tay cầm nắm cơm nắm đã nguội lạnh từ tối qua. Anh ăn chậm rãi, vừa nhai vừa nhìn ra phía trước — nơi những ngọn đồi mờ trong sương. Bên cạnh, một người khác đang dùng lưỡi lê cạy đất, gia cố lại thành hào bị sạt. Bữa sáng chỉ đơn giản vậy thôi: cơm nắm, chút muối vừng, và một ngụm nước từ chiếc bi đông đã hơi có mùi kim loại. Nhưng không ai than phiền. Một người lính khẽ nói, giọng trầm: “Chắc hôm nay lại pháo kích.” Người bên cạnh nhún vai, cười nhẹ: “Ừ… nhưng mình vẫn còn sống.” Câu nói đơn giản đến lạ. Không ai đáp lại, nhưng tất cả đều hiểu. Khoảng gần trưa, bầu trời bắt đầu nặng dần. Tiếng máy bay từ xa vọng lại, âm thanh trầm đục như tiếng ong khổng lồ. Những người lính lập tức chui sâu vào đoạn hào. Không cần ra lệnh — ai cũng đã quen với nhịp sống này. Rồi pháo bắt đầu rơi. Một tiếng nổ chát chúa xé toạc không khí. Đất đá tung lên như mưa. Cả chiến hào rung chuyển. Mùi khói thuốc súng trộn với mùi đất ẩm khiến không khí đặc quánh. Một người lính trẻ ôm chặt khẩu súng, răng nghiến lại. Đây là lần đầu anh ra trận. Mỗi tiếng nổ như đánh thẳng vào lồng ngực. Người lính lớn tuổi hơn đặt tay lên vai anh: “Bình tĩnh. Pháo bắn xong rồi mới tới lượt mình.” Pháo vẫn tiếp tục rít qua bầu trời. Từng đợt, từng đợt kéo dài như vô tận. Đến chiều, khi tiếng pháo tạm ngớt, chiến hào trở nên yên tĩnh lạ thường. Chỉ còn tiếng gió thổi qua cỏ và tiếng người lính thở dài sau một ngày căng thẳng. Họ lại ngồi xuống, lau bùn trên súng, chia nhau điếu thuốc cuối cùng. Một người nhìn lên bầu trời đang dần tối và nói nhỏ: “Không biết ở nhà giờ này đang làm gì nhỉ…” Không ai trả lời. Nhưng ai cũng nghĩ về một mái nhà nào đó — nơi có mẹ, có người yêu, có những bữa cơm nóng và tiếng cười bình yên. Đêm xuống rất nhanh trên lòng chảo Điện Biên. Và rồi, đúng như dự đoán, pháo lại bắt đầu. Tiếng nổ vang suốt đêm, dội vào vách núi, dội xuống chiến hào, dội vào từng nhịp tim của những người lính. Nhưng giữa cơn bão lửa ấy, họ vẫn bám trụ. Bởi họ hiểu rằng sau mỗi đêm dài như vậy, bình minh sẽ lại đến — chậm chạp, lặng lẽ, nhưng chắc chắn. Và khi bình minh ấy đến, họ vẫn sẽ ngồi trong chiến hào, ăn bữa sáng giản dị, nhìn về phía chiến trường… và tiếp tục chiến đấu.