Ngã Ba Đồng Lộc : Tọa Độ Lửa 1968(1)

Ngã ba Đồng Lộc, những ngày tháng 7 năm 1968. Bầu trời Can Lộc không lúc nào ngớt tiếng gầm rít của phản lực. Khói bom đen kịt bao phủ những đồi trọc. Mặt đất bị xới tung, đỏ loét như những vết thương hở. Tại "tọa độ chết" này, mọi con đường đều hướng về huyết mạch vận tải vào miền Nam. Kẻ thù muốn biến nơi đây thành nấm mồ ngăn chặn sự chi viện. Nhưng chúng đã lầm. Trong căn hầm chữ A bên sườn đồi, tiểu đội 4 thuộc Đại đội 552 vẫn rộn rã tiếng cười. Mười cô gái, mười đóa hoa sim rừng, tuổi đời mới chỉ mười tám, đôi mươi. Chị Tần, tiểu đội trưởng, đang cẩn thận búi lại mái tóc dài. Chị khẽ hát một câu ví dặm, giọng ngọt lịm dù họng còn vương đầy bụi thuốc súng. Cô em út Hợi thì đang tranh thủ soi gương, vuốt lại nếp áo thanh niên xung phong bạc màu. Họ trẻ trung, yêu đời và đầy mơ mộng như bất kỳ thiếu nữ nào ở hậu phương, chỉ khác là trên vai họ gánh vác cả một dòng chảy lịch sử. Trưa ngày 24 tháng 7, cái nắng miền Trung như đổ lửa. Lệnh từ trên xuống: Đường bị bom đánh hỏng nặng, phải thông đường gấp cho đoàn xe chở hàng sắp tới. "Cả tiểu đội, xuất kích!" - Tiếng chị Tần vang lên dõng dạc. Họ lao ra trận địa với cuốc, xẻng và đôi vai gầy. Bom nổ bên trái, họ dạt sang phải. Bom nổ trước mặt, họ nằm rạp xuống rồi lại đứng lên ngay khi khói chưa kịp tan. Đôi tay nhỏ bé thoăn thoắt lấp hố bom, san bằng mặt đường. Mồ hôi trộn lẫn bụi đất bám đầy gương mặt, nhưng ánh mắt ai cũng rực cháy một quyết tâm: "Tim có thể ngừng đập, nhưng mạch máu giao thông không bao giờ tắc". Đến 16 giờ 30 phút, một tốp máy bay phản lực bất ngờ quay lại. Chúng trút bom như mưa xuống khu vực tiểu đội đang làm việc. Một tiếng nổ rung chuyển cả vùng trời. Đất đá bắn lên cao, khói bụi mù mịt che khuất tầm mắt. Một quả bom định mệnh đã rơi trúng cửa hầm nơi các chị vừa kịp trú ẩn. Khi khói tan, không gian rơi vào một khoảng lặng đến rợn người. Các anh bộ đội, các đồng chí đại đội hớt hải chạy đến. Họ đào, họ bới bằng cả tay không, tiếng gọi khản đặc vang vọng khắp đồi: "Tần ơi! Cúc ơi! Nhỏ ơi!..." Nhưng đáp lại chỉ là tiếng gió thổi qua những hố bom còn nóng hổi. Mười cô gái ấy đã nằm lại trong lòng đất mẹ. Họ ra đi khi bàn tay vẫn còn vương mùi đất mới, khi những bài hát còn dang dở, khi những lá thư gửi về gia đình vẫn chưa kịp dán tem. Đồng đội đã tìm thấy chín người, riêng chị Cúc phải đến ngày thứ ba mới tìm thấy trong lòng đất sâu, tay vẫn còn cầm chiếc cuốc. Họ đã ngã xuống ở độ tuổi đẹp nhất của đời người, hóa thân thành những đóa hoa bất tử bên Ngã ba Đồng Lộc. Sự hy sinh của họ không phải là dấu chấm hết, mà là ngọn lửa mồi thắp sáng cho hàng vạn chuyến xe lăn bánh về phía Nam, cho ngày toàn thắng huy hoàng. Đêm ấy, đường vẫn thông. Những đoàn xe nối đuôi nhau ra tiền tuyến, mang theo lời hứa của mười cô gái anh hùng: Trái tim còn đập, mạch máu giao thông còn chảy mãi.