Ngọn đèn trong hầm đất

Lan ngồi bên chiếc bàn gỗ thô sơ, tay cầm bút, trước mặt là tờ giấy đã nhàu đi vì ẩm. Cô viết chậm rãi, từng nét chữ nghiêng nghiêng như đang cố giữ lại một điều gì đó rất mong manh.

“Anh Nam,
Nếu lá thư này đến được tay anh, chắc lúc đó em vẫn đang ở đây, dưới tán rừng này…”

Lan dừng bút. Ngoài kia, một tiếng máy bay gầm lên xa xa. Cô ngẩng đầu, lắng nghe. Âm thanh ấy đã quá quen thuộc – quen đến mức không còn sợ hãi, chỉ còn một nỗi mệt mỏi âm ỉ.

Cô gấp lá thư lại, bỏ vào túi áo. Chưa phải lúc gửi. Ở chiến trường này, không phải lá thư nào cũng có thể đến nơi.

Lan là y tá của đơn vị. Công việc của cô không chỉ là băng bó vết thương mà còn là giữ cho những người lính niềm tin rằng họ sẽ sống. Nhưng có những đêm, chính cô cũng không chắc điều đó có đúng hay không.

Cách hầm của Lan không xa là nơi đóng quân của tiểu đội trinh sát. Trong đó có Nam – người mà cô đã quen từ những ngày đầu vào chiến trường.

Nam không phải là người nói nhiều. Anh thường chỉ cười, một nụ cười nhẹ nhưng ấm áp. Lần đầu gặp nhau, khi Lan đang loay hoay với một thương binh, Nam đã đưa cho cô một chiếc khăn sạch.

“Dùng cái này đi, sạch hơn.”

Chỉ vậy thôi. Nhưng từ hôm đó, mỗi lần gặp nhau, họ lại trao nhau một ánh nhìn dài hơn một chút.

Chiến tranh không cho phép những điều lớn lao. Tình cảm, nếu có, cũng chỉ dám tồn tại trong những khoảnh khắc rất nhỏ.

Một buổi chiều, Nam bị thương khi làm nhiệm vụ. Anh được đưa về hầm của Lan. Vết thương không quá nặng, nhưng mất máu nhiều.

Lan làm việc liên tục suốt nhiều giờ. Khi mọi thứ tạm ổn, cô ngồi xuống bên cạnh anh.

Nam mở mắt, nhìn cô.

“Em chưa nghỉ à?”

Lan lắc đầu:
“Anh còn hỏi được là tốt rồi.”

Nam cười nhẹ. Một nụ cười yếu ớt nhưng vẫn quen thuộc.

“Lan này…”

“Ừ?”

“Nếu… nếu mai này anh không còn…”

“Anh im đi!” – Lan cắt lời, giọng run lên. “Ở đây không ai được nói câu đó.”

Nam nhìn cô một lúc lâu. Rồi anh nói, chậm rãi:
“Vậy thì anh sẽ sống.”

Lan cúi đầu, không nói gì. Nhưng trong lòng cô, một điều gì đó như được giữ chặt lại.

Những ngày sau đó, Nam hồi phục dần. Anh lại trở về đơn vị, tiếp tục những nhiệm vụ mà không ai biết trước được ngày mai.

Còn Lan, cô vẫn ở đó, trong căn hầm nhỏ, với ngọn đèn dầu và những lá thư chưa gửi.

Một đêm, bom rơi rất gần. Đất đá rung chuyển. Cả khu rừng như bị xé toạc bởi ánh lửa.

Lan ôm chặt chiếc túi đựng thuốc, chạy về phía nơi có thương binh. Tiếng gọi, tiếng kêu đau đớn vang lên khắp nơi.

Cô làm việc trong ánh sáng chập chờn của đèn pin, tay run nhưng không dừng lại.

“Giữ chặt lại!”
“Băng thêm ở đây!”
“Nhanh lên!”

Đêm đó kéo dài như vô tận.

Đến gần sáng, mọi thứ mới tạm yên. Lan ngồi bệt xuống đất, lưng tựa vào vách hầm. Cô mệt đến mức không còn cảm giác gì nữa.

Một người lính chạy đến.

“Chị Lan!”

Cô ngẩng lên.

“Anh Nam… chưa về.”

Lan đứng bật dậy.
“Đi đâu?”

“Đội trinh sát… chưa thấy quay lại.”

Không ai nói thêm điều gì. Nhưng cả hai đều hiểu.

Lan quay lại hầm. Cô lấy lá thư đã viết dở. Lần này, cô mở ra, viết tiếp.

“Anh Nam,
Đêm nay bom rơi rất nhiều. Em đã nghĩ… nếu có điều gì xảy ra với anh, em sẽ không kịp nói…”

Nét chữ của cô run lên.

“Em không biết chiến tranh bao giờ kết thúc. Nhưng em biết, trong những ngày này, điều em sợ nhất không phải là bom đạn… mà là không còn được nhìn thấy anh nữa.”

Cô dừng lại. Một giọt nước rơi xuống trang giấy.

“Vì vậy, anh phải sống. Không phải vì em, mà vì chính anh.”

Lan gấp lá thư lại. Lần này, cô không cất đi nữa.

Sáng hôm sau, khi ánh nắng len qua tán rừng, một nhóm lính trở về.

Trong số đó có Nam.

Anh bị thương nhẹ, quần áo lấm lem, nhưng vẫn đứng vững.

Lan nhìn thấy anh từ xa. Cô không chạy đến, không gọi tên. Chỉ đứng yên.

Nam cũng nhìn thấy cô. Anh giơ tay lên, vẫy nhẹ.

Một cử chỉ rất nhỏ.

Nhưng đủ để Lan biết rằng, trong chiến tranh, có những điều không cần nói thành lời.

Cô bước lại gần, đưa cho anh lá thư.

“Cho anh.”

Nam nhận lấy, nhìn cô.

“Giờ mới cho à?”

Lan khẽ cười:
“Ừ. Vì giờ anh còn sống.”

Nam không nói gì thêm. Anh cầm lá thư, giữ chặt trong tay.

Ngọn đèn trong hầm đất vẫn cháy. Dù ngoài kia, chiến tranh vẫn chưa kết thúc.