Bài viết

Người bạn khác chiến tuyến

Ninh Bình18/05/2026Ban Biên tập tổng hợp3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Câu chuyện thời hoa lửa

Tác phẩm: Người bạn khác chiến tuyến.

Vào những buổi chiều, khi hoàng hôn bắt đầu buông xuống nhuộm đỏ cả một góc sân, tôi lại thích nhất là chạy đến hiên nhà, yên lặng ngồi nghe cụ kể về những cuộc chiến tranh lịch sử năm xưa – một thời “Hoa lửa” đầy oanh liệt nhưng cũng lắm thương đau. Giọng cụ khàn khàn đôi khi đứt quãng như thể cụ đang phải lội ngược dòng thười gian, gợi lại từng mảnh kí ức trong tâm trí.

Cụ tôi – Nguyễn Văn Chức, một người con xã Liêm Sơn huyện Thanh Liêm tỉnh Hà Nam, nay là xã Thanh Bình tỉnh Ninh Bình. Cụ hể về những ngày đầu mới bước chân vào quân ngũ, khi ấy cụ cũng chỉ là một chàng trai mười tám đôi mươi, mang theo trái tim hừng hực lý tưởng và sự vô tư của tuổi trẻ lên đường ra trận. Cụ kể về cái nắng gay gắt cháy da của đại ngàn, về những cơn mưa rừng xối xả và cả về những người đồng đội đã cùng cụ chia nhau bát cơm sẻ nửa. Nhưng hơn tất cả, thanh âm trầm buồn ấy thường dừng lại thật lâu khi kể về một người bạn đặc biệt ở phía bên kia chiến tuyến - người đã thay đổi hoàn toàn cách nhìn của cụ về hai chữ “tình người” giữa mưa bom bão đạn.

Rồi cụ kể về một đêm ở Thành cổ Quảng TrỊ đó là đêm thứ 21 trong 81 ngày đêm, khi cụ đang ngồi nghỉ ngơi cùng đồng đội, thì bom đạn bất ngờ rơi xuống, bầu trời lúc ấy rực lửa, mặt đất rung chuyển như muốn sụp đổ dưới chân người chiến sĩ những tiếng nổ chắt chúa không ngừng vang lên. Cụ cùng đồng đội chỉ biết nín thở dưới hầm, nghe tiếng tử thần gào thét trên đỉnh đầu.

Nhưng cái đáng sợ hơn cả tiếng bom chính là sự tĩnh lặng của sáng hôm sau. Khi mặt trời lờ mờ hiện ra qua làn khói xám, cụ bước chân ra khỏi hầm và cũng sững sờ trước một cảnh tượng tan hoang đến lặnh người. Đất đá bị cày xới ngổn ngang, xác chết nằm la liệt. Thấy cảnh tượng đó cụ mới hiểu được sự tàn khốc của chiến tranh.

Cụ cùng những người đồng đội còn sống đi bới đất, xỏi, đá để tìm những người đồng đội xấu số còn lại với hy vọng mong manh rằng họ còn sống. Đôi tay, ai cũng rớm máu nhưng chẳng ai muốn dừng lại. Cũ lục tìm trong đống đổ nát rồi tìm thấy một người đồng đội đang thoi thóp, cụ nhận ra ngay đó là một người đồng hương của cụ - anh ấy tên Hoàng và cũng là bạn của cụ. Anh ấy cầm chặt tay cụ gượng cười nhưng nước mắt của anh lại rơi. Nụ cười lấy xấu lắm còn khó coi hơn cả khóc rồi anh ấy cố thì thào nói: anh cố gắng cùng đồng đội giữ đất nước nhé cố thay cả phần của tôi để đổi lấy hoà bình, nếu anh mà về được thì hãy nói giúp tôi với mẹ rằng hôm nay là ngày tôi mất và cho tôi nói lời xin lỗi mẹ. Nói xong câu ấy người chiến sĩ qua đời, tay buông thõng không còn cầm tay cụ, cụ đem anh ấy đi chôn lòng khắc ghi từng lời nói. Tối hôm ấy, cụ ngồi suy tư, cụ sợ mình không thể trở về bên gia đình nhưng lại càng sợ nếu mình bỏ về thì không chỉ mất nước mà còn mất đi mái ấm của bao người khác.

Vài ngày sau, giữa những đống đổ nát sau một trận càn quét, cụ lại đi tìm những sinh mệnh bị vùi lấp, cụ nhìn thấy một tên lính Mỹ bị thương nặng, lòng cụ bỗng trào dâng một nỗi căm hận tột độ. Họng súng đen ngòm lập tức chĩa thẳng vào kẻ thế nhưng ngay khoảnh khắc ngón tay định bóp cò, cụ nhìn thấy từ túi hắn rơi ra một tấm ảnh nhỏ. Trong ảnh, nự cười hiền hậu của một người phụ nữ vả ánh mắt ngây thơ của một đứa trẻ hiện lên. Tên lính ấy biết mình sắp chết nhưng nay vẫn cố với lấy tấm ảnh ôm chặt, nước mắt trào ra. Giây phút ấy cụ thấy hình bóng của những người đồng đội khi phải rời xa gia đình, lòng cụ chợt mềm đi, trong lòng hỗn độn nhưng rồi một nỗi thấu cảm kỳ lạ xuất hiện lấn át đi cả hận thù. Cụ thở dài hạ súng xuống, lấy bình nước bên thắt lưng đưa cho người lính Mỹ, người lính ấy bắt ngờ những vẫn nhận lấy rồi tu ừng ực. Cụ nhìn hắn phức tạp rồi rời đi ngầm âm thầm tha cho người lính Mỹ

Cụ tiếp tục kể có những ngày ấy, mỗi ngày đối mặt với xương máu, máu thịt của đồng đội và nỗi lo về đất nước. Đất đá dưới chân bị cày xới đến mức người ta bảo “thịt nát xương tan", nhưng ý chí của người lính thì chưa bao giờ gục ngã.

Trong một lần cụ đi thám thính, khói sung mù mịt bủa vây, cụ bất ngờ bị một toán lính Mỹ bao vây rồi bị bắt, chúng hành hạ đánh đập bắt cụ khai ra nơi chốn của đồng đội nhưng cụ thà chết chứ không chịu hé răng. Tối đó, trời đã muộn cụ vẫn thao thức thì một bóng dáng xuất hiện đó là người lính Mỹ cụ từng cứu bây giờ hắn lại cởi trói thả cụ đi, cụ nán lại một chút đưa tay ra ý muốn bắt tay tên lính ấy cũng bắt tay cụ tôi cả hai đều dứt khoát quay lưng rời đi ngược lại với nhau. Cụ bước đi, lòng thầm hy vọng anh ta sẽ được bình an trở về bên vợ con trong tấm ảnh kia. Thế nhưng chiến tranh chẳng bao giờ dịu dàng đến thế. Sáng hôm sau tiếng bom đạn xé toạc bầu thời, tiếng súng lại vang lên không ngớt cụ cố nén nước mắt khi đồng đội ngã xuống, cụ lao lên bắn. Lúc ấy cuộc chiến đã gần kết thúc cụ lại lặng người khi đối diện lại là người lính Mỹ ấy, cả hai nhìn nhau. Súng vẫn chĩa nhưng chẳng ai bóp cò, lần này chẳng ai có thể quay đi nữa mà chắc chắn sẽ có một người sống, một người chết. Bởi cụ và người lính Mỹ ấy là bạn của tâm hồn nhưng lại là địch của chiến tránh. Bất ngờ người lính Mỹ ấy lao đến đẩy cụ xuống lúc ấy cụ cứ ngỡ anh ta sẽ giết cụ nhưng cụ đã lầm anh ta đã chắn đạn thay cụ, ở phía xa sau bụi cây là một tên lính Mỹ khác cầm súng nếu lúc đó anh ta không đẩy cụ ra thì có lẽ cụ đã chết. Một nỗi căm phẫn dâng lên trước sự tàn độc của chiến tranh, cụ cầm súng tiếp tục chiến đấu. Sau khi trận chiến kết thúc, cụ lại gần nhặt chiếc mũ bên cạnh thi thể người lính Mỹ ấy đây ôm nó vào lòng mắt mắt cụ cay xè. Chiếc mũ ấy cụ giữ gìn như một báu vật, để mỗi buổi chiều buông xuống cụ lại kể cho cháu nghe rằng: “Tình người có thể bị thương, nhưng không bao giờ chết giữa thời hoa lửa”

Cụ nhớ lại rồi nói tiếp: “ năm ấy có nghìn người sang sông nhưng chỉ vài chục người lên được đến bờ cháu ạ. Đạn ghim vào một người lính như đâm vào tim một người mẹ cháu ơi. Sau khi giữ được thành cổ cụ lại đi vào Nam, ngày 30 tháng 4 năm 1975 là ngày rực rỡ nhất trong đời cụ. Khi chiếc xe tăng húc đổ cổng Dinh Độc lập, cả Sài Gòn vỡ oà trong rừng cờ hoa và tiếng hò reo chiến thắng. Giữa biển người ôm lấy nhau khóc cười hoà bình rồi, hoà bình rồi mọi người ơi. Sau chiến thắng ấy cụ về nhà người đồng hương để thông báo như đã hứa nhưng cả đời cự lại day dứt vì mẹ người bạn tên Hoàng ấy đã qua đời vài ngày trước. Cụ đi trên đường thấy nhiều người trở về có mẹ đón, nhiều người mẹ nhận tin dữ con đã hi sinh, cụ nhìn cảnh ấy chỉ biết bất lực, hoà bình hạnh phúc nhưng cũng lại rất đau con à. Cụ nhìn chiếc mũ bạc màu trong tủ kính lại nhìn xa xăm nhớ về một người bạn dù khác biệt ngôn ngữ nhưng đồng điệu về tâm hồn.

Qua câu chuyện trến em thấy mình luôn phải ghi nhớ công ơn của cha ông ta. Vì để có được hoa bình họ đã phải đánh đổi bằng xương máu nhưng vẫn lạc quan chỉ mong con cháu được sống tốt. Không những vậy chúng ta còn cần biết ơn những bà mẹ Việt Nam anh hùng đã sinh ra những người con dũng cảm mang lại hoà bình cho đất nước.

Họ và tên: Lại Thị Quỳnh Như

Lớp 8B

Trường THCS Thanh Bình

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn