Người Giữ Chiếc Đồng Hồ Báo Ca

Tháng 10 năm 1967, tại một xưởng quân giới nằm sâu trong rừng miền Đông Nam Bộ, ngày và đêm gần như không còn ranh giới.

Tiếng búa gõ trên đe.

Tiếng máy tiện quay đều.

Tiếng giũa kim loại hòa cùng tiếng côn trùng ngoài rừng.

Tất cả tạo nên nhịp sống không bao giờ ngừng nghỉ.

Để kịp sửa chữa và chế tạo dụng cụ phục vụ tiền tuyến, xưởng chia thành ba ca làm việc liên tục.

Nếu chỉ cần một ca đổi chậm vài phút, cả dây chuyền sẽ bị ảnh hưởng.

Người chịu trách nhiệm báo giờ đổi ca là chiến sĩ Lê Minh Sơn, hai mươi tám tuổi, quê ở Nam Định.

Trước khi nhập ngũ, Sơn làm việc trong một nhà máy cơ khí.

Anh nổi tiếng vì chưa bao giờ đi làm muộn.

Ngày vào chiến trường, anh mang theo một chiếc đồng hồ quả quýt cũ do cha để lại.

Chiếc đồng hồ không quý về giá trị.

Nhưng chạy rất chính xác.

Mỗi ngày, Sơn đều lên dây cót đúng hai lần.

Buổi sáng một lần.

Buổi tối một lần.

Anh thường áp chiếc đồng hồ lên tai để nghe tiếng tích tắc đều đặn.

Có người trêu:

"Cậu chăm cái đồng hồ còn hơn chăm mình."

Sơn cười:

"Nó chậm một phút thì cả xưởng chậm theo."

Một đêm mưa lớn, tiếng mưa rơi dày đặc lên mái lán khiến mọi âm thanh đều bị lấn át.

Đúng lúc gần đến giờ đổi ca, một cành cây lớn đổ xuống làm gãy chiếc chuông báo hiệu.

Không còn cách nào phát tín hiệu.

Sơn nhìn đồng hồ.

Chỉ còn ba phút.

Anh lập tức cầm thanh sắt gõ liên tiếp vào một đoạn ray cũ.

Âm thanh vang xa khắp khu rừng.

Những người đang nghỉ lập tức tỉnh dậy.

Ca mới nhanh chóng vào vị trí.

Ca cũ bàn giao công việc ngay ngắn.

Sáng hôm sau, quản đốc xưởng nói:

"Nếu đêm qua chậm thêm mười phút, mẻ chi tiết này sẽ hỏng."

Sơn chỉ lặng lẽ cất chiếc đồng hồ vào túi áo.

Một lần khác, sau nhiều tháng sử dụng, đồng hồ bỗng chạy chậm.

Sơn lo lắng vô cùng.

Anh tháo từng bánh răng nhỏ, lau sạch bằng mảnh vải mềm rồi dùng một giọt dầu máy còn sót lại để tra vào trục.

Mất gần hai giờ đồng hồ mới sửa xong.

Khi chiếc kim giây lại chạy đều, anh mới thở phào.

Một chiến sĩ hỏi:

"Có đáng vất vả vậy không?"

Sơn mỉm cười.

"Thời gian trong chiến tranh quý lắm."

"Có khi chỉ vài phút cũng quyết định thành công của một nhiệm vụ."

Ít lâu sau, đơn vị nhận lệnh sản xuất gấp một lô phụ tùng để sửa xe vận tải.

Toàn xưởng làm việc liên tục suốt ba ngày.

Không ai nhớ nổi mình đã thức bao lâu.

Chỉ có Sơn vẫn đều đặn báo giờ.

Đúng ca.

Đúng phút.

Nhờ vậy, mọi người thay nhau nghỉ hợp lý.

Không ai kiệt sức.

Lô hàng hoàn thành sớm hơn kế hoạch.

Trong buổi sinh hoạt cuối tháng, chính trị viên kể về Anh hùng Nguyễn Văn Trỗi, người luôn giữ vững tinh thần và ý chí trước mọi thử thách.

Ông nói:

"Kỷ luật là sức mạnh."

"Muốn hoàn thành việc lớn, trước hết phải làm tốt từng việc nhỏ."

Sơn nhìn chiếc đồng hồ trong lòng bàn tay.

Anh hiểu rằng, giữ đúng thời gian cũng là giữ vững kỷ luật.

Sau ngày đất nước thống nhất, Sơn trở về quê mở một cửa hàng sửa đồng hồ.

Khách trong vùng thường mang những chiếc đồng hồ cũ đến nhờ ông sửa.

Có người bảo:

"Đồng hồ tưởng bỏ đi mà bác vẫn cứu được."

Ông chỉ cười:

"Nó chỉ cần được kiên nhẫn."

Nhiều năm sau, trên tủ kính cửa hàng vẫn đặt chiếc đồng hồ quả quýt năm xưa.

Mặt kính đã trầy.

Vỏ đồng đã xỉn màu.

Nhưng kim vẫn chạy đều.

Một cậu bé theo cha đến sửa đồng hồ tò mò hỏi:

"Ông ơi, sao ông không thay cái mới?"

Sơn mở nắp đồng hồ.

Tiếng tích tắc nhỏ bé vang lên.

Ông nhẹ nhàng đáp:

"Bởi có những tiếng tích tắc từng giúp rất nhiều người hoàn thành nhiệm vụ giữa chiến tranh."

Ngoài phố, dòng người tấp nập qua lại.

Không còn tiếng bom.

Không còn những ca làm việc xuyên đêm giữa rừng.

Chỉ còn tiếng đồng hồ vẫn đều đặn đếm từng khoảnh khắc của cuộc sống hòa bình.

Sơn khẽ mỉm cười.

Ông tin rằng, chiến thắng không chỉ được tạo nên bởi những trận đánh oanh liệt, mà còn bởi những con người bình dị biết quý trọng từng phút giây, lặng lẽ làm tốt công việc của mình trong suốt những năm tháng hoa lửa.