Người giữ ngôi thành
Một buổi chiều cuối thời nhà Ngô, Dương Tam Kha đứng trên thành, nhìn về những cánh đồng đang chìm dần trong ánh hoàng hôn.
Đất nước khi ấy rơi vào cảnh rối ren. Sau khi Ngô Quyền qua đời, triều đình xuất hiện nhiều tranh chấp. Dương Tam Kha vốn là em của Dương Hậu, có thế lực lớn trong triều.
Một người thân cận hỏi:
— Thưa ông, triều đình đang hỗn loạn. Chúng ta phải làm gì?
Dương Tam Kha nhìn về phía kinh thành:
— Khi người đứng đầu không đủ mạnh, điều quan trọng nhất là phải giữ cho đất nước không rơi vào hỗn loạn.
Nhưng sau đó, Dương Tam Kha đã phế bỏ Ngô Xương Ngập và tự lập mình làm vua, lấy hiệu là Dương Bình Vương.
Một viên quan lo lắng:
— Việc này có thể khiến lòng người không phục.
Dương Tam Kha im lặng.
Ông hiểu rằng quyền lực đã khiến mình đứng vào một vị trí đầy tranh cãi.
Một thời gian sau, Ngô Xương Văn, con của Ngô Quyền, cùng các tướng lĩnh tiến quân chống lại Dương Tam Kha.
Trước tình thế ấy, Dương Tam Kha buộc phải đối mặt với những lựa chọn khó khăn.
Ngô Xương Văn cuối cùng giành lại quyền lực. Dương Tam Kha không bị giết mà được phong làm Trương Dương Công.
Nhiều năm sau, khi đất nước tiếp tục chìm vào những cuộc tranh giành giữa các thế lực, người dân bắt đầu nhớ về thời kỳ nhà Ngô đã cố gắng xây dựng nền tự chủ.
Một cụ già kể cho cháu:
— Lịch sử có những con người với nhiều lựa chọn khác nhau. Dương Tam Kha từng nắm quyền, nhưng rồi cũng phải trả lại quyền lực. Những biến động ấy cho thấy giữ được đất nước bình yên khó khăn đến nhường nào.
Đứa cháu hỏi:
— Vậy điều gì quan trọng nhất khi một người có quyền lực?
Người ông đáp:
— Là phải biết đặt lợi ích của đất nước lên trên lợi ích của bản thân.
Ngoài sân, ánh chiều dần tắt.
Câu chuyện về Dương Tam Kha trở thành một phần của thời kỳ đầy biến động sau khi Ngô Quyền qua đời, khi đất nước bước vào những cuộc tranh giành quyền lực dẫn tới thời kỳ Loạn 12 sứ quân.
BÀI HỌC
Câu chuyện nhắc chúng ta rằng quyền lực luôn đi kèm trách nhiệm. Người lãnh đạo cần đặt lợi ích của đất nước và nhân dân lên trên tham vọng cá nhân; nếu không, những tranh giành quyền lực có thể khiến đất nước rơi vào chia rẽ và bất ổn.
