Nguyễn Huệ (Quang Trung)

Nguyễn Huệ (1753–1792), còn gọi là Hoàng đế Quang Trung, là vị anh hùng dân tộc và hoàng đế thứ hai của triều đại Tây Sơn. Ông được xem là một trong những nhà quân sự kiệt xuất nhất lịch sử Việt Nam, nổi bật với các chiến thắng chống quân Xiêm và Mãn Thanh, góp phần thống nhất đất nước cuối thế kỷ XVIII.

Nguyễn Huệ là tên tuổi gắn liền với cuộc khỏi nghĩa Tây Sơn.Nguyễn Huệ cùng hai anh em Nguyễn Nhạc và Nguyễn Lữ khởi binh năm 1771 tại Tây Sơn, phát động phong trào nông dân lớn nhất thế kỷ XVIII. Từ mục tiêu lật đổ tập đoàn Trương Phúc Loan, phong trào nhanh chóng phát triển thành cuộc khởi nghĩa lật đổ cả ba thế lực phong kiến Trịnh – Nguyễn – Lê, tiến tới thống nhất lãnh thổ Đàng Trong và Đàng Ngoài.

Ông là một nhà quân sự thiên tài. Năm 1785, ông chỉ huy đánh tan 5 vạn quân Xiêm trong trận Rạch Gầm – Xoài Mút, cứu Nam Bộ khỏi xâm lược. Ba năm sau, khi 29 vạn quân Thanh tiến vào Thăng Long theo lời cầu cứu của Lê Chiêu Thống, Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế Quang Trung, thân chinh Bắc tiến và chỉ trong năm ngày Tết Kỷ Dậu 1789 đã đại phá quân Thanh ở Ngọc Hồi – Đống Đa, buộc tướng Tôn Sĩ Nghị tháo chạy về nước.

Sau chiến thắng, Quang Trung tiến hành nhiều chính sách canh tân: khuyến nông, phát triển giáo dục, lập lại quan hệ ngoại giao hòa hiếu với nhà Thanh. Ông chú trọng phục hồi kinh tế, củng cố quốc phòng và xây dựng nền văn hóa dân tộc tự chủ. Tuy nhiên, ông qua đời đột ngột năm 1792 khi mới 39 tuổi, khiến công cuộc cải cách dở dang.

Nguyễn Huệ – Quang Trung được tôn vinh là biểu tượng tinh thần độc lập và thống nhất quốc gia. Các lễ hội kỷ niệm chiến thắng Ngọc Hồi – Đống Đa và bảo tàng Quang Trung ở Bình Định vẫn hằng năm tưởng nhớ công lao của ông, khẳng định vị trí bất diệt trong lòng dân tộc Việt Nam.