Nguyễn Ngọc Bảo - Anh hùng LLVTND, chỉ huy lực lượng trinh sát trong Chiến dịch Điện Biên Phủ

Nguyễn Ngọc Bảo sinh năm 1927 tại xã Yên Mạc, huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình, trong một gia đình nông dân có truyền thống yêu nước. Năm 1945, khi mới 18 tuổi, ông tạm gác việc học và tình nguyện nhập ngũ. Trong chiến đấu, ông luôn thể hiện sự dũng cảm, mưu trí, quyết đoán và táo bạo.

Trinh sát là lực lượng giữ vai trò đặc biệt quan trọng trên chiến trường. Các chiến sĩ phải bí mật tiếp cận vị trí của đối phương, vượt qua nhiều lớp hàng rào dây thép gai để xác định cách bố trí binh lực, hỏa lực và hệ thống phòng thủ. Những thông tin thu thập được là cơ sở để chỉ huy xây dựng phương án tác chiến. Trong nhiều tình huống, chiến sĩ trinh sát còn phải vượt qua làn đạn để truyền đạt mệnh lệnh và báo cáo tình hình.

Tháng 3-1949, Nguyễn Ngọc Bảo chỉ huy đại đội phục kích quân Pháp tại Điền Xá, khu vực Đông Bắc Lạng Sơn. Trận đánh đã phá hủy bốn xe quân sự và bắt sống bốn lính đối phương. Tháng 9-1951, đơn vị do ông chỉ huy tiếp tục giành thắng lợi tại Kim Anh, Đông Anh, Hà Nội, tiêu diệt một đại đội biệt kích của quân Pháp.

Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, Nguyễn Ngọc Bảo giữ chức Tiểu đoàn phó Tiểu đoàn Trinh sát 426 và trực tiếp chỉ huy Đại đội Trinh sát 62. Đầu tháng 12-1953, ông dẫn đơn vị đột nhập vào căn cứ quân Pháp để thu thập thông tin. Trong nhiệm vụ này, tổ trinh sát lấy được một tập bản đồ tỷ lệ 1:25.000 của toàn khu vực Điện Biên Phủ, vốn được máy bay Pháp thả xuống cho tướng De Castries.

Tấm bản đồ chứa những thông tin quan trọng về địa hình và hệ thống cứ điểm của đối phương. Bộ chỉ huy mặt trận đã chuyển bản đồ về tuyến sau để sao thành nhiều bản, sau đó cấp cho các đại đoàn phục vụ việc xây dựng kế hoạch tác chiến. Với chiến công này, tổ trinh sát của Nguyễn Ngọc Bảo được trao tặng Huân chương Chiến công hạng Nhì.

Khi Chiến dịch Điện Biên Phủ bước sang giai đoạn thứ hai, trận chiến tại đồi A1 diễn ra vô cùng quyết liệt. Quân ta và quân Pháp liên tục giành giật từng đoạn hào, từng vị trí. Đối phương còn đưa quân từ trung tâm Mường Thanh lên tăng viện nhằm giữ vững cứ điểm.

Để tiêu diệt A1, Bộ chỉ huy chiến dịch cần xác định chính xác vị trí hầm ngầm chỉ huy của quân Pháp trên đỉnh đồi, từ đó đào đường hầm và đặt thuốc nổ. Nguyễn Ngọc Bảo cùng tổ trinh sát được giao nhiệm vụ tiếp cận mục tiêu, nghiên cứu hệ thống phòng thủ và tìm vị trí căn hầm.

Tổ trinh sát phải vượt qua những khu vực bị bom đạn đánh phá dữ dội và di chuyển qua nhiều đoạn chiến hào nguy hiểm. Khi đến gần mục tiêu, đơn vị bị quân Pháp phát hiện và bắn dữ dội. Trước tình huống ấy, Nguyễn Ngọc Bảo vẫn bình tĩnh chỉ huy đồng đội lợi dụng các mô đất để ẩn nấp và tổ chức đánh trả.

Khi đơn vị tiến sát vị trí đối phương, Nguyễn Ngọc Bảo bị trúng đạn và hy sinh trong lúc làm nhiệm vụ. Sự hy sinh của người chỉ huy đã tiếp thêm quyết tâm cho các chiến sĩ còn lại. Tổ trinh sát tiếp tục chiến đấu, vừa ngăn chặn lực lượng từ Mường Thanh lên tiếp viện, vừa xác định chính xác vị trí hầm ngầm của quân Pháp trên đỉnh A1.

Thông tin do tổ trinh sát thu thập đã giúp Đại đội Công binh M83 đào đường hầm và đặt khối bộc phá nặng 960kg dưới cứ điểm. Vụ nổ tối 6-5-1954 tạo điều kiện để quân ta tiến công và làm chủ hoàn toàn đồi A1 vào rạng sáng ngày 7-5-1954.

Ngày 30-8-1995, Nguyễn Ngọc Bảo được Chủ tịch nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vì những chiến công đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu.

Nguồn: Báo Quân đội nhân dân – “Chiến sĩ trinh sát, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Ngọc Bảo”.