Anh hùng Lực lượng vũ trang

NGUYỄN THỊ CHIÊN – NỮ ANH HÙNG ĐẦU TIÊN CỦA QUÂN ĐỘI TA

NGUYỄN THỊ CHIÊN – NỮ ANH HÙNG ĐẦU TIÊN CỦA QUÂN ĐỘI TA

Thái Nguyên24/08/2026Đoàn xã Quảng Yên (Đoàn xã Quảng Yên)8 lượt xem0 lượt chia sẻ

NGUYỄN THỊ CHIÊN – NỮ ANH HÙNG ĐẦU TIÊN CỦA QUÂN ĐỘI TA

Trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, ở vùng đồng bằng Bắc Bộ, cuộc chiến diễn ra không chỉ giữa những đơn vị chủ lực mà còn có sự tham gia mạnh mẽ của các đội du kích địa phương. Giữa hoàn cảnh địch kiểm soát gắt gao, nhiều phụ nữ đã trở thành những chiến sĩ gan dạ, trực tiếp xây dựng cơ sở, tổ chức lực lượng và chiến đấu. Nguyễn Thị Chiên là một trong những người tiêu biểu nhất.

Nguyễn Thị Chiên sinh năm 1930 tại tỉnh Thái Bình. Từ khi còn trẻ, bà đã tham gia hoạt động cách mạng và gắn bó với phong trào du kích địa phương. Trong những năm đầu kháng chiến, bà cùng đồng đội xây dựng cơ sở cách mạng, vận động nhân dân và tổ chức lực lượng chống địch.

Tháng 4 năm 1950, trong một lần dẫn đường đưa cán bộ cách mạng về hoạt động, Nguyễn Thị Chiên bị quân địch phục kích và bắt giữ. Trước tình thế nguy hiểm, bà đã tìm cách báo hiệu để người cán bộ đi cùng chạy thoát, còn mình ở lại để đánh lạc hướng địch.

Sau khi bắt được Nguyễn Thị Chiên, quân Pháp tìm mọi cách khai thác thông tin về cơ sở cách mạng. Bà bị dụ dỗ, tra hỏi và tra tấn trong thời gian dài. Tuy nhiên, bà nhất quyết không khai báo. Sau khoảng ba tháng rưỡi, không khai thác được thông tin gì, địch buộc phải thả bà.

Vừa hồi phục sức khỏe, Nguyễn Thị Chiên lại trở về hoạt động.

Tháng 5 năm 1951, bà được giao tổ chức và chỉ huy một đội nữ du kích. Trong điều kiện vũ khí còn rất thiếu thốn, đội du kích tìm cách tận dụng những phương tiện có được để đánh địch. Có lần, đơn vị xin được bảy quả mìn và Nguyễn Thị Chiên trực tiếp chỉ huy chị em tổ chức phục kích. Trận đánh đã tiêu diệt 5 tên địch, làm bị thương 7 tên.

Những chiến công ấy giúp phong trào du kích tại địa phương phát triển mạnh hơn. Nguyễn Thị Chiên không chỉ trực tiếp chiến đấu mà còn tích cực vận động nhân dân, xây dựng lại cơ sở cách mạng ở nhiều thôn, tạo chỗ đứng chân cho lực lượng kháng chiến.

Tháng 10 năm 1951, đội du kích do bà chỉ huy phối hợp với bộ đội phục kích quân địch trên đường 39. Khi trận đánh bắt đầu, quân địch bị bất ngờ và rối loạn. Nguyễn Thị Chiên cùng đồng đội truy kích, bắt và thu vũ khí của đối phương. Riêng bà bắt, trói được nhiều tên địch và thu được súng.

Đến tháng 12 năm 1951, một trận chiến khác diễn ra khi quân Pháp tiến vào làng lùng sục. Nguyễn Thị Chiên cùng đồng đội bí mật bố trí lực lượng, chờ thời cơ rồi bất ngờ xông ra đánh địch. Bà trực tiếp tham gia chiến đấu, bắn địch, bắt sống nhiều tên và thu được vũ khí.

Đầu năm 1952, trong trận đánh bốt An Bồi, Nguyễn Thị Chiên tiếp tục cùng đồng đội thực hiện nhiệm vụ phá hàng rào, đánh bộc phá và tiến vào vị trí địch. Bà còn đưa được những thương binh ra khỏi trận địa an toàn.

Những chiến công liên tiếp của Nguyễn Thị Chiên khiến bà trở thành một trong những gương mặt tiêu biểu của phong trào du kích trong kháng chiến chống Pháp.

Tháng 5 năm 1952, tại Đại hội Anh hùng và Chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ nhất, Nguyễn Thị Chiên được tuyên dương. Bà được Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng một khẩu súng ngắn. Ngày 19 tháng 5 năm 1952, bà được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi mới 22 tuổi và trở thành nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Sau kháng chiến chống Pháp, Nguyễn Thị Chiên tiếp tục công tác trong quân đội, sau này được phong quân hàm Trung tá. Bà qua đời năm 2016, hưởng thọ 87 tuổi.

Câu chuyện về Nguyễn Thị Chiên cho thấy trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, phụ nữ không chỉ là những người ở hậu phương. Họ trực tiếp xây dựng cơ sở, tổ chức du kích, chiến đấu và đối mặt với những cuộc bắt bớ, tra tấn của kẻ thù.

Điều đáng khâm phục nhất ở Nguyễn Thị Chiên không chỉ nằm ở những con số về số trận đánh hay số vũ khí thu được. Đó còn là sự kiên định khi bị bắt. Sau ba tháng rưỡi chịu sự tra hỏi và tra tấn, bà vẫn không tiết lộ bí mật của tổ chức.

Bị bắt nhưng không khuất phục.

Được thả nhưng không rời bỏ con đường đã chọn.

Trở về sau những trận chiến nhưng tiếp tục nhận nhiệm vụ khó khăn.

Đó chính là phẩm chất làm nên hình ảnh Nguyễn Thị Chiên – một nữ du kích bình dị đã trở thành nữ Anh hùng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Câu chuyện của bà cũng nhắc chúng ta rằng lịch sử kháng chiến không chỉ được viết nên bởi những trận đánh lớn của các đơn vị chủ lực. Ở phía sau những chiến dịch lớn còn có hàng nghìn đội du kích nhỏ bé, hoạt động trong lòng vùng địch kiểm soát, âm thầm giữ cơ sở, bảo vệ cán bộ và chiến đấu từng ngày.

Trong số những người làm nên lịch sử ấy có những người đã hy sinh.

Và cũng có những người như Nguyễn Thị Chiên – may mắn sống sót để tiếp tục chứng kiến đất nước hòa bình.

Tên tuổi của bà vì thế trở thành một minh chứng đặc biệt cho sức mạnh và lòng dũng cảm của phụ nữ Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn