Nguyễn Thị Suốt (Mẹ Suốt)

Trong pho sử vàng của dân tộc Việt Nam thời kỳ chống Mỹ cứu nước, hình ảnh cụ bà Nguyễn Thị Suốt (1906–1968), thường được gọi thân thương là Mẹ Suốt, đã trở thành biểu tượng bất tử cho ý chí quật cường và tấm lòng sắt son của người phụ nữ miền Trung. Sinh ra trong một gia đình nghèo khổ tại xã Bảo Ninh, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình, cuộc đời mẹ là một bản anh hùng ca về sự dũng cảm, đối đầu với hiểm nguy để bảo vệ độc lập tự do cho Tổ quốc. Giữa những năm tháng ác liệt nhất của cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân của đế quốc Mỹ, khi dòng sông Nhật Lệ trở thành "tọa độ lửa", Mẹ Suốt đã xuất hiện như một "ngọn hải đăng" dẫn lối cho những chuyến đò tiếp tế.Dù đã ở tuổi ngoài 60 – cái tuổi lẽ ra được an hưởng tuổi già – Mẹ Suốt vẫn tình nguyện đảm nhận công việc chèo đò ngang qua sông Nhật Lệ. Nhiệm vụ của mẹ vô cùng gian khổ và nguy hiểm: vận chuyển đạn dược, lương thực và đưa bộ đội, cán bộ sang sông để chiến đấu. Trong suốt những năm từ 1964 đến 1966, bất kể ngày hay đêm, dưới làn "mưa bom bão đạn" xối xả từ máy bay Mỹ, con đò của mẹ vẫn kiên cường rẽ sóng. Hình ảnh mẹ tay chèo vững vàng, đôi mắt quầng sâu vì thức đêm nhưng ánh lên niềm tin quyết thắng đã trở thành nguồn động viên tinh thần to lớn cho các chiến sĩ ngoài mặt trận. Người ta ước tính mẹ đã thực hiện hàng nghìn chuyến đò, mỗi chuyến đi là một lần đối mặt với cái chết, nhưng chưa bao giờ mẹ chùn bước hay run sợ.Sự hy sinh của Mẹ Suốt không chỉ nằm ở công việc lao động nặng nhọc mà còn ở tinh thần quả cảm hiếm có. Mẹ từng nói: "Tui chết thì còn người khác, chứ bộ đội không qua được sông thì đánh giặc răng được". Câu nói giản dị ấy chứa đựng một triết lý nhân sinh cao cả, đặt lợi ích của đất nước và sự sống còn của dân tộc lên trên mạng sống cá nhân. Với những đóng góp phi thường đó, năm 1967, mẹ đã vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Dù mẹ đã ngã xuống trong một trận bom oanh tạc vào năm 1968, nhưng hình ảnh người mẹ Quảng Bình "thắt lưng xanh, đầu đội nón lá" vẫn sống mãi trong lòng nhân dân và trong những vần thơ bất hủ của nhà thơ Tố Hữu.Di sản mà Mẹ Suốt để lại chính là tinh thần "xe chưa qua, nhà không tiếc; đường chưa thông, không tiếc máu xương". Mẹ là hiện thân của vẻ đẹp "Anh hùng, Bất khuất, Trung hậu, Đảm đang" của phụ nữ Việt Nam. Ngày nay, tượng đài Mẹ Suốt đứng uy nghiêm bên dòng Nhật Lệ không chỉ là điểm đến tâm linh mà còn là lời nhắc nhở thế hệ trẻ về cái giá của hòa bình và sức mạnh của lòng yêu nước có thể chiến thắng mọi vũ khí tối tân nhất.