Nguyễn Trung Trực
Nguyễn Trung Trực là một trong những vị anh hùng tiêu biểu của dân tộc Việt Nam trong phong trào kháng chiến chống thực dân Pháp ở Nam Bộ vào thế kỷ XIX. Ông tên thật là Nguyễn Văn Lịch, sinh năm 1838 tại vùng đất Long An (có tài liệu ghi quê ở Kiên Giang). Từ nhỏ, ông nổi tiếng là người khỏe mạnh, gan dạ, sống nghĩa khí và giàu lòng yêu nước. Trước cảnh đất nước bị ngoại xâm đe dọa, ông sớm đứng lên tham gia nghĩa quân chống Pháp.
Năm 1858, thực dân Pháp nổ súng xâm lược nước ta, từng bước chiếm đóng các tỉnh Nam Kỳ. Chứng kiến cảnh nhân dân lầm than, quê hương bị giày xéo, Nguyễn Trung Trực đã tập hợp lực lượng nghĩa quân chiến đấu ở vùng Long An, Tiền Giang và nhiều nơi khác. Ông trở thành một thủ lĩnh tài giỏi, mưu trí, được nhân dân hết lòng tin yêu. Chiến công vang dội nhất của Nguyễn Trung Trực là trận đốt cháy tàu chiến L’Esperance của Pháp trên sông Vàm Cỏ Đông năm 1861. Với kế hoạch táo bạo và sự phối hợp chặt chẽ của nghĩa quân, ông đã bất ngờ tấn công, thiêu hủy tàu địch, tiêu diệt nhiều binh lính Pháp. Chiến thắng này làm chấn động quân xâm lược, cổ vũ tinh thần chiến đấu của nhân dân Nam Bộ lúc bấy giờ. Không chỉ giỏi đánh giặc trên sông nước, Nguyễn Trung Trực còn lập nhiều chiến công khác trên đất liền. Năm 1868, ông chỉ huy nghĩa quân đánh chiếm đồn Rạch Giá, tiêu diệt và bắt sống nhiều quân địch. Đây là thắng lợi lớn, thể hiện tài cầm quân và ý chí kiên cường của ông. Tuy nhiên, sau đó do lực lượng chênh lệch, ông bị thực dân Pháp bắt giữ. Dù bị tra khảo và dụ dỗ, Nguyễn Trung Trực vẫn giữ trọn khí tiết của người anh hùng dân tộc. Trước khi bị xử tử tại Rạch Giá ngày 27-10-1868, ông đã để lại câu nói bất hủ: “Bao giờ người Tây nhổ hết cỏ nước Nam thì mới hết người Nam đánh Tây.” Câu nói ấy thể hiện lòng yêu nước nồng nàn, niềm tin mãnh liệt vào sức sống bất diệt của dân tộc Việt Nam. Nguyễn Trung Trực hy sinh khi tuổi đời còn trẻ, nhưng tên tuổi của ông sống mãi trong lòng nhân dân. Ông là biểu tượng sáng ngời của tinh thần bất khuất, ý chí chống ngoại xâm và lòng trung thành với Tổ quốc. Nhân dân nhiều nơi, đặc biệt ở Kiên Giang, đã lập đền thờ để tưởng nhớ công lao của ông. Hằng năm, lễ hội tưởng niệm Nguyễn Trung Trực được tổ chức trang trọng, thu hút đông đảo người dân tham dự. Ngày nay, tên ông được đặt cho nhiều trường học, đường phố trên khắp cả nước. Cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Trung Trực là tấm gương lớn về lòng yêu nước, tinh thần dũng cảm và ý chí quật cường. Thế hệ trẻ hôm nay cần noi gương ông, ra sức học tập, rèn luyện và góp phần xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh.
