NGUYỄN VĂN CỪ: NGƯỜI CỘNG SẢN KIÊN TRUNG TRƯỚC PHÁP TRƯỜNG

Năm 1941.

Tôi bị thực dân Pháp bắt sau một đợt truy quét phong trào cách mạng.

Sau nhiều ngày thẩm vấn, chúng đưa tôi vào một nhà lao lớn ở Sài Gòn.

Nhà giam tối tăm.

Những bức tường dày đặc hơi ẩm.

Không khí ngột ngạt và nặng nề.

Ngày nào cũng có tiếng roi vọt, tiếng quát tháo của lính canh.

Nhiều người bị tra tấn đến kiệt sức.

Trong hoàn cảnh ấy, tôi gặp Nguyễn Văn Cừ.

Lúc đó, tôi đã biết ông là một trong những lãnh đạo quan trọng của Đảng.

Nhưng điều khiến tôi ngạc nhiên là sự bình thản của ông.

Dù bị giam giữ trong điều kiện khắc nghiệt, ông vẫn giữ phong thái điềm tĩnh.

Mỗi buổi tối, khi ánh đèn trong nhà lao dần tắt, ông thường trò chuyện với anh em tù nhân.

Ông hỏi thăm sức khỏe từng người.

Động viên những người đang bi quan.

Có lần, một đồng chí trẻ vừa bị tra khảo trở về.

Anh ngồi thu mình trong góc phòng.

Gương mặt đầy tuyệt vọng.

Nguyễn Văn Cừ tiến lại gần.

Ông nhẹ nhàng hỏi:

"Đồng chí thấy thế nào?"

Người thanh niên nghẹn ngào:

"Em sợ mình không còn đủ sức nữa."

Nguyễn Văn Cừ đặt tay lên vai anh.

Giọng nói rất bình tĩnh:

"Chúng ta có thể bị giam cầm, nhưng không ai có thể giam cầm được niềm tin."

Câu nói ấy khiến cả phòng giam lặng đi.

Từ hôm đó, người thanh niên ấy dần lấy lại tinh thần.

Bản thân tôi cũng được tiếp thêm nghị lực.

Những ngày sau, quân địch tăng cường tra khảo.

Chúng tìm mọi cách khai thác thông tin.

Nhiều cán bộ bị gọi đi thẩm vấn liên tục.

Nguyễn Văn Cừ cũng không ngoại lệ.

Nhưng mỗi lần trở về phòng giam, ông vẫn giữ thái độ bình thản.

Không ai nghe ông than phiền.

Không ai thấy ông sợ hãi.

Một đêm nọ, khi mọi người đang ngồi tựa lưng vào tường nghỉ ngơi, tôi hỏi:

"Anh Cừ, liệu cách mạng có thành công không?"

Ông nhìn lên ô cửa sổ nhỏ trên cao.

Nơi có vài tia sáng yếu ớt lọt vào.

Rồi ông mỉm cười:

"Chắc chắn sẽ thành công."

Tôi ngạc nhiên:

"Trong hoàn cảnh này mà anh vẫn tin như vậy sao?"

Ông đáp:

"Bởi vì phía sau chúng ta là cả một dân tộc đang khao khát tự do."

"Không một nhà tù nào có thể giam giữ được khát vọng ấy."

Những lời nói ấy khiến tôi nhớ mãi.

Thời gian trôi qua.

Tin tức từ bên ngoài ngày càng khó tiếp cận.

Nhưng niềm tin trong nhà lao vẫn không hề tắt.

Nguyễn Văn Cừ thường kể cho chúng tôi nghe về tương lai.

Về một đất nước độc lập.

Về ngày người dân được làm chủ cuộc đời mình.

Ông nói với tất cả sự tin tưởng.

Như thể ngày ấy đã ở rất gần.

Rồi một buổi sáng, tin dữ đến.

Thực dân Pháp quyết định xử tử nhiều chiến sĩ cách mạng.

Trong danh sách ấy có Nguyễn Văn Cừ.

Không khí trong phòng giam trở nên nặng nề.

Nhiều người không cầm được nước mắt.

Nhưng chính người đối mặt với cái chết lại là người bình tĩnh nhất.

Tối hôm trước ngày thi hành án, ông vẫn động viên mọi người.

Ông nói:

"Đừng buồn."

"Mỗi người ngã xuống sẽ có hàng nghìn người khác đứng lên."

Sáng hôm sau.

Khi lính canh mở cửa nhà lao, Nguyễn Văn Cừ bước ra với dáng đi hiên ngang.

Không một chút run sợ.

Không một chút do dự.

Trước khi rời đi, ông quay lại nhìn chúng tôi.

Ánh mắt đầy niềm tin.

Ông khẽ nói:

"Hãy tiếp tục con đường mà chúng ta đã chọn."

Đó là lần cuối cùng tôi nhìn thấy ông.

Nhiều năm sau, khi Cách mạng Tháng Tám thành công và đất nước giành được độc lập, tôi lại nhớ đến những lời ông từng nói trong nhà lao.

Ông đã không được chứng kiến ngày chiến thắng.

Nhưng niềm tin của ông đã trở thành hiện thực.

Đối với tôi, Nguyễn Văn Cừ là hình ảnh tiêu biểu của người chiến sĩ cộng sản kiên trung.

Một con người đã dành trọn tuổi trẻ cho lý tưởng cách mạng.

Dù đối mặt với tù đày và cái chết, ông vẫn giữ vững niềm tin vào tương lai của dân tộc.

Tên tuổi của ông sẽ mãi được các thế hệ người Việt Nam trân trọng và ghi nhớ như một tấm gương sáng về lòng yêu nước, sự hy sinh và ý chí bất khuất.