NGUYỄN VĂN THƯƠNG – NGƯỜI CHIẾN SĨ TÌNH BÁO KIÊN TRUNG

Nguyễn Văn Thương sinh năm 1938 tại Trảng Bàng, Tây Ninh, trong một gia đình có truyền thống tham gia cách mạng.

Ngay từ khi còn rất nhỏ, cuộc đời ông đã gắn với những mất mát do chiến tranh. Khi mới 3 tháng tuổi, ông được gửi cho một người cô nuôi dưỡng để cha mẹ tiếp tục hoạt động cách mạng.

Năm lên 8 tuổi, ông nhận tin mẹ bị bắt, bị đày ra Côn Đảo và sau đó hy sinh. Đến năm 1959, cha ông cũng hy sinh trong một lần hoạt động quân báo.

Những biến cố ấy có ảnh hưởng sâu sắc đến cuộc đời Nguyễn Văn Thương. Tháng 5-1959, ông quyết định tham gia cách mạng.

Năm 1961, Nguyễn Văn Thương được chuyển về đơn vị trinh sát và từng làm nhiệm vụ bảo vệ đồng chí Võ Văn Kiệt, khi đó là Bí thư Thành ủy T4 Sài Gòn – Gia Định.

Sau đó, ông được tuyển chọn vào hoạt động trong ngành tình báo và được huấn luyện dưới sự chỉ đạo của Mười Nho, tức Đại tá Nguyễn Nho Quý, người phụ trách công tác tình báo tại khu vực Sài Gòn – Chợ Lớn.

Từ đây, Nguyễn Văn Thương trở thành một cán bộ hoạt động bí mật trên những địa bàn đặc biệt nguy hiểm.

Những nhiệm vụ chủ yếu

Trong khoảng 10 năm hoạt động, từ năm 1959 đến tháng 2-1969, ông đảm nhiệm công tác giao liên tình báo ở khu vực:

• Sài Gòn;

Nhiệm vụ của ông gồm chuyển giao chỉ thị, tài liệu tình báo, đưa đón cán bộ và bảo đảm liên lạc giữa cơ sở cách mạng với căn cứ.

Đây là công việc đòi hỏi sự gan dạ, khả năng ứng biến và đặc biệt là tính kỷ luật, bí mật. Các tuyến đường ông hoạt động thường xuyên bị lực lượng đối phương kiểm soát.

Theo những tư liệu được ghi lại, Nguyễn Văn Thương đã thực hiện hàng nghìn lần chuyển nhận chỉ thị, tài liệu và đưa đón hàng trăm cán bộ từ căn cứ vào Sài Gòn và từ Sài Gòn trở ra an toàn.

Ngày 10-2-1969, trong một lần mang tài liệu từ Sài Gòn ra vùng căn cứ, Nguyễn Văn Thương bị máy bay Mỹ phát hiện.

Theo lời kể được các tài liệu về ông ghi lại, lực lượng đối phương tìm cách bắt sống ông. Trong tình huống bị truy đuổi, ông đã sử dụng súng AK-47 chống trả và bắn rơi một máy bay trực thăng, tiêu diệt 3 quân nhân Mỹ.

Tuy nhiên, sau đó ông bị bắt.

Điều đáng chú ý là trước khi rơi vào tay đối phương, Nguyễn Văn Thương đã tìm cách cất giấu tài liệu tình báo, qua đó bảo vệ những thông tin quan trọng của tổ chức.

Đây được xem là một trong những hành động thể hiện rõ bản lĩnh của một cán bộ tình báo: bảo vệ tài liệu và tổ chức ngay cả khi bản thân đã ở vào tình thế đặc biệt nguy hiểm.

Sau khi bị bắt, Nguyễn Văn Thương bị đối phương tìm mọi cách khai thác thông tin.

Theo các tư liệu về ông, trước sự bất khuất của người chiến sĩ tình báo, đối phương đã sử dụng những hình thức tra tấn hết sức tàn khốc.

Hai bàn chân của ông bị đập nát. Sau đó, trong khoảng 3 tháng, ông bị cưa 6 đoạn chân.

Những tổn thương thể chất ấy khiến ông trở thành người tàn tật suốt đời.

Nhưng điều mà đối phương không đạt được là khai thác thông tin tình báo.

Nguyễn Văn Thương vẫn giữ vững khí tiết, không khuất phục trước đòn roi và sự mua chuộc.

Đây cũng là phần đặc biệt bi tráng trong cuộc đời ông: một chiến sĩ tình báo phải chịu sự tra tấn kéo dài nhưng vẫn bảo vệ bí mật của tổ chức.

Sau khi bị bắt, Nguyễn Văn Thương trải qua nhiều nhà tù và hơn 4 năm bị giam giữ.

Tại nhà tù Phú Quốc, dù cơ thể đã mang thương tật nặng, ông vẫn tiếp tục tham gia đấu tranh cùng các tù binh cách mạng.

Ông tham gia cấp ủy trong nhà tù, cùng đồng đội tổ chức đấu tranh, động viên tinh thần những người bị giam giữ.

Trong hoàn cảnh thiếu thốn và bị đàn áp, sự kiên cường của Nguyễn Văn Thương trở thành nguồn động viên đối với những người tù cách mạng.

Điều này cho thấy phẩm chất của ông không chỉ thể hiện trên chiến trường mà còn được thể hiện trong cuộc đấu tranh giữ vững tinh thần và khí tiết nơi nhà tù.

Năm 1973, sau khi Hiệp định Paris được ký kết, Nguyễn Văn Thương được trao trả và trở về đoàn tụ với gia đình.

Sau nhiều năm hoạt động bí mật, chiến đấu, bị bắt và chịu thương tật nặng, ông trở lại cuộc sống đời thường với một cơ thể không còn nguyên vẹn.

Nhưng những gì ông đã trải qua trở thành một phần đặc biệt của lịch sử đấu tranh cách mạng tại miền Nam.

Một trong những câu chuyện được nhắc đến khi nói về Nguyễn Văn Thương là vụ phá hình nộm Ngô Đình Diệm tại một cuộc triển lãm ở Biên Hòa năm 1958.

Ngày 15-10-1958, trong một hội chợ triển lãm mang màu sắc chính trị tại Biên Hòa, tổ công tác phong trào cách mạng của đồn điền cao su Xuân Lộc có Nguyễn Văn Thương cùng một số đồng đội tham gia rải truyền đơn.

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, ông quan sát chiếc xe diễu hành có hình nộm Tổng thống Ngô Đình Diệm.

Nguyễn Văn Thương đã tìm cách tiếp cận chiếc xe, giả làm người dọn đường và bí mật leo lên thùng xe.

Khi xe di chuyển đến đoạn đường vắng, ông tiếp cận hình nộm, tháo phần đầu bằng thạch cao rồi mang xuống khỏi xe và phá hủy.

Câu chuyện này được kể lại như một ví dụ về sự táo bạo, nhanh trí và khả năng hoạt động bí mật của Nguyễn Văn Thương trong những năm đầu tham gia cách mạng.