Những chuyến đò đêm

Trong “thời hoa lửa”, có những con người đã biến những ước mơ giản dị thành hành động phi thường, dâng hiến tuổi xuân cho nền độc lập. Ông Đỗ Quốc Phong, sinh năm 1948, quê quán tại xã Thanh Liệt,huyện Thanh Trì, Hà Nội, là một trong những nhân chứng sống động của giai đoạn lịch sử hào hùng ấy. Từ một chàng thư sinh Hà thành, ông đã dấn thân vào cuộc chiến đấu, mang trên vai sứ mệnh cao cả.

Sau hành trình dài vào Đò Lèn (Thanh Hóa) rồi hành quân bộ dọc theo dải đất miền Trung, đơn vị của ông Phong đóng tại phân khu Trị Thiên-Huế. Tại đây, ông xung phong làm trinh sát và bảo vệ hành lang giao thông tại khu vực đường 9. Nhiệm vụ đặc biệt và sâu đậm nhất trong cuộc đời quân ngũ của ông chính là thời gian lái đò trên sông Ba Lòng - dòng thượng nguồn của sông Thạch Hãn, tỉnh Quảng Trị. Đây là điểm nút giao thông huyết mạch để vận chuyển quân, lương thực và đạn dược từ Bắc vào Nam và cũng là nơi bị tập trung đánh phá ác liệt nhất.

Hàng đêm, hàng chục tấn hàng hóa và nhiều đoàn cán bộ, chiến sĩ đã vượt sông trên những chiếc đò độc mộc chỉ chở được 6 - 7 người, giữa dòng nước xiết và đáy sông đầy đá ngầm. Quân đông, hàng nhiều mà thuyền độc mộc thì bé, nên ông Phong báo cáo lãnh đạo và phối hợp với du kích địa phương tổ chức lên rừng đốn cây, làm một con đò lớn. Việc làm đò vô cùng gian nan, phải vừa dùng rìu khoét rỗng ruột rồi dùng lửa đốt để tạo hình. Mất hơn 2 tháng trời ròng rã, một con đò mới thành hình, dài chừng 8 - 10 m, đủ sức chở một trung đội khoảng 30 người.

Sự khốc liệt của chiến trường không chỉ nằm ở bom đạn mà còn ở sự bào mòn thể xác đến cùng cực. Ông Phong kể có những đêm gồng mình chèo chống ngược dòng nước lũ, đưa bộ đội qua sông an toàn. Cường độ làm việc quá lớn, ăn uống kham khổ thiếu thốn, khiến ông và nhiều đồng đội kiệt sức.

Chính tại chiến trường miền Nam, ông đã trở thành người lái đò cảm tử trên sông Ba Lòng. Mỗi chuyến đò của ông không chỉ chở những con người, mà còn chở theo cả niềm hy vọng, sự quyết tâm và ý chí kiên cường. Chứng kiến cảnh máy bay đối phương ném bom vào trường mẫu giáo, hình ảnh trẻ em vô tội ngã xuống đã nhen nhóm trong ông một ngọn lửa căm thù, thôi thúc ông ra sức bảo vệ đồng bào, bảo vệ mảnh đất quê hương. Những ký ức về sự khốc liệt của chiến tranh, về những sinh mạng đã mất, đã khắc sâu trong tâm trí ông, trở thành bài học quý giá về giá trị của hòa bình.

Kỷ niệm đau thương nhất là lần chứng kiến đồng đội hy sinh ngay trước mắt. Một quả bom rơi trúng hầm trú ẩn của đơn vị, các đồng đội hy sinh tại chỗ, thi thể không còn nguyên vẹn. "Lúc ấy không còn biết sợ là gì nữa, chỉ thấy đau xót và càng thêm quyết tâm trả thù cho anh em", ông Phong nói. Trong những năm tháng khốc liệt ấy, ông cũng nhiều lần chết hụt nhưng may mắn thoát nạn do bom đạn "tránh" ông.

Câu chuyện của ông Đỗ Quốc Phong là minh chứng cho tinh thần quả cảm, lòng yêu nước sâu sắc và sự hy sinh thầm lặng của biết bao thế hệ người Việt Nam trong “thời hoa lửa”.