NHỮNG TAY LÁI THÉP TRÊN TUYẾN ĐƯỜNG HUYẾT MẠCH TRƯỜNG SƠN

Giữa vách đá chênh vênh và làn mưa bom đạn xối xả của Không quân Mỹ, những người lính lái xe Trường Sơn vẫn kiên cường bám vô-lăng, đưa hàng triệu tấn vũ khí, lương thực và quân tiếp viện vào giải phóng miền Nam.

Trong những năm tháng kháng chiến chống Mỹ cứu nước, đường Trường Sơn (Đường Hồ Chí Minh) là tuyến đường vận tải chiến lược nối liền hậu phương miền Bắc với tiền tuyến miền Nam. Nhận diện đây là "chìa khóa" quyết định chiến trường, đế quốc Mỹ đã dùng mọi thủ đoạn tàn khốc nhất nhằm cắt đứt tuyến đường này: từ ném bom rải thảm bằng B-52, bắn phá bằng máy bay C-130 Hercules trang bị kính nhìn đêm, đến việc rải chất độc hóa học và "cây nhiệt đới" để phát hiện tiếng động cơ. Mỗi kilomet đường Trường Sơn đều bị cày đi xới lại bởi hàng ngàn tấn bom đạn. Giữa ranh giới sống - chết mỏng manh, người lính lái xe Bộ đội Trường Sơn (Binh đoàn 559) phải đối mặt với thử thách ngàn cân treo sợi bóc mỗi khi lên cabin.

Để tránh sự phát hiện của máy bay địch, các chiến sĩ lái xe phải tuân thủ nghiêm ngặt phương châm "Đi không dấu, nấu không khói, nói không tiếng". Sự gian khổ và sáng tạo của họ đã trở thành huyền thoại. Những chiếc xe không kính, không đèn: Bom đạn rung chuyển làm vỡ kính chắn gió, đập biến dạng cabin, nhưng xe vẫn phải chạy. Thiếu kính, gió bụi phun rát mặt, mưa rừng tạt lạnh buốt, nhưng người lính vẫn giữ vững tay lái. Kỹ thuật "Lái xe đèn pha gầm" và "Cột cây chuối".Để giữ bí mật, đoàn xe chỉ được dùng đèn gầm chiếu luồng sáng nhỏ sát mặt đất. Khi đi qua các 'tọa độ lửa', các chiến sĩ Thanh niên xung phong phải đứng làm người dẫn đường trực tiếp: họ mặc áo trắng hoặc ôm những cột cây chuối bóc vỏ rực sáng trong đêm để giúp tài xế nhận biết mép đường và hố bom. Vượt qua "Cổng Trời", "Pha Lê", "Tọa độ lửa", đây là những con đèo hiểm trở, bên là vực sâu, bên là núi cao luôn chực chờ sạt lở. Chiếc xe chở đầy đạn dược, xăng dầu chỉ cần một sơ suất nhỏ là có thể tan thành mây khói.Không chỉ đòi hỏi kỹ thuật lái xe bậc thầy, người lính lái xe Trường Sơn còn phải có một bản lĩnh quật cường. Nhiều chiến sĩ vừa cầm vô-lăng, vừa sẵn sàng cầm súng đánh trả biệt kích hoặc vơi bớt nguy hiểm bằng việc tự tay dập lửa trên thùng xe khi bị trúng bom hỏa lực.Nhiều tấm gương hy sinh đã hóa thành bất tử, như Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Phan Văn Tiến, người đã dũng cảm lái chiếc xe chở đầy đạn đang bốc cháy ra xa khu vực kho tàng để bảo vệ tài sản quốc gia, hay Anh hùng Cánh tay thép - Phan Văn Quý kiên cường vượt qua hàng ngàn trận bom đạn.Dù gian khổ và hy sinh vô cùng to lớn, trên cabin xe vẫn luôn vang lên tiếng hát, tiếng cười lạc quan. Tinh thần ấy đã được nhà thơ Phạm Tiến Duật khắc họa bất hủ trong bài thơ Bài thơ về tiểu đội xe không kính:

"Không có kính, ừ thì có bụi,

Bụi phun tóc trắng như người già...

Xe vẫn chạy vì miền Nam phía trước:

Chỉ cần trong xe có một trái tim."