NỮ DU KÍCH THỊ TỐN Ở CHỢ HÀ

Năm 1951, kháng chiến chống thực dân Pháp đang diễn ra quyết liệt. Ở vùng Hoàng Sơn, Bình Giang, quân Pháp và lực lượng tay sai đóng một vị trí trong ngôi chùa làng, ngay bên chợ Hà.

Đối với người dân nơi đây, sự xuất hiện của đồn địch khiến cuộc sống luôn trong tình trạng căng thẳng. Cán bộ kháng chiến phải hoạt động bí mật, còn du kích phải tìm mọi cách bám làng, giữ cơ sở và chống lại sự kiểm soát của địch.

Trong hoàn cảnh ấy xuất hiện một nữ du kích có tên Thị Tốn, người ấp Kinh Dương.

Bà không phải một vị tướng hay một nhân vật nổi tiếng. Bà chỉ là một người phụ nữ của vùng quê, nhưng đã tham gia hoạt động du kích trong những năm tháng khốc liệt nhất.

Năm 1952, Thị Tốn dẫn du kích đột nhập vào khu vực chợ Hà.

Mục tiêu của họ là một tên tay sai của địch tên Nguyễn Văn Thơm, người làng Mộ Trạch, bị tư liệu ghi nhận là đã chỉ điểm cán bộ kháng chiến cho quân địch bắt.

Giữa một vùng đang bị kiểm soát, việc đột nhập vào chợ để tiếp cận đối tượng là một hành động cực kỳ nguy hiểm.

Nhưng Thị Tốn và lực lượng du kích vẫn quyết định hành động.

Cuộc đột nhập diễn ra nhanh chóng.

Thị Tốn đã dùng dao đâm Nguyễn Văn Thơm.

Đó là một hành động quyết liệt trong bối cảnh chiến tranh bí mật và sự đối đầu giữa lực lượng kháng chiến với mạng lưới tay sai của địch.

Nhưng câu chuyện chưa kết thúc ở đó.

Chỉ một năm sau, vào tháng 10 năm 1953, bộ đội huyện tiếp tục tiến công bốt Hà.

Trận đánh kết thúc với việc bộ đội huyện hạ được bốt Hà và thu toàn bộ vũ khí.

Từ một vùng quê bị quân Pháp kiểm soát, khu vực này từng bước trở thành địa bàn hoạt động của lực lượng kháng chiến.

Điều đáng nhớ là trong câu chuyện ấy, những người chiến đấu không chỉ có bộ đội.

Có những người phụ nữ như Thị Tốn.

Có những du kích âm thầm bám làng.

Có những người dân che giấu cán bộ, đưa tin, nuôi giấu lực lượng kháng chiến.

Họ chiến đấu ngay trên mảnh đất mình sinh ra, giữa chợ làng, đình làng, những con đường mà ngày thường họ vẫn đi làm đồng.

Ngày nay, chợ Hà và Hoàng Sơn đã trở thành những địa danh bình dị trong vùng quê Đường An. Rất ít người trẻ có thể tưởng tượng rằng hơn bảy mươi năm trước, nơi đây từng là một địa bàn chiến đấu căng thẳng.

Nhưng câu chuyện về nữ du kích Thị Tốn vẫn giúp chúng ta hình dung được một phần của thời hoa lửa ấy.

Không phải lúc nào lịch sử cũng được tạo nên bởi những trận đánh lớn.

Đôi khi, lịch sử được viết nên bởi một người phụ nữ bình thường dám bước vào nơi nguy hiểm để bảo vệ cơ sở kháng chiến của quê mình.

Và từ những con người bình dị như thế, phong trào kháng chiến ở vùng quê Bình Giang từng bước phát triển, góp phần hình thành những khu du kích liên hoàn trong khu vực.