PHẦN BA Thanh niên xung phong tỉnh Bắc Kạn cống hiến và trưởng thành trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước 1965 – 1975

Năm 1965, trước yêu cầu cấp bách của cuộc kháng chiến chống lại cuộc “chiến tranh cục bộ” ở miền Nam và cuộc leo thang đánh phá miền Bắc của đế quốc Mỹ; đáp ứng lời kêu gọi của Đảng, của Bác Hồ “Tất cả vì miền Nam ruột thịt”, “Vì độc lập tự do và thống nhất đất nước”, với sự hiệu triệu của phong trào “Ba sẵn sàng – Năm xung phong” do Đoàn phát động, hàng chục vạn thanh niên tình nguyện ra nhập lực lượng TNXP chống Mỹ cứu nước, tiếp bước cha anh lên đường ra trận với quyết tâm “Tất cả để đánh thắng giặc Mỹ xâm lược”. Tỉnh Bắc Kạn (Bắc Thái) có gần 600 đoàn viên thanh niên tham gia TNXP ở các đơn vị: C911, 913, 914, 915 thuộc Đội TNXP 91 Bắc Thái và các đơn vị: C929, C933 thuộc Đội TNXP 92 Bắc Thái; Đơn vị 28A- 28B thuộc Ty Giao thông Bắc Thái thực hiện nhiệm vụ mở đường Bắc Kạn – Na Rì, đảm bảo giao thông trên các tuyến Quốc lộ 1B, Quốc lộ 3, Đường 16A; làm cầu Huy Ngạc, Đại Từ, ứng cứu, xây dựng các công trình thủy lợi phục vụ cho sản xuất nông nghiệp, vận chuyển, bốc xếp, vũ khí, quân trang, lương thực… tiếp viện cho chiến trường miền Nam, bảo vệ miền Bắc.

Trong kháng chiến đã khắc ghi nhiều chiến công và gương hv sinh anh dũng của đội viên TNXP con em các dân tộc tỉnh Bắc Kạn: Có 13 đội viên TNXP C933 hy sinh tháng 8/1968 trong khi làm nhiệm vụ xây dựng công trình trung thủy nông Thanh Vận, huyện Bạch Thông; có 03 đội viên TNXP C913 hy sinh tháng 9/1972 trong khi làm nhiệm vụ bảo đảm giao thông trên Đường 16A và 41 đội viên TNXP C915 hy sinh đêm 24/12/1972 trong khi làm nhiệm vụ giải tỏa hàng hóa tại ga Lưu Xá tỉnh Thái Nguyên. Tất cả đều được công nhận liệt sỹ, được cấp Bằng Tổ quốc ghi công. Đặc biệt quân số của C915 hầu hết là con em các dân tộc huyện Chợ Đồn. Năm 2009 C915 đã được Chủ tịch nước ký Quyết định phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Có 08 đội viên TNXP thuộc đon vị C913, C914, C915 bị thưong do các đợt ném bom của máy bay Mỹ trong khi làm nhiệm vụ trên tuyến Quốc lộ 1B, Đường chiến lược 16A. Đó là các thương binh: Trương Xuân Lập, Bế Thị Nhị ở huyện Ngân Sơn; Ngô Thị Mít, Nông Thị Hoa, Nông Thị Thanh ở huyện Na Rì; Ngôn Thị Túc ở huyện Ba Bể; Bùi Thị Loan ở huyện Chợ Đồn; Cà Thị Phương ở huyện Pác Nặm.

Lực lượng TNXP tỉnh Bắc Kạn trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp; xây dựng chủ nghĩa xã hội và chống Mỹ cứu nước đã nêu cao chủ nghĩa anh hùng cách mạng, phát huy truyền thống TNXP, lập nhiều chiến công xuất sắc, góp phần quan trọng vào sự nghiệp đánh đuổi đế quốc Pháp, giành độc lập dân tộc, xây dựng bảo vệ miền Bắc, giải phóng miền Nam thống nhất Tổ quốc.

Khi nước nhà hoàn toàn hòa bình, thống nhất, lực lượng TNXP cả nước nói chung, tỉnh Bắc Kạn nói riêng hoàn thành nhiệm vụ được giao: Số được chuyển sang bộ đội, số được cử đi học tập, đào tạo tại các trường cao đẳng, trung học, công nhân kỹ thuật, số vào các đơn vị, nhà máy, cơ quan, xí nghiệp, công trường…

Số đông về địa phương sinh sống, làm ăn lương thiện, góp phần xây dựng quê hương, bản làng. Dù ở đâu, làm công việc gì, ở hoàn cảnh nào lực lượng TNXP nói chung, cựu TNXP nói riêng đã giữ vững, phát huy truyền thống yêu nước, mưu trí, sáng tạo, sẵn sàng hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ, đoàn kết thương yêu đồng đội, đồng bào, cần cù học tập, sống lạc quan, yêu đời, luôn vững tin vào sự lãnh đạo của Đảng, của Bác Hồ kính yêu, vào thắng lợi của cuộc kháng chiến chống kẻ thù xâm lược, vào công cuộc đổi mới đi lên chủ nghĩa xã hội: Dân giàu – nước mạnh – dân chủ – công bằng – văn minh và tương lai tươi sáng của dân tộc.

Ban Thường vụ Tỉnh hội Bắc Kạn cùng Chủ tịch Hội Cựu TNXP Việt Nam Vũ Trọng Kim (áo trắng) thăm phòng trưng bày ở Khu di tích lịch sử Nà Tu ngày 15/12/2016

Sau đại thắng mùa Xuân năm 1975, đất nước thống nhất các đơn vị TNXP được thành lập, hoạt động trong hai cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội, bảo vệ tô quôc hoàn thành nhiệm vụ lịch sử và giải thể.

Nhiều vấn đề về khen thưởng, chế độ chính sách đối với liệt sỹ, thương binh, bệnh binh là TNXP còn tồn đọng kéo dài chậm được giải quyết, một số chế độ chính sách của Đảng, nhà nước đối với TNXP cần được triển khai thực hiện kịp thời trên địa bàn tỉnh Bắc Kạn.

Được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Tỉnh ủy, UBND tỉnh, ngày 15/11/2005, UBND tỉnh Bắc Kạn đã ban hành Quyết định số 2847/QĐ-UBND về việc thành lập Hội Cựu TNXP tỉnh Bắc Kạn. Hội Cựu TNXP tỉnh Bắc Kạn được thành lập và hoạt động phát huy truyền thống TNXP kháng chiến, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, Hội đã thực hiện mục tiêu “ở đâu có lực lượng TNXP thì ở đó cỏ tổ chức Hội, ở đâu có tổ chức Hội thì ở đó hoạt động giáo dục truyền thống, đền ơn đáp nghĩa, hoat đông nghĩa tình đồng đội và có gương sáng của hội viên. Đên nay 8/8 Hội cấp huyện và 87 Hội cấp xã được thành lập và hoạt động theo Nghị định số 45/NĐ-CP của Chính phủ, có 20 Ban liên lạc trực thuộc Hội cấp huyện, có 2.183 hội viên, số ủy viên BCH Hội các cấp có 376 người; Trong đó, có 75 cán bộ Đoàn tham gia.

Hội Cựu TNXP tỉnh Bắc Kạn là Hội viên tổ chức của Hội Cựu TNXP Việt Nam.

Tổ chức hội đã thực hiện tốt vai trò nhân chứng lịch sử tích cực phối hợp với cơ quan có chức năng giải quyết các chế độ chính sách của Nhà nước đối với TNXP hoàn thành nhiệm vụ trong kháng chiến xây dựng và bảo vệ Tổ quốc:

– Có 57 TNXP được hưởng trợ cấp hàng tháng;

– Có 2.424 TNXP được hưởng trợ cấp 1 lần. Hầu hết TNXP được cấp thẻ bảo hiểm y tế theo Quyết định số 290/QĐ-TTg và Quyết định 170/QĐ-TTg, khi từ trần được trợ cấp mai táng…

Để thực hiện tốt và có hiệu quả sự tri ân của Đảng, Nhà nước, của các tổ chức, nhà hảo tâm đối với TNXP đã cống hiến, hy sinh cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, bảo vệ và xây dựng đất nước, từ sau khi thành lập đến nay, các cấp Hội đã tích cực vận động, tiếp nhận tổ chức trao:

– 352,0 triệu đồng cho 8 thương binh TNXP và 65 thân nhân liệt sỹ;

– 402,5 triệu đồng cho 805 cựu TNXP chống Pháp;

– 388,0 triệu đồng cho 814 lượt hội viên nghèo có hoàn cảnh khó khăn;

– 485,0 triệu đồng tiền tiết kiệm cho 127 hội viên, nữ cựu TNXP nghèo khó cô đơn;

– 3 tỷ 475,0 triệu đồng cho 75 hội viên cựu TNXP nghèo nhà ở dột nát (xóa nhà dột nát) làm nhà mới, ổn định cuộc sống;

– Trợ cấp thường xuyên 500.000 đ/tháng cho 03 hội viên từ năm 2009 đến khi từ trần;

– 83,0 triệu đồng cho 96 hội viên cựu TNXP C Bắc Kạn – HI00

Đặc biệt có 20 hội viên có hoàn cảnh khó khăn được nhận quà của Chủ tịch nước với số tiền: 6 triệu đồng/hội viên. Những việc làm sâu nặng nghĩa tình đồng đội, thấm đậm tính nhân văn của tổ chức Hội các cấp đã gắn kết tình cảm giữa hội viên với hội viên và giữa hội viên với tổ chức Hội. Tổ chức Hội trở thành ngôi nhà chung sưởi ấm tình đồng đội, đồng chí cao đẹp thiêng liêng.

Trong quá trình tổ chức, thực hiện nhiệm vụ Hội Cựu TNXP các cấp trong tỉnh đã nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò, ý nghĩa to lớn, hiệu quả thiết thực trong việc đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước do Trung ương Hội Cựu TNXP Việt Nam, cấp ủy, chính quyền, đoàn thể địa phương phát động, phấn đấu thực hiện tốt nhiệm vụ góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội hàng năm của địa phương. Tuy cán bộ, hội viên phần nhiều là tuổi cao, sức khỏe hạn chế, song thấm nhuần lời dạy của Bác Hồ “Không có việc gì khó, chỉ sợ lòng không bền, đào núi và lấp biển, quyết chí ắt làm nên”, nhiều tổ chức Hội, cán bộ Hội đã khắc phục mọi khó khăn trong công tác xây dựng tổ chức Hội, hoạt động nghĩa tình đồng đội, đền ơn đáp nghĩa, chăm lo cuộc sống tinh thần, vật chất, phát triển kinh tế, tham gia giải quyết chế độ, chính sách cho cựu TNXP.

Có nhiều tổ chức Hội, hội viên đạt thành tích tiêu biểu, xuất sắc đã được khen thưởng:

• Về tập thể: Được Trung ương Hội tặng 08 cờ thi đua và 28 bằng khen; được UBND tỉnh tặng 06 bằng khen.

Kỷ niệm 70 năm ngày Truyền thống lực lượng TNXP Việt Nam (15/7/1950-15/7/2020) là một dịp để cán bộ, hội viên cựu TNXP ôn lại lịch sử truyền thống hào hùng của Lực lượng TNXP Việt Nam nói chung, Lực lượng TNXP chiến khu Việt Bắc và lực lượng TNXP tỉnh Bắc Kạn nói riêng, để sống lại những kỷ niệm sâu sắc của một thời tuổi trẻ rèn luyện cống hiến và trưởng thành, để phấn khởi tự hào phát huy truyền thống TNXP trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc.