PHAN ĐÌNH PHÙNG - VỊ CHỦ TƯỚNG KIÊN TRUNG TRÊN NGÀN TRƯỞI
PHAN ĐÌNH PHÙNG: VỊ CHỦ TƯỚNG KIÊN TRUNG TRÊN NGÀN TRƯỞI
Trong lịch sử đấu tranh chống thực dân Pháp cuối thế kỷ XIX, có một cái tên đã trở thành nỗi khiếp sợ của kẻ thù và là niềm tự hào của nhân dân vùng linh địa Hà Tĩnh. Đó chính là Phan Đình Phùng — vị thủ lĩnh cao nhất của phong trào Cần Vương, người đã giữ vững ngọn lửa kháng chiến suốt 10 năm ròng rã.
1. Chân dung người trí thức cương trực
Phan Đình Phùng (1847 – 1895), hiệu là Châu Phong, sinh ra trong một gia đình khoa bảng tại làng Đông Thái, huyện La Sơn (nay là xã Tùng Ảnh, huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh). Là người học rộng tài cao, từng đỗ Đình nguyên Tiến sĩ và giữ chức Ngự sử trong triều đình Huế, ông nổi tiếng là vị quan cương trực, không ngại va chạm với quyền thần để bảo vệ chính nghĩa và kỷ cương phép nước.
2. Ngọn cờ đầu của phong trào Hương Khê
Khi vận nước ngả nghiêng, hưởng ứng chiếu Cần Vương của vua Hàm Nghi, Phan Đình Phùng đã từ bỏ chốn quan trường để về quê mộ quân khởi nghĩa. Dưới sự lãnh đạo của ông, cuộc khởi nghĩa Hương Khê đã đạt được những thành tựu phi thường:
Xây dựng căn cứ hiểm yếu: Thiết lập hệ thống đồn lũy vững chắc tại vùng núi Vụ Quang, Ngàn Trươi, địa bàn trải rộng khắp bốn tỉnh Thanh - Nghệ - Tĩnh - Quảng Bình.
Sáng tạo trong quân sự: Cùng với trợ thủ đắc lực Cao Thắng, ông đã tổ chức quân đội quy củ và đặc biệt là kỳ tích tự đúc súng trường theo mẫu súng của Pháp, giúp nghĩa quân có vũ khí đối trọng với kẻ thù.
Chiến công vang dội: Chỉ huy nhiều trận đánh lớn, tiêu biểu là chiến thắng Vụ Quang (1894), làm lung lay ý chí xâm lược của thực dân Pháp.
3. Khí tiết lẫm liệt trước mọi cám dỗ
Thực dân Pháp và tay sai đã dùng mọi thủ đoạn từ dụ dỗ đến uy hiếp, thậm chí quật mồ mả tổ tiên và bắt giữ người thân để ép ông đầu hàng. Tuy nhiên, câu trả lời của ông đã đi vào sử sách: "Nếu ta vì nhà mà quên nước, thì khi nước mất, nhà ta còn được sao?". Ông đã giữ trọn lòng trung với nước, với dân cho đến hơi thở cuối cùng vào cuối năm 1895.
4. Giá trị tiếp nối cho thế hệ mai sau
Phan Đình Phùng là hiện thân của tinh thần bất khuất và nhân cách thanh cao của người trí thức Việt Nam. Cuộc đời ông để lại bài học sâu sắc về sự tận hiến vì độc lập dân tộc. Tấm gương của vị Đình nguyên Tiến sĩ cầm súng đánh giặc mãi là nguồn động lực để thế hệ trẻ hôm nay rèn luyện bản lĩnh, không lùi bước trước khó khăn và luôn đặt lợi ích của Tổ quốc lên trên hết.
