Sùng Phái Sinh – Người đội trưởng du kích kiên cường của núi rừng Tây Bắc

Từ năm 1949 đến 1954, Sùng Phái Sinh tham gia chiến đấu bảo vệ làng bản. Đồng chí luôn luôn nêu cao tinh thần hăng say đánh giặc, kiên trì vận động, tổ chức nhân dân, chiến đấu dũng cảm, mưu trĩ, một mình cũng kiên quyết đánh địch, bảo vệ tính mạng và tài sản của đồng bào, chỉ huy linh hoạt, táo bạo, biết phát huy truyền thống lấy ít đánh nhiều, lợi dụng địa hình rừng núi để diệt địch. Đồng chí còn tích cực tuyên truyền giác ngộ đồng bào, vạch rõ âm mưu giặc chia rẽ giữa các dân tộc, xây dựng khối đoàn kết giữa các bản làng ngày một tốt hơn.

Tháng 9 năm 1951, bốn lần địch càn vào xã cướp thóc, ngô và thuốc phiện của dân, ba lần chúng tới tuy chỉ có một mình nhưng Sùng Phái Sinh đã chủ động đánh địch ngay từ khi chúng chưa vào tới bản, bắn chết 10 tên, buộc chúng phải rút chạy. Lần thứ tư, chúng huy động 300 quân từ ba hướng cản vào xã; đồng chí Sùng Phái Sinh báo cho cán bộ và nhân dân tạm lánh, còn mình khôn khéo lợi dụng rừng cây, di chuyên cả trên ba hướng, lúc nấp, bắn, toán địch này, lúc bắn toán địch kia, kéo chúng lại gần nhau. Sau khi bắn chết 3 tên, bắn bị thương nhiều tên và quan sát thấy chúng đã bắt đầu bắn lẫn nhau, đồng chí nhanh nhẹn lẩn vào rừng. Chúng bắn nhau loạn xạ một hồi, rồi tưởng lực lượng ta đông nên xô nhau bỏ chạy về đồn. Qua 4 lần tự động đánh địch, đồng chí đã xây dựng được lòng tin của nhân dân, nhiều thanh niên xung phong vào đội du kích đánh giặc giữ làng.

Tháng 2 năm 1952, địch lên cướp phá ở Mai Thuận, đồng chí Sùng Phái Sinh chỉ huy tổ du kích diệt 4 tên tại chỗ, buộc chúng phải rút. Ngày hôm sau chúng lên 150 tên, thấy lực lượng địch đông, đồng chí cho chiến sĩ rút, còn mình ở lại luồn rừng, lợi dụng núi cao, khe đá, ẩn nấp bắn tỉa diệt 7 tên, trong đó có tên quan ba chỉ huy, em trai tên vua Mèo phản động Đèo Văn Long, làm địch rất hoang mang, tháo chạy.

Cuối năm 1952, đồng chí Sùng Phái Sinh dẫn bộ đội đến bao vây đồn Tuần Giáo. Đồng chí gọi hàng được 25 tên, tạo điều kiện cho bộ đội chiếm đồn không tốn một viên đạn. Sau đó Sùng Phái Sinh còn chỉ huy du kích về bản Phênh Pi và Tênh La truy quét bọn tàn binh, bắt sống 1 tên Pháp, buộc nó khai nơi cất giấu súng đạn, lấy được 60 khẩu súng và nhiều đạn.

Năm 1953, địch rút chạy khỏi Nà Sản, Sùng Phái Sinh chỉ huy du kích xuyên rừng, đón đường, vây bắt, được 20 tên giặc.

Suốt 5 năm hoạt động, đồng chí Sùng Phái Sinh đã làm tốt công tác xây dựng cơ sở cách mạng trên rẻo cao miền Tây Bắc, nêu tấm gương về chịu đựng gian khổ, tích cực công tác, hết lòng bảo vệ cán bộ, kiên quyết phá tan âm mưu chia rẽ dân tộc của địch. Khi mất liên lạc với cán bộ, đồng chí ăn rau, củ rừng thay cơm, xuyên rừng đi tìm cho kỳ được để tiếp tục hoạt động. Đồng chí đã vận động, xây dựng được cơ sở cách mạng ở 16 bản, giáo dục tinh thần tương trợ lẫn nhau và lập được 50 tổ sản xuất, xây dựng quan hệ tốt đẹp giữa dân tộc Mèo và dân tộc Thái, được nhân dân tin yêu.

Đồng chí Sùng Phái Sinh đã được tặng thưởng 1 Huân chương Chiến công hạng nhất, 2 lần là Chiến sĩ thi đua của Quân khu Tây Bắc.

1. Quê hương Pú Nhung và con đường đến với cách mạng

Sùng Phái Sinh sinh năm 1915, là người dân tộc Mông, quê ở xã Pú Nhung, huyện Tuần Giáo, tỉnh Điện Biên ngày nay. Ông trưởng thành giữa núi rừng Tây Bắc, nơi đồng bào các dân tộc có truyền thống đoàn kết, gắn bó với bản làng và kiên cường đấu tranh bảo vệ quê hương.

Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945, thực dân Pháp quay trở lại chiếm đóng nhiều địa bàn ở vùng Tây Bắc. Nhân dân Pú Nhung phải chịu nhiều khó khăn, bị áp bức, cuộc sống và sản xuất bị đe dọa. Trước tình hình ấy, đồng bào người Mông cùng các dân tộc anh em đã đoàn kết, đứng lên đấu tranh dưới sự lãnh đạo của tổ chức cách mạng.

Trong phong trào đó, Sùng Phái Sinh trở thành một trong những người có vai trò quan trọng trong việc tổ chức lực lượng du kích, vận động nhân dân và bảo vệ cơ sở cách mạng tại địa phương.

2. Người đội trưởng du kích Pú Nhung kiên cường, mưu trí

Trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, điều kiện chiến đấu của lực lượng du kích Pú Nhung vô cùng thiếu thốn. Các chiến sĩ chủ yếu dựa vào lòng yêu nước, sự đoàn kết và hiểu biết địa hình núi rừng để chống lại đối phương có ưu thế về trang bị.

Với cương vị đội trưởng, Sùng Phái Sinh đã thể hiện tinh thần dũng cảm, sự kiên trì và khả năng tổ chức lực lượng. Dưới sự chỉ huy của ông, đội du kích Pú Nhung tham gia chiến đấu tại các đồn Bản Chăn và Phiêng Pi. Những hoạt động ấy góp phần làm suy yếu sự kiểm soát của đối phương, bảo vệ địa bàn và củng cố phong trào kháng chiến ở địa phương.

Điều đáng quý ở Sùng Phái Sinh không chỉ là lòng gan dạ trên chiến trường mà còn là khả năng phát huy sức mạnh của nhân dân. Trong hoàn cảnh thiếu thốn, ông cùng đồng đội dựa vào sự che chở, giúp đỡ của đồng bào, từng bước xây dựng lực lượng và duy trì hoạt động cách mạng.

Những đóng góp đó cho thấy sức mạnh của cuộc kháng chiến không chỉ nằm ở vũ khí hay số lượng chiến sĩ, mà còn bắt nguồn từ lòng dân, tinh thần đoàn kết và quyết tâm bảo vệ quê hương.

3. Xây dựng cơ sở cách mạng, chăm lo đời sống nhân dân

Một dấu ấn quan trọng trong hoạt động của Sùng Phái Sinh là công tác vận động quần chúng và xây dựng cơ sở cách mạng tại các bản làng vùng cao.

Theo tư liệu của Báo và Phát thanh, Truyền hình Điện Biên, ông đã góp phần xây dựng cơ sở cách mạng ở 16 bản, đồng thời tổ chức khoảng 50 tổ sản xuất nhằm hỗ trợ đời sống nhân dân và cung cấp lương thực, thực phẩm cho bộ đội. Ông cũng được ghi nhận về tinh thần bảo vệ cán bộ, gắn bó với đồng bào và kiên quyết đấu tranh trước những âm mưu chia rẽ các dân tộc.

Những công việc ấy có ý nghĩa rất lớn trong điều kiện chiến tranh. Khi người dân có niềm tin, các bản làng đoàn kết và cơ sở cách mạng được củng cố, lực lượng kháng chiến có thêm chỗ dựa vững chắc để tiếp tục hoạt động.

Qua đó, Sùng Phái Sinh thể hiện phẩm chất của một người cán bộ gần dân, hiểu dân, biết dựa vào nhân dân để hoàn thành nhiệm vụ. Ông không chỉ góp sức trong chiến đấu mà còn đóng góp vào việc duy trì sản xuất, bảo vệ cuộc sống của đồng bào và xây dựng phong trào cách mạng trên quê hương.

4. Sự ghi nhận của Đảng và Nhà nước

Những thành tích trong kháng chiến đã giúp Sùng Phái Sinh trở thành một tấm gương tiêu biểu của lực lượng du kích Pú Nhung.

Theo tư liệu được Báo và Phát thanh, Truyền hình Điện Biên công bố, ông hai lần được Quân khu Tây Bắc tặng danh hiệu Chiến sĩ thi đua và được trao Huân chương Chiến công hạng Nhất. Đặc biệt, ngày 7 tháng 5 năm 1956, ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh ký quyết định phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, đồng thời được tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba.

Đây là sự ghi nhận đối với những đóng góp và thành tích của ông trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đồng thời thể hiện sự trân trọng đối với đồng bào các dân tộc vùng Tây Bắc đã góp sức vào sự nghiệp đấu tranh giành độc lập dân tộc.

Ngày nay, tên tuổi Sùng Phái Sinh vẫn được nhắc đến trong lịch sử cách mạng địa phương. Tại thành phố Điện Biên Phủ có con đường mang tên ông, như một cách lưu giữ ký ức về người đội trưởng du kích gắn bó với quê hương Pú Nhung.

5. Bài học còn lại cho các thế hệ hôm nay

Nhìn lại cuộc đời và những đóng góp của anh hùng Sùng Phái Sinh, chúng ta có thể hiểu sâu sắc hơn giá trị của lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và sức mạnh đoàn kết dân tộc.

Ông là một trong những người con của núi rừng Tây Bắc đã góp phần bảo vệ quê hương trong những năm tháng chiến tranh gian khổ. Từ việc tổ chức lực lượng du kích, tham gia chiến đấu đến vận động nhân dân xây dựng cơ sở cách mạng, những đóng góp của ông cho thấy một điều: người anh hùng không chỉ được ghi nhớ bởi thành tích chiến đấu mà còn bởi trách nhiệm đối với cộng đồng và sự tận tâm với nhân dân.

Đối với thế hệ trẻ hôm nay, tấm gương Sùng Phái Sinh nhắc nhở mỗi người cần biết trân trọng hòa bình, ghi nhớ công lao của các thế hệ đi trước, sống có trách nhiệm với gia đình và xã hội, đoàn kết, chăm chỉ học tập và góp sức xây dựng quê hương, đất nước.

Ngày 7 tháng 5 năm 1956, Sùng Phái Sinh được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tặng thưởng Huân chương Quân công hạng ba và danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Năm 1963, đồng chí qua đời sau một cơn bạo bệnh, hưởng thọ 48 tuổi.