Tầm nhìn của Nguyễn Ái Quốc trong lựa chọn Cao Bằng khi trở về tổ quốc và chuẩn bị tổng khởi nghĩa giành chính quyền ở Việt Nam (1941–1945) P4

3. Cao Bằng - nơi thí điểm xây dựng Mặt trận Việt Minh

Việc lựa chọn Cao Bằng làm địa bàn thí điểm xây dựng Mặt trận Việt Minh phản ánh rõ phương pháp cách mạng khoa học của Nguyễn Ái Quốc: thông qua thực tiễn để kiểm nghiệm và phát triển lý luận. Cao Bằng là vùng có kết cấu xã hội điển hình của khu vực miền núi Việt Nam, với đông đảo đồng bào các dân tộc thiểu số, đời sống kinh tế còn nhiều khó khăn nhưng có truyền thống yêu nước và tinh thần cộng đồng bền chặt. Đây là môi trường thuận lợi để thử nghiệm một mô hình mặt trận vừa bảo đảm tính đại đoàn kết dân tộc, vừa giữ vững vai trò lãnh đạo của Đảng.

Với quan điểm đó, Người trực tiếp bắt tay thực hiện chương trình thí điểm Việt Minh, tổ chức các Hội cứu quốc tại ba châu Hà Quảng, Hòa An, Nguyên Bình. Tại đây Người đã mở nhiều lớp huấn luyện cho cán bộ cách mạng, trực tiếp làm giảng viên huấn luyện về cách thức tổ chức các hội cứu quốc, giảng giải về chủ trương, mục đích, điều lệ của Mặt trận Việt Minh. Các cán bộ của Cao Bằng tiếp thu nhanh chóng những bài giảng rồi trở lại cơ sở, lăn lộn với phong trào. Kết quả là “Chỉ trong vòng 3 tháng, từ tháng 2 đến tháng 4-1941, phong trào Việt Minh đã lan rộng khắp ba châu Hòa An, Hà Quảng, Nguyên Bình, thu hút tới 2.000 hội viên trong các tổ chức cứu quốc, gồm đủ các thành phần dân tộc Tày, Nùng, Kinh, Dao, Mông...; đủ các lứa tuổi, đủ các giới: thanh niên, phụ nữ, phụ lão, nhi đồng”1. Trước sự lớn mạnh của các đoàn thể cứu quốc ở 3 châu thí điểm, tháng 4-1941, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc chỉ đạo Hội nghị cán bộ Cao Bằng tại Goọc Mu (Pác Bó, Trường Hà) để rút kinh nghiệm về tổ chức Mặt trận Việt Minh. Hội nghị đánh giá: “công tác Việt Minh ở ba châu thí điểm đạt kết quả rất cao; Chương trình, Điều lệ Việt Minh là rất rõ ràng, dễ hiểu, dễ nhớ, rất thiết thực, phù hợp với nguyện vọng của nhân dân, vì vậy có sức lôi cuôn các tầng lớp quần chúng tham gia đông đảo”2.

Công tác thí điểm Mặt trận Việt Minh ở Cao Bằng thành công đã lan tỏa sang các vùng phụ cận như Bắc Kạn, Lạng Sơn, Hà Giang..., tạo nên tính chất rộng rãi, vững chắc của phong trào. Đó là cơ sở thực tiễn quan trọng để Đảng và lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc mở rộng mặt trận ra phạm vi toàn quốc, chuẩn bị lực lượng chính trị cho Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945.