THƯỢNG TƯỚNG NGUYỄN CHÍ VỊNH - TẦM NHÌN CHIẾN LƯỢC VÀ DẤU ẤN ĐỐI NGOẠI QUỐC PHÒNG VIỆT NAM

Trong lịch sử Quân đội nhân dân Việt Nam thời kỳ đổi mới và hội nhập quốc tế, Thượng tướng, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Chí Vịnh (1957 – 2023) đứng ở vị trí một nhà lãnh đạo, nhà tình báo kiệt xuất và nhà ngoại giao quốc phòng tài ba. Là con trai của Thượng tướng Nguyễn Chí Thanh – người anh hùng huyền thoại của cách mạng Việt Nam, ông không chỉ nối nghiệp binh nghiệp gia đình mà còn tự mình khẳng định vị thế một trí thức quân sự mang tầm nhìn chiến lược sâu rộng.

​Người chiến sĩ tình báo và dấu ấn ở Tổng cục II

​Sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng, Nguyễn Chí Vịnh bước vào quân ngũ từ rất sớm. Ông đã dành phần lớn chặng đường đầu tiên của cuộc đời binh nghiệp để cống hiến cho ngành Tình báo Quốc phòng.

​Trải qua nhiều vị trí từ chiến sĩ trinh sát, cán bộ nghiên cứu đến khi giữ chức vụ Tổng cục trưởng Tổng cục II (Bộ Quốc phòng), ông đã cùng tập thể lãnh đạo ngành Tình báo Quân đội hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ nắm bắt, phân tích và dự báo tình hình chiến lược. Những thông tin, đánh giá chính xác của ngành Tình báo trong giai đoạn ông chỉ huy đã giúp Đảng, Nhà nước và Quân đội chủ động xử lý hiệu quả các tình huống phức tạp, bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và lợi ích quốc gia từ sớm, từ xa.

​Kiến trúc sư của chính sách Đối ngoại Quốc phòng thời kỳ mới

​Sau khi hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ ở Tổng cục II, ông được bổ nhiệm làm Thứ trưởng Bộ Quốc phòng phụ trách công tác đối ngoại và tình báo (2009 – 2021). Đây cũng là thời điểm công tác đối ngoại quốc phòng Việt Nam có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhất.

​Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh được ví như "kiến trúc sư" cho đường lối đối ngoại quốc phòng đa phương hóa, đa dạng hóa của Việt Nam. Ông là người trực tiếp tham gia xây dựng và bảo vệ quan điểm "Bốn không" trong chính sách quốc phòng Việt Nam, góp phần giữ vững môi trường hòa bình, ổn định mà vẫn kiên quyết bảo vệ chủ quyền lãnh thổ.

​Dưới sự chỉ đạo trực tiếp của ông, Việt Nam đã đạt được những thành tựu đối ngoại quốc phòng lịch sử:

​Tham gia Lực lượng Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp Quốc (2014): Đưa cán bộ, chiến sĩ và Bệnh viện dã chiến của Quân đội nhân dân Việt Nam lên đường làm nhiệm vụ quốc tế tại Nam Xu-đăng và Trung Phi, khẳng định Việt Nam là thành viên trách nhiệm của cộng đồng quốc tế.

​Hợp tác xử lý hậu quả chiến tranh: Ông đóng vai trò nòng cốt trong việc thúc đẩy hợp tác với Mỹ để tẩy độc dioxin tại sân bay Đà Nẵng, sân bay Biên Hòa và rà phá bom mìn, biến những đau thương quá khứ thành điểm tựa cho sự hợp tác và hàn gắn quan hệ hai nước.

​Nhà lý luận và tác giả của di sản tư tưởng sắc bén

​Không chỉ là một nhà hành động, Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh còn là một nhà nghiên cứu sâu sắc về khoa học quân sự và quan hệ quốc tế. Ông liên tục đóng góp nhiều bài viết, bài phát biểu sắc bén tại các diễn đàn an ninh khu vực như Hội nghị Thượng đỉnh An ninh Châu Á (Đối thoại Shangri-La).

​Những năm cuối đời, ông dồn tâm huyết đúc kết kinh nghiệm qua các tác phẩm sách có giá trị thực tiễn và lịch sử to lớn, nổi bật là cuốn hồi ký Người Thầy – tác phẩm tri ân Thiếu tướng, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Đặng Trần Đức (Ba Quốc), đồng thời hé lộ những góc nhìn chân thực, sâu sắc về nghề tình báo và nghệ thuật dùng người.

​Tấm lòng tận tụy vì nước, vì dân

​Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh qua đời vào tháng 9 năm 2023 sau một thời gian lâm bệnh nặng, để lại niềm tiếc thương vô hạn cho đồng chí, đồng đội và nhân dân. Với những cống hiến đặc biệt xuất sắc, ông đã được Đảng, Nhà nước trao tặng nhiều huân, huy chương cao quý của Việt Nam cũng như nhiều phần thưởng uy tín từ các quốc gia trên thế giới.

​Cuộc đời của Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh là minh chứng sống động cho bản lĩnh của một tướng lĩnh thời bình: luôn kiên định mục tiêu độc lập dân tộc, kiên quyết giữ vững chủ quyền nhưng luôn mềm dẻo, khôn khéo trong tư duy ngoại giao để bảo vệ đất nước bằng hòa bình. Di sản và tầm nhìn của ông vẫn luôn là kim chỉ nam quan trọng cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hôm nay.