Tinh thần Tô Hiệu

Lựa chọn con đường cách mạng theo Đảng, đấu tranh vì nước, vì dân, đồng chí Tô Hiệu đã trở thành tấm gương tiêu biểu của người thanh niên Việt Nam yêu nước chân chính.

Triển lãm tư liệu, ảnh về thân thế, sự nghiệp và cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí Tô Hiệu qua các thời kỳ. Ảnh: TTXVNCách đây 78 năm, trái tim người cộng sản trẻ tuổi, giàu nhiệt huyết Tô Hiệu ngừng đập tại Nhà tù Sơn La (7/3/1944).Hy sinh khi mới chỉ 32 tuổi, sự ra đi oanh liệt của đồng chí đã góp phần tô thắm lá cờ cách mạng, chuẩn bị cho đất nước nở hoa độc lập, kết quả tự do.Nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười đã khẳng định: “Cuộc đời đồng chí (Tô Hiệu) tuy ngắn ngủi, nhưng những cống hiến của đồng chí cho dân tộc, cho cách mạng, thật là to lớn."Lựa chọn con đường cách mạng theo Đảng, đấu tranh vì nước, vì dân, đồng chí Tô Hiệu đã trở thành tấm gương tiêu biểu của người thanh niên Việt Nam yêu nước chân chính. Đây cũng là minh chứng sinh động về sự phát triển, lan tỏa mạnh mẽ của lý tưởng cộng sản trong phong trào yêu nước Việt Nam sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời.Sáng mãi tinh thần Tô HiệuTrong cuốn "Tinh thần Tô Hiệu," Đại Tướng Văn Tiến Dũng, người bạn tù của Tô Hiệu, kể lại: “Tuy thể xác bị bệnh lao phổi tàn phá, nhưng đồng chí vẫn vượt lên bệnh tật, tổ chức công tác tuyên truyền cách mạng. Biến nhà tù đế quốc thành trường học cách mạng, mở các lớp học văn hóa, chính trị, quân sự, bồi dưỡng giảng viên, hướng dẫn các cuộc đấu tranh. Tinh thần hi sinh tận tụy vì Đảng, vì dân của anh có sức cuốn hút, thuyết phục cám hóa rất lớn. Đồng chí là người thấy, người anh được mọi người tin yêu cảm phục.”Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phạm Hồng Chương (Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh), để hình thành nên một “tinh thần Tô Hiệu” ngời sáng như vậy là một quá trình chuyển hóa từ chủ nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa cộng sản của đồng chí Tô Hiệu. Quá trình này có 4 giai đoạn.Sinh năm 1912, đồng chí Tô Hiệu lớn lên trong một gia đình nhà nho giàu truyền thống yêu nước và cách mạng tại làng Xuân Cầu, xã Nghĩa Trụ, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên.Từ tuổi thiếu niên, mới 14 tuổi, Tô Hiệu đã tích cực tham gia phong trào yêu nước của học sinh như tham gia vào phong trào bãi khóa đòi để tang chí sỹ Phan Châu Trinh (1926).Vì hoạt động yêu nước đó, Tô Hiệu đã bị buộc phải thôi học. Đây là bước chuyển đầu tiên của Tô Hiệu ở tuổi niên thiếu.Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phạm Hồng Chương nhận định bước chuyển này hoàn toàn tự nhiên của một người Việt Nam khi được kích hoạt bởi chủ nghĩa yêu nước trong dòng máu của dân tộc.Bị nhà trường thực dân tại Hải Dương buộc thôi học, đồng chí Tô Hiệu đã lên Hà Nội học tập và tích cực tuyên truyền tinh thần yêu nước trong học sinh, sinh viên.Với nhiệt huyết của tuổi trẻ, và những đóng góp tích cực, hiệu quả trong phong trào yêu nước, đồng chí đã được kết nạp vào Học sinh Đoàn, một đoàn thể quần chúng do Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên thành lập.Là Hội viên tích cực của Học sinh Đoàn, đồng chí đã hăng hái tham gia các cuộc mít tinh, biểu tình, rải truyền đơn, treo cờ nhân dịp các lễ hội hay kỷ niệm Ngày Quốc tế Lao động, kỷ niệm Cách mạng tháng Mười Nga... và tham gia đội thanh niên xích vệ, làm nhiệm vụ bảo vệ các cuộc đấu tranh. Đây là bước chuyển thứ hai của đồng chí Tô Hiệu khi tự nguyện hoạt động cách mạng có tổ chức lúc bước vào tuổi thanh niên.Trước sự theo dõi gắt gao của thực dân Pháp, năm 1930, đồng chí Tô Hiệu đã vào Sài Gòn hoạt động.Do hấp thụ được tinh thần cách mạng của người anh Tô Chấn - thời điểm đó là Đảng trưởng kỳ Bộ Nam Kỳ của Việt Nam Quốc dân Đảng- và được sự động viên, giúp đỡ của anh trai, đồng chí Tô Hiệu đã trở thành một nhà hoạt động cách mạng chuyên nghiệp với tư cách là đảng viên của Việt Nam Quốc dân Đảng.Có thể nói đây là bước chuyển thứ ba rất quyết liệt, quả cảm của Tô Hiệu khi trở thành một nhà hoạt động chính trị với việc tham gia một tổ chức chính trị theo xu hướng dân tộc chủ nghĩa.Năm 1930, đồng chí bị thực dân Pháp bắt ở Sài Gòn, kết án 4 năm tù khổ sai, đày đi Côn Đảo.Tại chính nơi địa ngục trần gian này, đồng chí được tiếp xúc với những chiến sỹ cộng sản thế hệ đi trước như Nguyễn Hới, Ngô Gia Tự, Tôn Đức Thắng, Phạm Hùng, Tống Văn Trân, và đã tham gia nghiên cứu, học tập, tiếp thu lý tưởng cộng sản, tích cực hoạt động dưới sự tổ chức chỉ đạo của chi bộ Đảng trong nhà tù.Năm 1932, đồng chí được kết nạp vào Đảng Cộng sản Đông Dương. Đây là bước chuyển thứ tư, bước chuyển quyết định đến toàn bộ hoạt động của người chiến sỹ cộng sản tiên phong, để Tô Hiệu có những đóng góp quan trọng cho Đảng và cách mạng nước ta với một “tinh thần Tô Hiệu” tiên phong, dũng cảm.Năm 1934 ra tù, đồng chí bị đưa về quản thúc ở quê nhà. Sau đó, đồng chí tìm cách lên Hà Nội để bắt liên lạc với tổ chức, tham gia tái lập hệ thống tổ chức Đảng và khôi phục phong trào cách mạng ở Bắc Kỳ.Tháng 5/1937, đồng chí được bầu vào Ban Thường vụ Xứ ủy lâm thời Bắc Kỳ; tháng 11/1937 được cử làm Ủy viên Thường vụ Liên Xứ ủy Bắc Kỳ-Bắc Trung Kỳ.Đầu năm 1939, đồng chí được cử phụ trách Khu B (sau là Liên tỉnh B), trực tiếp phụ trách Thành ủy Hải Phòng.Tháng 12/1939, đồng chí bị thực dân Pháp bắt lần thứ hai, bị giam ở Đề lao Hải Phòng, Nhà tù Hỏa Lò, rồi bị kết án 5 năm tù, đày lên Nhà tù Sơn La và hy sinh khi mới 32 tuổi.Đánh giá về sự nghiệp cách mạng tuy ngắn ngủi những rất đỗi vẻ vang cũng như quá trình chuyển biến tư tưởng chính trị cách mạng của đồng chí Tô Hiệu, Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phạm Hồng Chương cho rằng quá trình chuyển biến này đã làm sáng tỏ và sâu sắc hơn giá trị tinh thần cốt lõi của chủ nghĩa yêu nước Việt Nam khi được soi sáng, định hướng bằng học thuyết cách mạng khoa học Marx-Lenin.Nhà lãnh đạo tài năng, nhiều đóng góp cho sự nghiệp xây dựng ĐảngTừ một đảng viên Việt Nam Quốc dân đảng, Tô Hiệu trở thành đảng viên cộng sản ở một chi bộ đặc biệt - chi bộ Chỉ Tồn, chi bộ đảng đầu tiên ở Côn Đảo.Và chính môi trường “địa ngục trần gian” này đã trui rèn Tô Hiệu thành người cộng sản với những tố chất đặc biệt, là nền tảng để đồng chí trở thành người lãnh đạo tài năng, có nhiều đóng góp lớn cho công tác xây dựng Đảng.