Trận công kiên kéo dài hơn 1 tháng (1)
Trong Chiến dịch Điện Biên Phủ, cả quân ta và quân Pháp đều nỗ lực củng cố chỗ đứng trên cứ điểm C1
Cao điểm chiến lược
Cứ điểm C1, được thực dân Pháp đặt tên là Éliane 1, thuộc cụm cứ điểm Éliane. Đây là một trong những cao điểm phía Đông tạo nên “bức bình phong” che chắn hữu hiệu, hình thành hướng phòng ngự chủ yếu để ngăn chặn đối phương tấn công từ phía Đông và Đông Bắc đánh vào trung tâm Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ và sân bay Mường Thanh - con át chủ bài của thực dân Pháp.
Cứ điểm C1 nằm trên điểm cao 493, với độ cao 50m, sườn dốc thoai thoải, ở giữa các cứ điểm A1, D1, D3. Tại đây, thực dân Pháp bố trí Đại đội 3, Tiểu đoàn 1, Trung đoàn bộ binh Morocco số 4 trấn giữ. Ngoài ra, chúng còn có sự hỗ trợ của Tiểu đoàn dù thuộc địa số 6, Tiểu đoàn ngụy số 5, một đại đội của Tiểu đoàn dù xung kích số 8.
Về vũ khí, quân Pháp mạnh hơn ta rất nhiều. Chúng có cả súng phun lửa - một loại hỏa lực lợi hại, lần đầu tiên sử dụng ở chiến trường Việt Nam và duy nhất ở trận chiến trên cứ điểm C1. Địch lại có sự chi viện của pháo binh ở Hồng Cúm, của các khẩu trọng liên 4 nòng ở cứ điểm C2 liền kề và ở đầu cầu Mường Thanh chỉ cách trận địa ta vài trăm mét. Ngoài ra máy bay địch thường xuyên ném bom, kể cả bom cháy napalm xuống trận địa ta.
Cứ điểm C1 có vị trí cực kỳ quan trọng. Trong cuốn hồi ký “Điện Biên Phủ - Điểm hẹn lịch sử”, Đại tướng Tổng Tư lệnh Võ Nguyên Giáp đánh giá 5 ngọn đồi phía đông (E1, D1, C1, C2, A1) là tấm lá chắn thép, là thành lũy bảo vệ cho cả Tập đoàn cứ điểm của quân Pháp ở Điện Biên Phủ. Trong đó, C1 và A1 tuy thấp hơn E1, D1, nhưng lại có vị trí quan trọng hơn nhiều, bởi chúng chỉ cách Sở chỉ huy của De Castries vài trăm mét và trực tiếp kiểm soát 2 chiếc cầu qua sông Nậm Rốm. Nếu ta chiếm được C1, A1 thì sẽ phá được thế phòng thủ liên hoàn của địch ở hai bên bờ sông Nậm Rốm, đồng thời khống chế được các cứ điểm trên cánh đồng Mường Thanh bằng hỏa lực bắn thẳng của ta… Chính vì vậy, cả quân ta và quân Pháp đều nỗ lực củng cố chỗ đứng trên ngọn đồi này.
Trận công kiên kéo dài hơn 1 tháng
Sau 10 ngày (từ ngày 18 đến 27-3-1954), bộ đội ta trên toàn mặt trận tích cực đồng loạt đào được hơn 100km giao thông hào trục chính chạy vòng quanh phân khu trung tâm của Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ và các đường hào tấn công chọc thẳng vào những vị trí tiền tiêu của quân Pháp. Chiếc thòng lọng thít quanh cổ địch đã chính thức hoàn thành.
Trận đánh tiêu diệt cứ điểm Đồi C1 do đồng chí Vũ Lăng (sau này là Thượng tướng, Giám đốc Học viện Lục quân), Trung đoàn trưởng Trung đoàn 98, Đại đoàn 316 (nay là Sư đoàn 316, Quân khu 2) là tổng chỉ huy và kéo dài hơn 1 tháng.
