Từ chiến hào đến phòng khám – Hành trình không ngừng cống hiến của người lính quân y

Có người dành tuổi trẻ để cầm súng.

Có người dành cả cuộc đời để cứu người.

Nhưng có những con người đã làm được cả hai.

Khi tìm hiểu về những cựu chiến binh đang sinh sống trên quê hương Thái Nguyên, tôi đặc biệt xúc động trước câu chuyện của Đại tá, Thầy thuốc ưu tú Trần Văn Nhân.

Điều khiến tôi khâm phục không chỉ là những năm tháng ông đi qua chiến tranh, mà còn là cách ông tiếp tục cống hiến sau khi tiếng súng đã lùi xa.

Đó là một cuộc đời mà mỗi chặng đường đều gắn với hai chữ phụng sự.

Ông sinh năm 1950 tại huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình, trong một gia đình có truyền thống cách mạng. Cha ông là một thầy thuốc đông y, vì thế từ nhỏ ông đã được chứng kiến hình ảnh người cha tận tụy chữa bệnh cứu người. Có lẽ những bài học đầu tiên về lòng nhân ái đã được gieo vào trái tim cậu bé Trần Văn Nhân từ những năm tháng ấy.

Năm 1969, khi đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh, chàng thanh niên Trần Văn Nhân tình nguyện nhập ngũ.

Sau thời gian huấn luyện tại Sư đoàn 304B trên địa bàn Phú Bình (Thái Nguyên), ông được biên chế vào Tiểu đoàn 923, Đoàn 766, Bộ Tư lệnh 959, làm nhiệm vụ quốc tế tại nước bạn Lào.

Những cánh rừng Sầm Nưa là nơi ông bước vào những trận chiến đầu tiên.

Đó là những ngày hành quân xuyên rừng, mang theo trên vai khẩu súng, ba lô và niềm tin chiến thắng.

Ông từng kể, trong một trận đánh cuối năm 1969, với một khẩu trung liên, vài quả lựu đạn và chút lương khô mang theo, ông đã xung phong giữ một quả đồi sát vị trí của lực lượng phỉ Vàng Pao và hoàn thành nhiệm vụ. Thành tích ấy giúp ông được đơn vị biểu dương.

Nhưng chính chiến trường lại mở ra cho ông một con đường khác.

Sau nhiều lần tham gia cứu chữa đồng đội bị thương, ông được đơn vị đào tạo cấp tốc để trở thành y tá chiến trường.

Từ đây, bên cạnh khẩu súng, ông còn mang theo túi cứu thương.

Nếu trước đó nhiệm vụ của ông là tiêu diệt kẻ thù thì từ lúc ấy, nhiệm vụ lớn nhất là giành lại sự sống cho đồng đội.

Ông nhớ mãi trận đánh tại điểm cao Hội Chén, thuộc tỉnh Sầm Nưa (Lào), vào khoảng tháng 9 năm 1971.

Trận chiến vô cùng ác liệt.

Đơn vị phải rút lui.

Là người làm nhiệm vụ tải thương, ông là người rời trận địa cuối cùng.

Một mình cõng một đồng đội nặng hơn 60 kg vượt qua bom đạn, trong khi bản thân chỉ nặng hơn 40 kg.

Nhiều năm sau, khi nhớ lại, ông vẫn không hiểu vì sao mình lại có thể khỏe đến như vậy.

Có lẽ đó là sức mạnh của tình đồng đội.

Là ý chí của người lính.

Là lời thề "không bỏ lại đồng đội phía sau".

Cuối năm 1971, ông vinh dự được kết nạp vào Đảng ngay tại chiến trường.

Đó là dấu mốc thiêng liêng mà theo lời ông, đã tiếp thêm sức mạnh để vượt qua mọi gian khổ.

Đầu năm 1972, trong một trận chiến ác liệt, ông bị thương nặng do trúng đạn.

Sau thời gian điều trị, thay vì rời quân ngũ, ông tiếp tục học tập tại Trường Trung cấp Quân y 1, rồi được đào tạo bác sĩ tại Học viện Quân y. Sau khi tốt nghiệp, ông công tác tại Sư đoàn 431 và sau đó là Cục Hậu cần Quân khu 1, đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng trong ngành quân y.

Hơn bốn mươi năm quân ngũ, Đại tá Trần Văn Nhân không chỉ là một bác sĩ quân y mà còn là người góp phần triển khai hiệu quả Chương trình kết hợp quân - dân y tại nhiều địa phương miền núi phía Bắc.

Ông cùng các đoàn công tác vượt đường xa đến Cao Bằng, Lạng Sơn, Thái Nguyên... khám, chữa bệnh miễn phí cho hàng nghìn người dân vùng sâu, vùng xa.

Đối với ông, người lính không chỉ bảo vệ Tổ quốc bằng súng đạn, mà còn bằng việc chăm sóc sức khỏe cho Nhân dân.

Năm 2005, ông được phong tặng danh hiệu Thầy thuốc ưu tú và được trao Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Ba vì những đóng góp xuất sắc trong sự nghiệp quân y.

Nghỉ hưu không có nghĩa là nghỉ cống hiến.

Trở về Thái Nguyên, ông mở một phòng khám đông y nhỏ ngay tại nhà.

Ngày qua ngày, người dân vẫn tìm đến ông.

Có người là cựu chiến binh.

Có người là nông dân.

Có người mang bệnh nhiều năm.

Ông tận tình bắt mạch, kê đơn, bốc thuốc.

Nhiều trường hợp khó khăn, ông không lấy tiền công khám chữa bệnh.

Điều ông mong muốn chỉ đơn giản là người bệnh khỏe mạnh và bớt đi nỗi lo.

Đọc về cuộc đời ông, tôi nhận ra rằng chiến tranh đã rèn luyện nên một người lính quả cảm.

Nhưng chính hòa bình mới làm sáng rõ phẩm chất cao quý của người lính ấy.

Bởi sau khi hoàn thành nhiệm vụ với Tổ quốc, ông vẫn tiếp tục sống vì cộng đồng.

Là một đoàn viên thanh niên, tôi hiểu rằng không phải ai cũng có cơ hội lập nên những chiến công trên chiến trường.

Nhưng ai cũng có thể sống có ích.

Có thể cống hiến bằng trí tuệ.

Bằng lòng nhân ái.

Bằng trách nhiệm với xã hội.

Đó chính là điều mà cuộc đời Đại tá Trần Văn Nhân đã truyền cảm hứng cho tôi.

Khép lại câu chuyện, tôi nhớ mãi hình ảnh người Đại tá tóc đã bạc, đôi bàn tay từng cầm súng nay nhẹ nhàng bắt mạch cho người bệnh.

Chiến tranh đã lùi xa.

Chiếc áo lính năm xưa đã được thay bằng chiếc áo blouse trắng.

Nhưng trái tim của người lính vẫn vẹn nguyên như thuở nào.

Bởi với Đại tá Trần Văn Nhân, dù ở chiến trường hay trong phòng khám, mục đích cuối cùng vẫn chỉ có một:

Cống hiến hết mình vì Tổ quốc và vì Nhân dân.