Út Nghét – người nữ biệt động Anh hùng giữa lòng địch

Giữa những năm tháng khốc liệt của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, nơi

vùng đất Trảng Bàng đầy bom đạn, có một nữ chiến sĩ biệt động mang bí danh “Út

Nghét” lặng lẽ chiến đấu, lập nên nhiều chiến công vang dội. Cuộc đời và sự

nghiệp cách mạng của Phan Thị Út không chỉ là minh chứng cho lòng dũng cảm,

mưu trí mà còn là biểu tượng của ý chí kiên cường, bất khuất của người phụ nữ

Việt Nam.

Từ cô gái An Tịnh đến nữ đội trưởng biệt động mưu trí

Sinh năm 1945 trên vùng đất giàu truyền thống cách mạng xã An Tịnh, huyện

Trảng Bàng (nay là phường An Tịnh), bà Phan Thị Út sớm trưởng thành trong khói

lửa chiến tranh. Mới 15 tuổi, bà đã tham gia cách mạng. Đến năm 17 tuổi, bà trở

thành Đội trưởng Đội biệt động mật xã An Tịnh, một nhiệm vụ đầy hiểm nguy, đòi

hỏi bản lĩnh, sự gan dạ và tinh thần thép. Bà nhiều lần tổ chức diệt ác, lập được

nhiều thành tích.

Năm 1963, trong bối cảnh địch ra sức thực hiện chiến lược “ấp chiến lược”, gom

dân lập khu trù mật nhằm kiểm soát và cô lập lực lượng cách mạng, nữ đội trưởng

trẻ tuổi cùng đồng đội bám địa bàn, trực tiếp tham gia vận động nhân dân đấu

tranh, phá thế kìm kẹp của địch, góp phần làm thất bại nhiều âm mưu của chúng

ngay từ cơ sở.

Những năm 1964–1966, ở vùng An Bình, An Thới, bằng sự mưu trí và quả cảm, bà

cùng đồng đội tổ chức nhiều trận “diệt ác, trừ gian”, tiêu diệt các tên ác ôn khét

tiếng như tên Trung uý Bàng (Ban Hai), tên Ngay tại quán Bà Chín Mãi; tiêu diệt

tên Khỏi tại chợ Suối Sâu, góp phần bảo vệ cơ sở cách mạng và tạo niềm tin cho

nhân dân. Các trận đánh được thực hiện ngay giữa ban ngày hoặc tại những địa

điểm đông người như quán xá, chợ, nơi tưởng chừng an toàn của địch cho thấy sự

táo bạo và quyết đoán của nữ biệt động.

Giai đoạn 1967–1969, hoạt động của bà ngày càng dày đặc và nguy hiểm hơn khi

trực tiếp theo dõi, trừng trị các tên ác ôn theo dõi gia đình cách mạng để làm tiền

tại chợ chiều Trảng Bàng. Bà theo dõi tên Dễ và bắn làm hắn bị thương nặng tại

tiệm hớt tóc Trọng Nghĩa. Bà ám sát tên Nô nhân viên Băng II, Chi khu Trảng

Bàng, làm hắn bị thương nặng. Không chỉ tham gia các trận ám sát chính xác, bà

và đồng đội ném lựu đạn vào đoàn xe hậu cần của Mỹ từ TP.HCM chạy về Trảng

Lớn, làm cháy xe và chết 3 tên sĩ quan Mỹ. Bà và đồng chí út Coi bắn bị thương

tên Khi và bắn chết 1 tên lính. Đó là những trận đánh không cân sức, nhưng bằng

lòng quả cảm, bà và đồng đội đã biến yếu thành mạnh, đánh trúng vào những mắt

xích quan trọng của địch.

Không chỉ chiến đấu, bà còn là người đồng đội nghĩa tình. Năm 1969, khi đồng chí

bị thương, bà trực tiếp tham gia nuôi giấu, chăm sóc, bất chấp nguy hiểm rình rập.

Trong chiến tranh, những nghĩa cử ấy không chỉ thể hiện tình đồng chí sâu sắc mà

còn góp phần giữ vững lực lượng cách mạng.

Vào sinh ra tử, giữ trọn khí tiết người chiến sĩ cách mạng

Năm 1970, bà về đơn vị tiếp tục chiến đấu. Bà được điều về Huyện Tòa Thánh,

công tác tại Huyện ủy Tòa Thánh, được phân công công tác tại Nội ô Tòa Thánh,

một khu vực được địch kiểm soát chặt chẽ. Tại đây, bà tiếp tục được giao trọng

trách xây dựng và làm Đội trưởng Đội biệt động tự vệ mật. Trong lòng địch, bà

cùng đồng đội triển khai nhiều trận đánh táo bạo. Tháng 4/1970, bà ám sát, tiêu

diệt tên Bảng nhân viên Ban II Hoà Thành tại Ngã Ba đường Nông Lâm Súc.

Tháng 2/1970, bà và đồng đội ném lựu đạn tiêu diệt được 4 tên quân cảnh, ám sát

các đối tượng nguy hiểm, làm rung chuyển hệ thống kiểm soát của địch ngay tại

trung tâm.

Đỉnh điểm là tháng 2/1972, bà trực tiếp tham gia nhiều trận đánh lớn, trong đó có

vụ ném lựu đạn vào trạm cảnh sát ở Cửa Đông chợ Long Hoa, tiêu diệt và làm bị

thương nhiều tên địch.

Tuy nhiên, cuối năm đó, bà cùng 5 người trong đội bị bắt. Địch dùng nhiều cực

hình tra tấn dã man, nhưng người nữ chiến sĩ vẫn một mực giữ vững khí tiết, không

khai báo, bảo vệ bí mật cách mạng đến cùng. Bà và đồng chí Phan Thanh Đực bị

kết án tử hình, 4 người còn lại tù chung thân. Đối mặt với cái chết cận kề, nhưng

bà vẫn không nao núng. Ý chí kiên trung ấy đã trở thành điểm tựa tinh thần cho

đồng đội trong lao tù.

Sau khi Hiệp định Paris được ký kết đầu năm 1973, bà và các đồng đội không bị

thi hành án. Trong thời gian bị giam giữ, bà vẫn tham gia sinh hoạt chi bộ, giữ

vững niềm tin vào thắng lợi của cách mạng.

Ngày đất nước hoàn toàn giải phóng 30/4/1975, bà được Thường vụ Tỉnh ủy Tây

Ninh đón về trong niềm vui vỡ òa của tự do. Sau chiến tranh, bà tiếp tục sống giản

dị, gắn bó với quê hương. Cuộc đời bà không ồn ào, không phô trương, nhưng

những chiến công và sự hy sinh thầm lặng đã góp phần làm nên trang sử hào hùng

của vùng đất Tây Ninh.

Từ cô gái trẻ năm nào bước vào chiến trường với lòng yêu nước cháy bỏng, đến

người nữ biệt động gan dạ giữa lòng địch, cuộc đời của bà Phan Thị Út – “Út

Nghét” là biểu tượng sống động của tinh thần “trung dũng, kiên cường” của phụ nữ

Việt Nam. Những đóng góp to lớn của bà không chỉ xứng đáng được tôn vinh bằng

danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, mà còn là nguồn cảm hứng để

các thế hệ hôm nay và mai sau tiếp tục gìn giữ, phát huy truyền thống cách mạng

vẻ vang của dân tộc.