ÚT TỊCH: NGƯỜI MẸ CẦM SÚNG GIỮA ĐỒNG NƯỚC NAM BỘ

Năm 1967.

Chiến tranh ở miền Nam đang diễn ra vô cùng ác liệt.

Quê tôi nằm giữa vùng sông nước Trà Vinh, nơi những con kênh chằng chịt len lỏi qua các cánh đồng lúa xanh ngắt.

Ban ngày, nơi đây có vẻ yên bình.

Nhưng đêm xuống, tiếng trực thăng, tiếng súng và tiếng xuồng máy của địch lại vang lên khắp nơi.

Tôi khi ấy mới mười tám tuổi.

Vừa tham gia lực lượng du kích được vài tháng.

Người mà tôi kính phục nhất là chị Út Tịch.

Chị không cao.

Nước da sạm nắng.

Giọng nói đậm chất Nam Bộ.

Nhưng mỗi khi xuất hiện, chị luôn khiến mọi người cảm thấy yên tâm.

Một buổi chiều, khi chúng tôi đang đào công sự ven rạch thì một cơ sở bí mật hớt hải chạy đến báo tin.

"Địch chuẩn bị càn vô xóm!"

Mọi người lập tức dừng tay.

Không khí căng thẳng bao trùm.

Chị Út Tịch nhanh chóng triệu tập anh em.

Trên tấm bản đồ vẽ tay đơn sơ, chị chỉ từng vị trí:

"Đội một bảo vệ dân sơ tán."

"Đội hai giữ bến sông."

"Còn lại theo tôi."

Giọng chị dứt khoát.

Không ai chần chừ.

Tối hôm đó, cả đơn vị gần như thức trắng.

Tiếng côn trùng kêu râm ran trong bóng tối.

Xa xa là ánh đèn từ các đồn bốt địch.

Tôi ngồi cạnh chị Út Tịch.

Thấy tôi lo lắng, chị cười:

"Sợ hả em?"

Tôi gật đầu thật.

Chị bật cười.

"Chị cũng từng sợ như em thôi."

"Vậy sao chị vẫn dám đánh?"

Chị nhìn ra dòng sông lấp lánh dưới ánh trăng.

"Vì sau lưng mình là quê hương, là con mình, là gia đình mình. Nếu mình không đánh thì ai bảo vệ họ?"

Nghe chị nói, tôi cảm thấy lòng mình vững vàng hơn rất nhiều.

Rạng sáng hôm sau.

Tiếng động cơ trực thăng bất ngờ vang lên.

Từng chiếc trực thăng xuất hiện trên bầu trời.

Ngay sau đó là tiếng xuồng máy từ dưới sông.

Địch bắt đầu cuộc càn quét.

Người dân nhanh chóng di chuyển theo kế hoạch đã chuẩn bị từ trước.

Trong khi đó, tổ du kích của chúng tôi bí mật vào vị trí.

Tôi nằm sau một bờ đê thấp.

Tim đập liên hồi.

Nhìn qua khe cỏ, tôi thấy lính địch đang tiến vào xóm.

Chúng đi thành hàng dài.

Mang theo súng và nhiều thiết bị hiện đại.

Một tên chỉ huy liên tục ra hiệu cho binh lính lục soát từng căn nhà.

Khi tốp lính đầu tiên tiến vào khu vực phục kích, chị Út Tịch ra tín hiệu.

Tiếng súng bất ngờ vang lên.

Toán địch phía trước hoảng hốt nằm rạp xuống đất.

Cuộc chiến bắt đầu.

Khói súng nhanh chóng bao trùm cả cánh đồng.

Địch đông hơn rất nhiều.

Nhưng chúng không quen địa hình.

Trong khi đó, chúng tôi thuộc từng con rạch, từng bờ ruộng.

Đánh xong một vị trí lại nhanh chóng chuyển sang vị trí khác.

Nhiều lần quân địch tưởng đã bao vây được du kích nhưng khi ập tới thì chúng tôi đã rút sang nơi khác.

Trận đánh kéo dài nhiều giờ.

Đến gần trưa, một mũi địch bất ngờ áp sát vị trí của tôi.

Tôi hoảng hốt.

Lần đầu tiên đối mặt với tình huống nguy hiểm như vậy.

Đúng lúc ấy, chị Út Tịch xuất hiện.

Chị kéo tôi xuống một con mương nhỏ.

"Bình tĩnh!"

Giọng chị vẫn chắc chắn như mọi khi.

Sau đó chị tổ chức cho anh em phản kích.

Bằng sự mưu trí và gan dạ, chúng tôi đã đẩy lùi được đợt tiến công ấy.

Đến chiều, quân địch buộc phải rút khỏi khu vực.

Khi tiếng động cơ cuối cùng mất dần phía chân trời, mọi người mới thở phào nhẹ nhõm.

Dân làng trở về.

Nhiều người mang nước uống và cơm nắm tới cho du kích.

Một cụ già xúc động nắm tay chị Út Tịch:

"Cảm ơn các con đã giữ được xóm làng."

Chị chỉ cười hiền:

"Đó là việc tụi con phải làm mà bác."

Buổi tối hôm ấy, chúng tôi ngồi bên bờ sông.

Gió từ cánh đồng thổi tới mát rượi.

Nhìn chị Út Tịch vừa vá lại chiếc áo rách vừa hỏi thăm từng đồng đội bị thương, tôi càng hiểu vì sao mọi người yêu quý chị đến vậy.

Chị không chỉ là một người chiến sĩ dũng cảm.

Chị còn là một người mẹ, một người chị luôn nghĩ cho người khác trước khi nghĩ đến bản thân mình.

Một năm sau, Út Tịch anh dũng hy sinh.

Khi nghe tin ấy, cả đơn vị lặng người.

Nhưng hình ảnh người phụ nữ nhỏ bé năm nào vẫn còn mãi trong ký ức của chúng tôi.

Đó là người đã sống đúng với câu nói nổi tiếng của mình:

"Còn cái lai quần cũng đánh."

Và chính tinh thần ấy đã góp phần làm nên sức mạnh bất khuất của phụ nữ Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh gian khổ.