Vũ Xuân Đài
Tháng 4.1965, ông Đài nhập ngũ trong một đơn vị đa phần là con em Thủ đô và đã được đặt tên Tiểu đoàn 19.5 Thủ đô. Tháng 10.1965, ông vào Nam chiến đấu, thuộc biên chế của Tiểu đoàn 14 Phòng không, Sư đoàn 2, Quân khu 5. Lúc đó, do nặng có 43 kg nên ông Đài chỉ được vào tiểu đội lắp đạn. Sau được chuyển xuống phụ bếp giúp bộ phận nuôi quân vì ông nấu cơm rất ngon. Ông sẽ là sĩ quan hậu cần đến ngày rời quân ngũ nếu không xảy ra sự cố ở trận đánh trên đồi Việt An (Quảng Nam) ngày hôm ấy.
Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Vũ Xuân Đài (sinh năm 1947, trú tại đường Thi Sách, phường Quang Trung, TP Hải Dương), huy hiệu 55 tuổi Đảng đã từ trần ngày 14.3.2022, hưởng thọ 76 tuổi, sau thời gian dài lâm bệnh nặng.
Lễ viếng Anh hùng LLVTND Vũ Xuân Đài được tổ chức vào lúc 9 giờ ngày 15.3.2022 tại Nhà tang lễ TP Hải Dương.
Trong suốt quá trình hoạt động cách mạng của mình, Anh hùng LLVTND Vũ Xuân Đài bắn rơi 37 chiếc máy bay các loại từ CH47 đến HU1A, HU1B, CH06, T28... và trở thành xạ thủ bắn rơi nhiều máy bay nhất thế giới.
Anh hùng Vũ Xuân Đài được tặng thưởng 4 Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Nhì và hạng Ba, 1 Huy hiệu Bác Hồ, 4 năm là Chiến sĩ thi đua (1965, 1966, 1967, 1968), 19 bằng khen, nhiều danh hiệu khác như: “Chim đầu đàn”, “Kiện tướng diệt máy bay”, “Dũng sĩ diệt máy bay”, “Dũng sĩ quyết thắng”.
Năm 1969, anh hùng Vũ Xuân Đài được bổ nhiệm giữ chức Đại đội trưởng. Trong trận đánh ngày 23.9.1969, ông bị thương nặng phải lui về điều trị. Trải qua nhiều ca mổ sức khỏe ông yếu dần, mức thương tật lên tới 81%, mắt chỉ còn 3/10, nhiều mảnh đạn còn găm trong cơ thể. Sự nghiệp tiêu diệt máy bay Mỹ của người anh hùng Vũ Xuân Đài cũng dừng lại tại đó.
Năm 1972, ông trở về TP. Hải Dương công tác tại Viện Quân y 7.
Năm 1979, “kiện tướng diệt máy bay” phục viên nhưng vẫn không ngơi nghỉ làm việc phát triển kinh tế gia đình và công tác xã hội.
Ngày 20.12.1994, Chủ tịch nước Lê Đức Anh đã ký quyết định phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND cho ông Vũ Xuân Đài.
Năm 1996, nhân kỉ niệm sinh nhật lần thứ 85 của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, ông cùng đoàn Cựu chiến binh của tỉnh Hải Dương lên thăm Đại tướng. Ông Đài vinh dự được gặp trực tiếp bác Giáp, bức ảnh chụp cùng Đại tướng đến bây giờ được ông treo ngay ngắn, trang trọng trên tường nhà.
Anh hùng LLVTND Vũ Xuân Đài từng chia sẻ, bức ảnh là bảo bối mà ông cùng gia đình luôn gìn giữ, trân trọng như một thời quá khứ đẹp đẽ đấu tranh giữ hòa bình cho Tổ quốc.
